ماه تیر | تیر چند روز است و معادل میلادی آن

تیر؛ نخستین ماه تابستان و ماهِ ستاره باران

تیر چهارمین ماه سال شمسی و آغازگر تابستان است و ۳۱ روز دارد. نامش از «تیشتَر» (Tishtrya) می‌آید؛ ستاره‌ای که ایرانیان باستان آن را ایزد باران می‌دانستند و ظهورش در آسمان را نوید پایان خشکسالی. طنز روزگار است که ماهِ ایزد باران، گرم‌ترین و خشک‌ترین فصل ایران را آغاز می‌کند — و شاید دقیقاً به همین دلیل نیایش باران به نامش گره خورده بود.

معادل میلادی تیر از حدود ۲۲ ژوئن تا ۲۲ ژوئیه است؛ سال شمسی و میلادی در این بازه ۶۲۱ سال اختلاف دارند. متولدین تیر در برج سرطان (Cancer) — خرچنگ — جای می‌گیرند. نخستین روز تیر تقریباً با انقلاب تابستانی، بلندترین روز سال، منطبق است.

تیر در تقویم رسمی و زندگی روزمره

• ۱ تیر: آغاز تابستان و روز اصناف (≈ ۲۲ ژوئن)
• ۷ تیر: سالگرد شهادت آیت‌الله بهشتی و روز قوه قضاییه (≈ ۲۸ ژوئن)
• ۲۵ تیر: روز بهزیستی و تأمین اجتماعی

از نظر اداری، تیر ماهِ سررسید مالیاتی مهمی است: مهلت ارائه اظهارنامه مالیات عملکرد اشخاص حقیقی معمولاً پایان تیر است. اگر با شرکای خارجی کار می‌کنید، به یاد داشته باشید پایان تیر یعنی حوالی ۲۲ ژوئیه — میانه فصل تعطیلات تابستانی اروپا.

تیر در فرهنگ بومی و زندگی امروز

در گیلان و مازندران، جشن بومی «تیرما سینزه» — سیزدهم تیرماهِ تقویم محلی — هنوز با شب‌نشینی و خوراکی‌های محلی زنده است؛ نشانه‌ای از ریشه‌دار بودن تیرگان در سراسر فلات ایران. در زندگی شهری امروز اما تیر با چیز دیگری شناخته می‌شود: اوج مصرف برق و گرما. رکوردهای دمای تهران و شهرهای مرکزی معمولاً در نیمه دوم تیر ثبت می‌شوند و ادارات در برخی سال‌ها ساعت کاری تابستانی می‌گیرند. اگر برنامه کوهنوردی یا سفر شمال دارید، آخر هفته‌های تیر شلوغ‌ترین جاده‌های سال را دارند.