حباب سکه و ارزش ذاتی سکه
حباب لحظهای انواع سکه (امامی، بهار آزادی، نیم، ربع، گرمی) با فرمول ارزش ذاتی: وزن طلا ×…
آخرین بهروزرسانی: ۷ دقیقه پیش
| سکه | قیمت بازار (تومان) | ارزش ذاتی (تومان) | حباب (تومان) | حباب (٪) | حباب اعلامی tgju |
|---|---|---|---|---|---|
| سکه امامی | ۱۷۲٬۶۲۲٬۳۰۹ | ۵٬۵۸۲٬۶۹۱ | ۳٫۲٪ | ۵٬۵۹۲٬۰۰۰ | |
| سکه بهار آزادی | ۱۷۲٬۶۲۲٬۳۰۹ | ۱٬۸۹۷٬۶۹۱ | ۱٫۱٪ | ۱٬۹۰۲٬۰۰۰ | |
| نیم سکه | ۸۶٬۳۱۱٬۱۵۴ | ۶٬۶۸۸٬۸۴۶ | ۷٫۷٪ | ۶٬۷۲۳٬۰۰۰ | |
| ربع سکه | ۴۳٬۱۵۵٬۴۷۱ | ۱۰٬۳۴۴٬۵۲۹ | ۲۴٫۰٪ | ۱۰٬۳۵۹٬۰۰۰ | |
| سکه یک گرمی | ۲۱٬۲۱۷٬۱۵۰ | ۶٬۲۸۲٬۸۵۰ | ۲۹٫۶٪ | ۶٬۲۸۰٬۰۰۰ |
حباب سکه یعنی «قیمت بازار منهای ارزش ذاتی». ارزش ذاتی = وزن سکه × (عیار ÷ ۱۰۰۰) ÷ ۳۱٫۱۰۳۵ × انس جهانی طلا (دلار) × نرخ دلار (تومان). وزن امامی و بهار آزادی ۸٫۱۳۵۹۸ گرم با عیار ۹۰۰، نیمسکه ۴٫۰۶۷۹۹، ربع ۲٫۰۳۳۹۹ و گرمی ۱ گرم است؛ هزینه ضرب ناچیز است و در محاسبه لحاظ نشده. قیمتهای بازار قابل ویرایشاند تا حباب را با نرخ دلخواه بسنجید. ارزش ذاتی اعلامی tgju برای سکه امامی هماکنون ۱۷۳٬۰۲۲٬۳۰۰ تومان است.
| جزئیات معاملاتی سکه امامی و طلای دیجیتال | مقدار |
|---|---|
| سکه امامی — بازار خردهفروشی (نقدی) | ۱۷۹٬۲۱۰٬۰۰۰ تومان |
| سکه امامی — نرخ خرید | ۲٬۱۴۵٬۰۰۰ تومان |
| سکه امامی — معاملات آتی/سلف بورس کالا | ۱۷۲٬۰۰۰٬۰۰۰ تومان |
| تتر طلا (XAUT، هر واحد) | ۴٬۱۶۶٫۲۳ دلار |
نرخ خرید کمتر از نرخ فروش (بازار خردهفروشی) است؛ این اختلاف را «شکاف خرید و فروش» میگویند، جدا از حباب نسبت به ارزش ذاتی. تتر طلا (XAUT) رمزارزی است که ارزش آن به هر اونس طلای جهانی وابسته است.
| سکه پارسیان | ارزش تقریبی (تومان) |
|---|---|
| ۰٫۱۰۰ گرم (۱۰۰ سوت) | ۱٬۷۷۲٬۸۴۰ |
| ۰٫۲۰۰ گرم (۲۰۰ سوت) | ۳٬۵۴۵٬۶۸۰ |
| ۰٫۳۰۰ گرم (۳۰۰ سوت) | ۵٬۳۱۸٬۵۲۰ |
| ۰٫۴۰۰ گرم (۴۰۰ سوت) | ۷٬۰۹۱٬۳۶۰ |
| ۰٫۵۰۰ گرم (۵۰۰ سوت) | ۸٬۸۶۴٬۲۰۰ |
| ۰٫۶۰۰ گرم (۶۰۰ سوت) | ۱۰٬۶۳۷٬۰۴۰ |
| ۰٫۷۰۰ گرم (۷۰۰ سوت) | ۱۲٬۴۰۹٬۸۸۰ |
| ۰٫۸۰۰ گرم (۸۰۰ سوت) | ۱۴٬۱۸۲٬۷۲۰ |
| ۰٫۹۰۰ گرم (۹۰۰ سوت) | ۱۵٬۹۵۵٬۵۶۰ |
| ۱٫۰۰۰ گرم (۱۰۰۰ سوت) | ۱۷٬۷۲۸٬۴۰۰ |
ارزش سکه پارسیان بر پایه قیمت لحظهای هر گرم طلای ۱۸ عیار (۱۷٬۷۲۸٬۴۰۰ تومان) و بدون اجرت و حباب محاسبه شده است.
برای محاسبه قیمت طلای ساختهشده با اجرت و مالیات، محاسبهگر قیمت طلا را ببینید، و برای اثر تورم بر ارزش پول از محاسبهگر تورم استفاده کنید.
حباب سکه چیست؟ چرا قیمت سکه امامی همیشه از ارزش طلای داخل آن بیشتر است؟
هر سکه طلا از دو جزء قیمت تشکیل شده: ارزش ذاتی (همان طلای فیزیکی داخل سکه) و حباب (مابهالتفاوتی که بازار، فارغ از وزن طلا، روی سکه میگذارد). گاهی این حباب مثبت است و سکه گرانتر از طلای خودش معامله میشود، گاهی هم منفی میشود و سکه ارزانتر از ارزش طلایش به فروش میرسد. ابزار حباب سکه پیشخوانک این دو عدد را برای پنج نوع سکه رایج کشور (امامی، بهار آزادی، نیم، ربع و گرمی) بهصورت لحظهای محاسبه میکند تا پیش از خرید یا فروش، بدانید دقیقاً چقدر بابت «چیزی غیر از طلا» پول میدهید.
فرمول ارزش ذاتی سکه؛ از گرم طلا تا تومان
ارزش ذاتی هر سکه یعنی «اگر این سکه را آب میکردید و فقط طلای خالص آن را میفروختید، چقدر میارزید؟» این عدد از سه ورودی بهدست میآید: وزن سکه، عیار (خلوص) آن، و نرخ جهانی طلا به دلار که بعد به تومان تبدیل میشود:
فرمول ارزش ذاتی
ارزش ذاتی (تومان) = وزن سکه (گرم) × (عیار ÷ ۱۰۰۰) ÷ ۳۱٫۱۰۳۵ × انس جهانی طلا (دلار) × نرخ دلار (تومان)
عدد ۳۱٫۱۰۳۵ ثابت تبدیل «گرم» به «اونس تروی» است — واحد استاندارد جهانی قیمتگذاری طلا.
مثال عددی: برای سادگی فرض کنیم نرخ دلار آزاد ۱۰۰٬۰۰۰ تومان و انس جهانی طلا ۲٬۷۰۰ دلار باشد. سکه امامی و بهار آزادی هرکدام ۸٫۱۳۵۹۸ گرم وزن و عیار ۹۰۰ دارند؛ با جایگذاری در فرمول:
۸٫۱۳۵۹۸ × (۹۰۰ ÷ ۱۰۰۰) ÷ ۳۱٫۱۰۳۵ × ۲٬۷۰۰ × ۱۰۰٬۰۰۰ ≈ ۶۳٬۵۶۳٬۰۰۰ تومان
حالا اگر همین سکه در بازار به قیمت ۷۵٬۰۰۰٬۰۰۰ تومان معامله شود، حباب آن برابر است با ۷۵٬۰۰۰٬۰۰۰ − ۶۳٬۵۶۳٬۰۰۰ = ۱۱٬۴۳۷٬۰۰۰ تومان، یعنی نزدیک به ۱۸ درصد بالاتر از ارزش واقعی طلای داخل آن. این ۱۸ درصد را باید بهعنوان «هزینه اضافه» بابت ضرابخانه، اعتبار و نقدشوندگی سکه در نظر بگیرید، نه بابت طلای بیشتر.
مشخصات فنی سکههای طلای رایج ایران
| نوع سکه | وزن (گرم) | عیار | ارزش ذاتی تقریبی (با مثال بالا) |
|---|---|---|---|
| سکه امامی | ۸٫۱۳۵۹۸ | ۹۰۰ | ۶۳٬۵۶۳٬۰۰۰ تومان |
| سکه بهار آزادی | ۸٫۱۳۵۹۸ | ۹۰۰ | ۶۳٬۵۶۳٬۰۰۰ تومان |
| نیم سکه | ۴٫۰۶۷۹۹ | ۹۰۰ | ۳۱٬۷۸۲٬۰۰۰ تومان |
| ربع سکه | ۲٫۰۳۳۹۹ | ۹۰۰ | ۱۵٬۸۹۱٬۰۰۰ تومان |
| سکه یکگرمی | ۱٫۰۰۰ | ۹۰۰ | ۷٬۸۱۳٬۰۰۰ تومان |
نکته جالب: نیمسکه و ربعسکه دقیقاً نصف و یکچهارم وزن سکه کامل هستند، اما در عمل معمولاً حباب درصدی متفاوتی نسبت به سکه کامل دارند؛ چون تیراژ ضرب و تقاضای بازار برای هر اندازه فرق میکند. هزینه ضرب سکه (حکاکی) در مقایسه با ارزش طلا ناچیز است و در این فرمول لحاظ نشده.
چرا اصلاً حباب سکه بهوجود میآید؟
ضرابخانه بانک مرکزی توان ضرب نامحدود سکه ندارد؛ در دورههایی که تقاضا از عرضه پیشی میگیرد، حباب مثبت شکل میگیرد.
در سالهایی که بانک مرکزی سکه را پیشفروش کرده اما تحویل با تأخیر مواجه شده، اختلاف قیمت سکه نقد و تعهدی حبابی جداگانه ساخته است.
سکه رسمی ضربشده با مُهر بانک مرکزی، راحتتر از یک قطعه طلای نامشخص خرید و فروش میشود؛ این «اعتماد و سهولت معامله» ارزش دارد و در قیمت اثر میگذارد.
در دورههای التهاب ارزی یا سیاسی، تقاضای هیجانی برای خرید سکه بهعنوان دارایی امن، حباب را بهطور موقت بزرگتر یا کوچکتر میکند.
حباب همیشه مثبت نیست؛ در برخی مقاطع، بهخصوص وقتی بانک مرکزی حجم زیادی سکه به بازار عرضه میکند یا تقاضا افت میکند، ممکن است سکه حتی زیر ارزش ذاتی خودش معامله شود. مقایسه مداوم این عدد، معیار سادهای برای تشخیص «گران یا ارزان بودن نسبی» سکه در هر لحظه به شما میدهد — بدون اینکه ادعای پیشبینی جهت بازار داشته باشد.
جزئیات معاملاتی سکه امامی؛ فراتر از یک قیمت واحد
بر خلاف تصور رایج، «قیمت سکه امامی» یک عدد واحد نیست؛ بسته به نوع معامله، چند نرخ متفاوت همزمان در بازار وجود دارد که این ابزار هرکدام را جداگانه نشان میدهد:
قیمتی که مغازهداران و صرافیها برای خرید سکه از شما پیشنهاد میدهند؛ همیشه کمی پایینتر از نرخ فروش است.
قیمتی که برای فروش نقدی سکه به مشتری در مغازه پرداخت میکنید؛ رایجترین نرخی که «قیمت سکه» نامیده میشود.
قراردادهایی که تحویل سکه را به آینده موکول میکنند و در بورس کالای ایران معامله میشوند؛ نرخ آنها انتظار بازار از قیمت آینده سکه را نشان میدهد.
فاصله بین نرخ خرید و نرخ فروش را اسپرد (شکاف خرید-فروش) میگویند؛ این شکاف با حباب فرق دارد — شکاف، هزینه واسطهگری صرافی و مغازهدار است، در حالی که حباب، اختلاف قیمت بازار با ارزش ذاتی طلای داخل سکه است. هر دو عدد را میتوانید همزمان در جدول این ابزار مشاهده کنید.
تتر طلا (XAUT) چیست و چه ربطی به سکه دارد؟
تتر طلا (Tether Gold / XAUT) یک رمزارز پشتوانهدار است که ارزش هر واحد آن دقیقاً به قیمت یک اونس طلای جهانی (همان انس ۹۹۹ استاندارد لندن) گره خورده. بر خلاف سکه که علاوه بر طلا، حباب عرضه و تقاضای داخلی هم دارد، قیمت XAUT تقریباً فقط تابع نرخ جهانی طلاست و حباب داخلی ایران در آن دخالتی ندارد. مقایسه نرخ XAUT (به دلار) با ارزش ذاتی سکه (که این ابزار محاسبه میکند)، راهی ساده برای سنجش اینکه «چقدر از قیمت سکه، مختص بازار ایران است» در اختیارتان میگذارد. برای تبدیل مستقیم بین رمزارزها و تومان هم میتوانید از ابزار تبدیل رمزارز کمک بگیرید.
کاربرد عملی این مقایسه
اگر حباب سکه در این ابزار بسیار بالا نشان داده شود، برخی سرمایهگذاران ترجیح میدهند بهجای سکه فیزیکی، از ابزارهایی مانند طلای آبشده، صندوقهای طلا یا حتی تتر طلا استفاده کنند تا حباب داخلی را دور بزنند — هرچند هرکدام ریسکها و کارمزدهای خاص خود را دارند.
راهنمای استفاده از ابزار حباب سکه
-
نرخ دلار و انس جهانی را بررسی کنید
این دو فیلد بهصورت خودکار از بازار پر میشوند؛ در صورت نیاز میتوانید عدد دلخواه خود را جایگزین کنید.
-
قیمت بازار هر سکه را وارد یا اصلاح کنید
قیمتی که در آگهی یا مغازه دیدهاید را در ستون «قیمت بازار» بنویسید تا حباب همان لحظه محاسبه شود.
-
جدول حباب و جزئیات معاملاتی را مقایسه کنید
ارزش ذاتی، حباب تومانی، حباب درصدی و نرخهای خرید/فروش/آتی را کنار هم ببینید و تصمیم بگیرید.
برای بررسی قیمت طلای ساختهشده (با اجرت و مالیات) از محاسبهگر قیمت طلا و برای دیدن اثر تورم روی ارزش پساندازتان از محاسبهگر تورم و قدرت خرید استفاده کنید.
همه ابزارهای رایگان بازار طلا و ارز را در یکجا ببینید
از حباب سکه تا نرخ ارز و رمزارز، مجموعه کامل ماشینحسابهای بازار پیشخوانک را رایگان و بدون ثبتنام استفاده کنید.
مشاهده همه ابزارهای پیشخوانک