برنامه واکسیناسیون کودک
تاریخ تولد نوزاد را وارد کنید تا زمان دقیق هر نوبت واکسن برنامه ملی (بدو تولد، ۲، ۴، ۶، ۱۲…
| سن | واکسنها | تاریخ شمسی | وضعیت |
|---|
این ابزار جنبه اطلاعرسانی دارد و جایگزین نظر پزشک نیست. جدول طبق آخرین برنامهٔ ملی واکسیناسیون ایران (شامل واکسنهای پنوموکوک و روتاویروس) تنظیم شده است؛ برنامه ممکن است بهروزرسانی شود، پیش از هر نوبت با مرکز بهداشت هماهنگ کنید.
برنامه واکسیناسیون کودک — بر اساس برنامه ملی ایران
با وارد کردن تاریخ تولد شمسی کودک، ابزار پیشخوانک تاریخ دقیق هر نوبت واکسن — از بدو تولد تا ۶ سالگی — را طبق آخرین برنامه ملی واکسیناسیون ایران (شامل روتاویروس و پنوموکوک) محاسبه و به تقویم شمسی نمایش میدهد.
محاسبه تاریخ واکسنهای فرزندمجدول کامل برنامه ملی واکسیناسیون ایران
برنامه ملی واکسیناسیون کودکان در ایران توسط وزارت بهداشت تدوین و در مراکز بهداشت و درمانگاههای دولتی بهصورت رایگان اجرا میشود. جدول زیر همان برنامهای است که ابزار پیشخوانک برای محاسبه تاریخها استفاده میکند:
| سن | واکسنهای این نوبت |
|---|---|
| بدو تولد | ب.ث.ژ، هپاتیت ب، فلج اطفال خوراکی |
| ۲ ماهگی | پنتاوالان (پنجگانه)، فلج اطفال خوراکی، روتاویروس، پنوموکوک |
| ۴ ماهگی | پنتاوالان (پنجگانه)، فلج اطفال خوراکی، فلج اطفال تزریقی، روتاویروس، پنوموکوک |
| ۶ ماهگی | پنتاوالان (پنجگانه)، فلج اطفال خوراکی، فلج اطفال تزریقی، روتاویروس |
| ۱۲ ماهگی | امامآر (سرخک، سرخجه، اوریون)، پنوموکوک (یادآور) |
| ۱۸ ماهگی | سهگانه (یادآور)، فلج اطفال خوراکی، امامآر (یادآور) |
| ۶ سالگی | سهگانه (یادآور)، فلج اطفال خوراکی |
همانطور که در جدول میبینید، بسیاری از واکسنها (مانند پنتاوالان، فلج اطفال و روتاویروس) در چند نوبت متوالی تکرار میشوند؛ چون سیستم ایمنی نوزاد برای رسیدن به محافظت کامل، به «دوزهای تقویتی» متعدد نیاز دارد.
واکسنهای جدید: روتاویروس و پنوموکوک چه هستند؟
دو واکسن روتاویروس و پنوموکوک نسبت به نسخههای قدیمیتر برنامه واکسیناسیون ایران جدیدتر هستند و در سالهای اخیر به برنامه ملی اضافه شدهاند. روتاویروس شایعترین عامل اسهال شدید و کمآبی خطرناک در نوزادان و کودکان زیر ۵ سال در سراسر جهان است؛ این واکسن بهصورت خوراکی (نه تزریقی) در نوبتهای ۲، ۴ و ۶ ماهگی داده میشود.
پنوموکوک نیز در برابر باکتری استرپتوکوکوس پنومونیه محافظت میکند که میتواند عامل ذاتالریه (پنومونی)، مننژیت باکتریایی، عفونت خون و عفونت گوش میانی در کودکان خردسال باشد. این واکسن در نوبتهای ۲ و ۴ ماهگی و سپس بهعنوان یادآور در ۱۲ ماهگی تزریق میشود.
چرا برنامه واکسیناسیون بهروزرسانی میشود؟
برنامه ملی واکسیناسیون یک سند ثابت نیست؛ با توجه به شواهد علمی جدید، تغییر الگوی بیماریها و دسترسی به واکسنهای جدید، وزارت بهداشت بهطور دورهای آن را بازبینی میکند. به همین دلیل، همیشه تاریخ دقیق و آخرین نسخه برنامه را از مرکز بهداشت محل سکونت خود نیز جویا شوید.
هر واکسن در برابر چه بیماریهایی محافظت میکند؟
محافظت در برابر اشکال شدید سل (توبرکلوزیس)، بهویژه سل مننژی در نوزادان.
پیشگیری از انتقال ویروس هپاتیت ب، مخصوصاً انتقال از مادر به نوزاد در بدو تولد.
محافظت در برابر ویروس پولیو که میتواند به فلج دائمی اندامها منجر شود.
واکسن ترکیبی علیه دیفتری، کزاز، سیاهسرفه، هپاتیت ب و هموفیلوس آنفلوانزای نوع ب.
محافظت همزمان در برابر سرخک، سرخجه و اوریون؛ سه بیماری ویروسی بسیار مسری.
دوز تقویتی دیفتری، کزاز و سیاهسرفه در سنین بالاتر که ایمنی اولیه را تجدید میکند.
مثال محاسبه تاریخ نوبتها
ابزار پیشخوانک برای هر نوبت، به تعداد ماه مشخصشده در جدول برنامه، به تاریخ تولد شمسی اضافه میکند. برای مثال، اگر تاریخ تولد نوزادی ۱۵ فروردین ۱۴۰۴ باشد، تاریخ نوبتهای بعدی اینگونه محاسبه میشود:
| نوبت | فاصله از تولد | تاریخ محاسبهشده |
|---|---|---|
| ۲ ماهگی | ۲ ماه بعد | ۱۵ خرداد ۱۴۰۴ |
| ۴ ماهگی | ۴ ماه بعد | ۱۵ مرداد ۱۴۰۴ |
| ۶ ماهگی | ۶ ماه بعد | ۱۵ مهر ۱۴۰۴ |
| ۱۲ ماهگی | ۱۲ ماه بعد | ۱۵ فروردین ۱۴۰۵ |
| ۱۸ ماهگی | ۱۸ ماه بعد | ۱۵ مهر ۱۴۰۵ |
| ۶ سالگی | ۷۲ ماه بعد | ۱۵ فروردین ۱۴۱۰ |
اگر روز تولد کودک در ماهی مثل اسفند یا فروردین باشد که طول متفاوتی نسبت به ماههای دیگر دارند، ابزار بهطور خودکار روز را با طول همان ماه مقصد تطبیق میدهد تا تاریخ نامعتبر تولید نشود.
تأخیر یا فراموشی یک نوبت — چه باید کرد؟
اگر به هر دلیلی (بیماری کودک در روز نوبت، سفر یا فراموشی) یک نوبت واکسن با چند روز یا چند هفته تأخیر انجام شود، معمولاً نیازی به شروع مجدد کل سری واکسنها نیست. اصل کلی در ایمنسازی این است که «دوز تأخیری بهتر از دوز حذفشده است» — یعنی بهمحض امکان، نوبت عقبافتاده را انجام دهید و فاصله حداقلی بین دوزها را رعایت کنید.
با این حال، تصمیم نهایی درباره برنامه جبرانی (Catch-up) باید توسط پزشک یا کارشناس مرکز بهداشت و بر اساس سابقه واکسیناسیون کامل کودک گرفته شود. برای پیگیری همزمان رشد کودک، ابزار صدک رشد کودک نیز میتواند مکمل خوبی برای ویزیتهای دورهای باشد.
هشدار پزشکی مهم
این ابزار جنبه اطلاعرسانی دارد و جایگزین نظر پزشک نیست. جدول این صفحه بر پایه آخرین نسخه شناختهشده برنامه ملی واکسیناسیون تنظیم شده، اما این برنامه ممکن است بهروزرسانی شود. پیش از هر نوبت، حتماً با مرکز بهداشت یا پزشک کودک هماهنگ کنید و کارت واکسیناسیون رسمی را ملاک اصلی قرار دهید.
همهی ابزارهای رایگان پیشخوانک را ببینید
از برنامه واکسیناسیون و صدک رشد کودک گرفته تا سن بارداری و تخمکگذاری؛ دهها ابزار کاربردی و رایگان در یکجا گردآوری شدهاند.
مشاهدهی همهی ابزارهارایگان، دقیق و بدون نیاز به ثبتنام
