آخرین رتبه قبولی آموزش ابتدایی دانشگاه فرهنگیان (کارنامه)

رشته آموزش ابتدایی یکی از کلیدی‌ترین رشته‌های دانشگاه فرهنگیان است که با هدف تربیت آموزگاران متخصص برای دوره ۶ ساله ابتدایی طراحی شده است. دانشجویان در این رشته با مبانی روانشناسی کودک، روش‌های تدریس نوین، اختلالات یادگیری و مدیریت کلاس آشنا می‌شوند. هدف نهایی، تربیت معلمانی است که علاوه بر تسلط علمی بر دروس ابتدایی، توانایی برقراری ارتباط موثر با دانش‌آموزان ۷ تا ۱۲ سال را داشته باشند و بتوانند پایه‌های تحصیلی و تربیتی نسل آینده را به درستی بنا کنند.

خیر، این یک باور اشتباه است. دانشگاه شهید رجایی تهران عمدتاً متولی تربیت دبیران فنی و مهندسی برای هنرستان‌ها و دبیرستان‌ها است. متولی اصلی و انحصاری پذیرش و تربیت دانشجو در رشته آموزش ابتدایی، دانشگاه فرهنگیان است که در پردیس‌های استانی سراسر کشور (مانند پردیس نسیبه یا شهید چمران) اقدام به جذب دانشجو-معلم می‌کند. متقاضیان این رشته باید در لیست انتخاب رشته خود، کدهای مربوط به پردیس‌های دانشگاه فرهنگیان استان بومی خود را انتخاب نمایند.

تحصیل در این رشته مزایای متعددی دارد؛ از جمله استخدام قطعی و رسمی از بدو ورود به دانشگاه، دریافت حقوق ماهیانه (کمک‌هزینه تحصیلی) که هر ساله طبق مصوبات دولت افزایش می‌یابد، احتساب ۴ سال دوران تحصیل به عنوان سنوات خدمتی و معافیت از خدمت سربازی برای آقایان (در قبال تعهد خدمت). همچنین دانشجویان از پوشش بیمه خدمات درمانی و بازنشستگی برخوردار می‌شوند که این موارد امنیت شغلی و رفاهی بسیار بالایی را برای جوانان در آغاز مسیر حرفه‌ای فراهم می‌کند.

بیشترین ظرفیت پذیرش رشته آموزش ابتدایی متعلق به گروه علوم انسانی است، زیرا ماهیت دروس این رشته با توانمندی‌های دانش‌آموختگان انسانی سازگارتر است. با این حال، داوطلبان گروه‌های تجربی و ریاضی نیز سهمیه مشخصی برای ورود به این رشته دارند. معمولاً رقابت در گروه تجربی به دلیل تعداد بالای متقاضیان و ترازهای بالا، فشرده‌تر است، اما در مجموع، آموزش ابتدایی پرظرفیت‌ترین رشته در کل دفترچه انتخاب رشته دانشگاه فرهنگیان محسوب می‌شود.

بله، مدرک کارشناسی ارائه‌شده توسط دانشگاه فرهنگیان کاملاً معتبر و مورد تایید وزارت علوم، تحقیقات و فناوری است. فارغ‌التحصیلان این رشته می‌توانند پس از اتمام دوره کارشناسی و شروع خدمت، در آزمون‌های کارشناسی ارشد و دکتری در رشته‌های مرتبط مانند روانشناسی تربیتی، برنامه‌ریزی درسی، مدیریت آموزشی و سایر گرایش‌های علوم تربیتی شرکت کرده و در دانشگاه‌های دولتی یا آزاد ادامه تحصیل دهند، مشروط بر اینکه تداخلی با ساعات موظف تدریس آن‌ها نداشته باشد.

بومی‌گزینی یعنی ظرفیت هر استان و شهرستان متعلق به داوطلبان همان منطقه است. در رشته آموزش ابتدایی، شما با داوطلبان کل کشور رقابت نمی‌کنید، بلکه رتبه شما در سهمیه خدمتی (محل سکونت و بوم) ملاک است. این سیاست به منظور ماندگاری نیروهای متخصص در مناطق بومی و جلوگیری از درخواست‌های انتقال زودهنگام اجرا می‌شود. بنابراین ممکن است فردی با رتبه بدتر در یک منطقه محروم قبول شود، در حالی که فردی با رتبه بهتر در یک کلان‌شهر موفق به قبولی نشود.

خیر، پذیرش در رشته آموزش ابتدایی برای هر دو جنسیت زن و مرد صورت می‌گیرد. با این حال، ظرفیت‌ها بر اساس نیاز آموزش و پرورش در هر منطقه تفکیک می‌شود. در سال‌های اخیر به دلیل کمبود شدید آموزگار در مقطع ابتدایی، ظرفیت‌های گسترده‌ای برای هر دو گروه در نظر گرفته شده است. داوطلبان باید در دفترچه انتخاب رشته، به ستون جنسیت پذیرش در کدرشته‌محل‌های مربوط به استان خود دقت کنند تا کدهای اشتباه را انتخاب ننمایند.

شغل اصلی فارغ‌التحصیلان، آموزگاری در مدارس ابتدایی دولتی است. با این حال، مسیر پیشرفت شغلی برای آن‌ها باز است. معلمان موفق می‌توانند به پست‌هایی نظیر معاونت مدرسه، مدیریت آموزشگاه، راهنمای آموزشی (راهبر)، کارشناس در ادارات آموزش و پرورش منطقه یا استان و حتی تدریس در دانشگاه فرهنگیان (در صورت ادامه تحصیل تا مقطع دکتری و داشتن سوابق درخشان) دست یابند. همچنین امکان فعالیت در مراکز مشاوره تحصیلی و تولید محتوای آموزشی نیز برای آن‌ها فراهم است.

از سال ۱۴۰۳، پذیرش در دانشگاه فرهنگیان از کنکور سراسری تفکیک شده است. داوطلبان اکنون باید در «آزمون اختصاصی پذیرش دانشجو-معلم» شرکت کنند. این فرآیند شامل سه مرحله اصلی است: ۱. آزمون کتبی (شامل دروس عمومی و اختصاصی کنکور به علاوه دفترچه ویژه فرهنگیان)، ۲. سوابق تحصیلی (نمرات امتحانات نهایی) و ۳. ارزیابی تکمیلی (مصاحبه و کانون‌های ارزیابی). نمره نهایی داوطلب ترکیبی از این سه مورد است که سهم سوابق تحصیلی در آن بسیار پررنگ (۵۰ درصد) شده است.

این دفترچه که برای سنجش شایستگی‌های معلمی طراحی شده، شامل دو بخش اصلی است: ۱. هوش و استعداد معلمی با ضریب ۳ که توانایی‌های تحلیلی، ادراکی و منطقی داوطلب را می‌سنجد. ۲. تعلیم و تربیت اسلامی با ضریب ۲ که بر اساس منابع اعلام شده (مانند بخش‌هایی از کتاب‌های دین و زندگی و مهارت‌های معلمی استاد قرائتی) طراحی می‌شود. نمره این دفترچه ۲۵ درصد از کل نمره قبولی نهایی داوطلب را تشکیل می‌دهد و نقش تعیین‌کننده‌ای در تراز نهایی دارد.

ارزیابی تکمیلی دیگر یک مصاحبه ساده نیست، بلکه شامل «کانون‌های ارزیابی» است. در این مرحله، داوطلب در موقعیت‌های شبیه‌سازی شده قرار می‌گیرد. این مراحل شامل: ۱. مصاحبه عمومی و گزینش، ۲. ارائه تدریس عملی (سناریو نویسی و تدریس کوتاه)، ۳. ایفای نقش (برخورد با والدین یا دانش‌آموز در یک موقعیت خاص) و ۴. بحث گروهی با سایر داوطلبان است. ارزیابان در این مرحله ویژگی‌های شخصیتی، فن بیان، قدرت استدلال و تمایل داوطلب به حرفه معلمی را با دقت بررسی می‌کنند.

در فرم انتخاب رشته، داوطلبان باید کدرشته‌های مربوط به پردیس‌های استانی خود را بر اساس علاقه و دوری یا نزدیکی اولویت‌بندی کنند. نکته مهم این است که پذیرش در فرهنگیان «اعلام نتیجه نهایی زودتر» دارد. یعنی اگر در اولویت‌های بالاتر خود در فرهنگیان قبول شوید، انتخاب‌های بعدی شما در رشته‌های دیگر (مانند رشته‌های وزارت علوم) بررسی نخواهد شد. بنابراین اگر هدف اصلی شما معلمی است، کدهای آموزش ابتدایی را در اولویت‌های نخست قرار دهید.

سوابق تحصیلی اکنون ۵۰ درصد از کل نمره قبولی را شامل می‌شود. این یعنی نمرات امتحانات نهایی سال دوازدهم (و در سال‌های آتی یازدهم و دهم) نقشی حیاتی دارند. برای قبولی در رشته پرمتقاضی آموزش ابتدایی، داشتن معدل کتبی بالا (معمولاً بالای ۱۷ یا ۱۸ در مناطق برخوردار) الزامی است. حتی اگر داوطلبی در آزمون کتبی تراز بالایی کسب کند اما سوابق تحصیلی ضعیفی داشته باشد، شانس قبولی نهایی او به شدت کاهش می‌یابد.

خوشبختانه سیستم به گونه‌ای طراحی شده که رد شدن در مصاحبه فرهنگیان به معنای حذف از کنکور نیست. اگر داوطلبی در ارزیابی تکمیلی حد نصاب لازم را کسب نکند یا در گزینش رد شود، انتخاب‌های بعدی او در فرم انتخاب رشته که مربوط به دانشگاه‌های دولتی، آزاد، پیام نور یا غیرانتفاعی است، توسط سازمان سنجش بررسی می‌شود. در واقع، انتخاب فرهنگیان یک فرصت اضافه محسوب می‌شود که در صورت عدم موفقیت، مسیرهای دیگر همچنان باز هستند.

ثبت‌نام این آزمون معمولاً همزمان با نوبت اول کنکور سراسری در آذرماه انجام می‌شود. خود آزمون نیز در اردیبهشت‌ماه برگزار می‌گردد. داوطلبان باید در هنگام ثبت‌نام، تیک علاقمندی به دانشگاه فرهنگیان را بزنند و هزینه کارت اعتباری مربوطه را پرداخت کنند. نتایج اولیه و دعوت به مصاحبه معمولاً در اواخر خرداد یا تیرماه اعلام می‌شود تا فرآیند ارزیابی تکمیلی پیش از شروع سال تحصیلی جدید به اتمام برسد.

تنها داوطلبانی مجاز به انتخاب این رشته هستند که اولاً در آزمون اختصاصی فرهنگیان شرکت کرده باشند، ثانیاً تراز کل آن‌ها (ترکیبی از آزمون و سوابق) از حد نصاب تعیین شده (معمولاً تراز ۶۰۰۰ به بالا) بیشتر باشد. همچنین رعایت شرط سنی و داشتن سلامت کامل جسمانی و روانی طبق دفترچه الزامی است. داوطلبان باید دقت کنند که کدرشته‌محل‌های انتخابی حتماً با بوم خدمتی آن‌ها (که بر اساس سه سال آخر تحصیل تعیین می‌شود) مطابقت داشته باشد.

در منطقه ۱ که شامل کلان‌شهرهایی مانند تهران، اصفهان و مشهد است، رقابت بسیار شدید است. برای رشته آموزش ابتدایی در گروه انسانی، آخرین رتبه‌های قبولی معمولاً بین ۲۰۰۰ تا ۵۰۰۰ سهمیه منطقه متغیر است. البته در برخی سال‌ها و برای پردیس‌های خاص، تا رتبه ۷۰۰۰ نیز قبولی مشاهده شده است. باید توجه داشت که تراز نهایی (شامل مصاحبه و سوابق) تعیین‌کننده اصلی است و رتبه به تنهایی تضمین‌کننده قبولی نیست.

منطقه ۲ بیشترین تعداد داوطلب را دارد. برای قبولی در آموزش ابتدایی (انسانی)، رتبه‌های زیر ۸۰۰۰ سهمیه منطقه شانس بسیار بالایی دارند. در موارد خاص و در شهرهای کوچک‌تر این منطقه، قبولی با رتبه ۱۰۰۰۰ تا ۱۲۰۰۰ نیز گزارش شده است. در گروه تجربی، به دلیل رقابت سنگین، رتبه‌های زیر ۱۵۰۰۰ منطقه ۲ شانس دعوت به مصاحبه را دارند، اما قبولی نهایی مستلزم نمره مصاحبه بسیار بالا است.

در منطقه ۳، به دلیل ظرفیت‌های بومی اختصاص یافته به شهرستان‌های محروم، بازه قبولی گسترده‌تر است. داوطلبان گروه انسانی با رتبه‌هایی تا ۱۵۰۰۰ و گاهی ۲۰۰۰۰ (در صورت نیاز شدید منطقه) موفق به قبولی شده‌اند. در گروه تجربی نیز رتبه‌های تا ۲۵۰۰۰ سهمیه منطقه ۳ شانس قبولی دارند. با این حال، داوطلبان نباید فراموش کنند که کسب تراز علمی حداقل (معمولاً ۶۰۰۰) برای مجاز شدن الزامی است.

طبق قوانین سال‌های اخیر، حداقل تراز لازم برای اینکه داوطلب بتواند رشته‌های دانشگاه فرهنگیان را انتخاب کند و در لیست دعوت به مصاحبه قرار بگیرد، تراز ۶۰۰۰ است. اما این تراز صرفاً «کف» نمره است. برای رشته پرطرفداری مثل آموزش ابتدایی، معمولاً ترازهای بالای ۷۰۰۰ در گروه انسانی و بالای ۸۰۰۰ در گروه تجربی شانس واقعی برای دعوت به مصاحبه و رقابت نهایی را پیدا می‌کنند.

دروس اختصاصی گروه آزمایشی (مثلاً ریاضی، اقتصاد، ادبیات برای انسانی) ضرایب خود را طبق دفترچه شماره ۱ دارند. اما دفترچه اختصاصی فرهنگیان شامل «هوش و استعداد معلمی» با ضریب ۳ و «تعلیم و تربیت اسلامی» با ضریب ۲ است. این دو درس مجموعاً ۲۵ درصد نمره کل را می‌سازند. برای قبولی در آموزش ابتدایی، بالا زدن درصد هوش بسیار حیاتی است، زیرا نشان‌دهنده توانایی ذهنی داوطلب برای مدیریت کلاس و حل مسائل آموزشی است.

خیر، رتبه کشوری در فرآیند پذیرش دانشگاه فرهنگیان تقریباً هیچ جایگاه عملی ندارد. ملاک اصلی سازمان سنجش برای معرفی داوطلبان به مصاحبه و گزینش نهایی، «رتبه در سهمیه» (منطقه ۱، ۲ یا ۳) و از آن مهم‌تر «تراز بومی» در کدرشته‌محل انتخابی است. از آنجا که ظرفیت‌ها بومی‌سازی شده‌اند، شما فقط با افرادی رقابت می‌کنید که بوم خدمتی یکسانی با شما دارند، نه با کل شرکت‌کنندگان کشور.

نمره ارزیابی تکمیلی (مصاحبه) ۲۵ درصد کل نمره را تشکیل می‌دهد و می‌تواند کاملاً سرنوشت‌ساز باشد. بسیار مشاهده شده که داوطلبی با رتبه عالی (مثلاً ۵۰۰) به دلیل نمره ضعیف در مصاحبه یا عدم توانایی در ارائه تدریس، رد شده و داوطلبی با رتبه ضعیف‌تر (مثلاً ۵۰۰۰) به دلیل فن بیان قوی و کسب نمره کامل مصاحبه، جایگزین او شده است. در واقع مصاحبه، فیلتر نهایی برای سنجش شایستگی‌های غیرعلمی است.

تراز کنکور فقط نتیجه آزمون کتبی شماست. اما «تراز کل نهایی» که ملاک قبولی است، از ترکیب سه بخش حاصل می‌شود: ۵۰ درصد تراز سوابق تحصیلی (معدل نهایی)، ۲۵ درصد تراز آزمون کتبی (کنکور و دفترچه ویژه) و ۲۵ درصد نمره ارزیابی تکمیلی. داوطلبان باید برای هر سه بخش برنامه‌ریزی کنند؛ چرا که ضعف در هر کدام می‌تواند تراز کل را به شدت پایین آورده و شانس قبولی در آموزش ابتدایی را از بین ببرد.

خیر، تحصیل در دانشگاه فرهنگیان برای دانشجو-معلمان کاملاً رایگان است. نه تنها شهریه‌ای دریافت نمی‌شود، بلکه داوطلبان از بدو ورود به استخدام رسمی-آزمایشی آموزش و پرورش درمی‌آیند. تمام هزینه‌های آموزشی توسط دولت پرداخت می‌شود. این یکی از بزرگترین مزایای این دانشگاه نسبت به دانشگاه‌های آزاد یا نوبت دوم است که باعث شده رقابت برای ورود به آن، به ویژه در رشته آموزش ابتدایی، بسیار فشرده باشد.

حقوق دانشجو-معلمان معادل حداقل حقوق کارمندان دولت در هر سال است. برای سال ۱۴۰۳، این مبلغ پس از افزایش‌های قانونی، حدود ۱۰ تا ۱۲ میلیون تومان (قبل از کسر کسورات) تعیین شده است. البته این مبلغ سالانه با توجه به مصوبات هیئت دولت و قانون بودجه افزایش می‌یابد. این حقوق از همان ماه اول شروع تحصیل به حساب دانشجویان واریز می‌شود و شامل عیدی و مزایای پایان سال نیز می‌گردد.

طبق قانون، درصدی از حقوق دانشجو-معلمان بابت هزینه‌های رفاهی کسر می‌شود. این میزان معمولاً برای دانشجویان خوابگاهی که از تمام وعده‌های غذایی استفاده می‌کنند، ۴۵ درصد حقوق است. برای دانشجویانی که فقط از ناهار استفاده می‌کنند یا ترددی هستند، این مبلغ به ۲۰ یا ۲۵ درصد کاهش می‌یابد. این کسر حقوق اجباری است و صرف نگهداری پردیس‌ها و ارائه خدمات به دانشجویان می‌شود، هرچند همواره مورد بحث و اعتراض برخی تشکل‌های دانشجویی بوده است.

انصراف از دانشگاه فرهنگیان هزینه‌های سنگینی دارد. داوطلب در بدو ورود تعهد محضری می‌دهد که دو برابر مدت تحصیل خدمت کند. در صورت انصراف، فرد موظف است تمام حقوق و مزایای دریافتی تا آن لحظه، به علاوه هزینه‌های آموزش و تسهیلات رفاهی را به نرخ روز به خزانه دولت بازگرداند. این مبلغ با توجه به سال تحصیلی می‌تواند از چند صد میلیون تومان فراتر رود، لذا انتخاب این رشته باید با آگاهی کامل انجام شود.

بله، از آنجا که دانشجو-معلمان از روز اول استخدام محسوب می‌شوند، مشمول قوانین استخدامی کشوری هستند. مبالغی بابت بیمه خدمات درمانی (بیمه سلامت یا تامین اجتماعی)، صندوق بازنشستگی کشوری و مالیات (در صورت عبور از سقف معافیت) از حکم حقوقی آن‌ها کسر می‌شود. این موضوع باعث می‌شود که دوران ۴ ساله تحصیل جزو سوابق بیمه‌ای و بازنشستگی آن‌ها محاسبه شود که یک امتیاز مالی بزرگ در آینده خواهد بود.

مانند هر دانشگاه دیگری، هزینه خرید کتاب‌های درسی، لوازم‌التحریر، تهیه پایان‌نامه یا پروژه‌های عملی و همچنین هزینه‌های رفت و آمد از محل سکونت به دانشگاه بر عهده خود دانشجو است. دانشگاه فرهنگیان تعهدی در قبال این هزینه‌های شخصی ندارد. با این حال، با توجه به دریافت حقوق ماهیانه، دانشجویان معمولاً مشکلی در تامین این هزینه‌های اولیه ندارند و می‌توانند امورات تحصیلی خود را مدیریت کنند.

بله، دانشجو-معلمان نیز مانند سایر دانشجویان دانشگاه‌های دولتی می‌توانند از تسهیلات صندوق رفاه دانشجویان استفاده کنند. این وام‌ها شامل وام ضروری، وام مسکن (برای دانشجویان متاهل) و سایر تسهیلات مشابه است. البته به دلیل اینکه این دانشجویان حقوق‌بگیر هستند، اولویت پرداخت وام ممکن است با دانشجویان بی‌بضاعت سایر دانشگاه‌ها باشد، اما منعی برای درخواست و دریافت این وام‌ها طبق ضوابط صندوق رفاه وجود ندارد.

خرید تعهد خدمت در دانشگاه فرهنگیان فرآیند پیچیده‌ای دارد و به سادگی دانشگاه‌های علوم پزشکی نیست. فرد باید موافقت وزارت آموزش و پرورش را جلب کند. هزینه آن شامل بازپرداخت تمامی هزینه‌های دوران تحصیل و جریمه‌های مربوط به عدم انجام تعهد است. در بسیاری از موارد، آموزش و پرورش به دلیل کمبود نیرو با استعفا یا خرید خدمت مخالفت می‌کند، مگر در شرایط خاص قانونی یا بیماری‌های صعب‌العلاج که مانع تدریس باشد.

موضوع شرط سنی در سال‌های اخیر چالش‌های حقوقی زیادی داشته است. پس از ابطال‌های مکرر توسط دیوان عدالت اداری، سرانجام شورای عالی انقلاب فرهنگی وارد عمل شد. طبق آخرین مصوبه برای کنکور ۱۴۰۳، حداکثر سن مجاز برای ورود به دانشگاه فرهنگیان ۲۴ سال تمام (متولدین ۱ مهر ۱۳۷۹ به بعد) تعیین شده است. این شرط سنی قطعی است و داوطلبانی که حتی یک روز بزرگتر باشند، در مرحله بررسی مدارک از فرآیند پذیرش حذف خواهند شد.

در سال‌های گذشته شرط معدل کل دیپلم حداقل ۱۴ بود. اما در بخشنامه‌های جدید کنکور اختصاصی فرهنگیان، شرط معدل کل حذف شده و تمرکز اصلی بر روی «سوابق تحصیلی» (نمرات امتحانات نهایی) و تراز حاصل از آن قرار گرفته است. با این حال، داوطلبان باید دقت کنند که برای رقابت در رشته آموزش ابتدایی، داشتن معدل‌های بالا عملاً یک ضرورت است، زیرا ۵۰ درصد نمره نهایی مستقیماً از همین سوابق استخراج می‌شود.

تمامی پذیرفته‌شدگان دانشگاه فرهنگیان موظف هستند در بدو ورود، تعهد محضری بدهند که پس از فارغ‌التحصیلی، به میزان دو برابر مدت تحصیل خود (یعنی ۸ سال) در مناطق تعیین شده توسط آموزش و پرورش خدمت کنند. تا زمانی که این تعهد به پایان نرسد، مدرک تحصیلی اصلی به فرد تحویل داده نمی‌شود و امکان استخدام در سایر ارگان‌های دولتی یا آزادسازی مدرک برای خروج از کشور وجود نخواهد داشت.

داوطلب باید از سلامت کامل برخوردار باشد. موارد مهم عبارتند از: قد و وزن متناسب (BMI متعادل)، بینایی اصلاح شده (حداقل ۱۰/۱۰ با عینک برای هر دو چشم)، شنوایی کامل، عدم لکنت زبان شدید، عدم نقص عضو در دست و پا که مانع تدریس باشد و سلامت روانی. در مرحله معاینات پزشکی، پزشک معتمد آموزش و پرورش تمام این موارد را بررسی کرده و در صورت عدم تایید، داوطلب حتی با رتبه ۱ هم رد خواهد شد.

از نظر قانونی، دانشجو-معلمان به دلیل استخدام رسمی-آزمایشی، کارمند دولت محسوب می‌شوند. طبق قانون ممنوعیت تصدی بیش از یک شغل دولتی، آن‌ها نمی‌توانند در ارگان دولتی دیگری استخدام شوند. همچنین کار در بخش خصوصی نباید با ساعات تحصیلی یا تعهدات دانشگاهی آن‌ها تداخل داشته باشد. با این حال، فعالیت‌های غیررسمی مانند تدریس خصوصی یا کارهای پروژه‌ای مشروط بر عدم آسیب به تحصیل، معمولاً با مانع قانونی مواجه نمی‌شود.

ازدواج در دوران دانشجویی نه تنها منعی ندارد، بلکه در برخی موارد می‌تواند امتیازاتی برای تعیین محل خدمت یا انتقال موقت (مهمانی) بین پردیس‌ها داشته باشد. با این حال، انتقال دائم در دوران دانشجویی بسیار سخت است و تابع موافقت مبدأ و مقصد و وجود ظرفیت است. پس از فارغ‌التحصیلی نیز، انتقال به شهر دیگر تابع قوانین نقل و انتقال فرهنگیان و کسب امتیازات لازم (سابقه، جوانی جمعیت و غیره) است.

آقایان پذیرفته شده در رشته آموزش ابتدایی، از معافیت تحصیلی استفاده می‌کنند. پس از اتمام تحصیل، در صورتی که تعهد خدمت خود را در آموزش و پرورش آغاز کنند، این مدت به عنوان جایگزین خدمت سربازی محاسبه می‌شود. پس از پایان دوره تعهد (۸ سال)، کارت پایان خدمت برای آن‌ها صادر می‌گردد. البته گذراندن دوره آموزش رزم مقدماتی در تعطیلات تابستان دوران دانشجویی الزامی است تا دانشجو-معلمان آمادگی دفاعی لازم را کسب کنند.

گزینش مرحله‌ای مجزا از مصاحبه علمی است. مواردی مانند عدم التزام عملی به اسلام و ولایت فقیه، سوءپیشینه کیفری، داشتن سوابق فعالیت در گروه‌های معاند، عدم رعایت پوشش اسلامی (چادر برای خانم‌ها در محیط‌های رسمی الزامی است)، معروفیت به فساد اخلاقی و عدم شرکت در مناسک مذهبی مانند نماز جمعه و جماعت می‌تواند منجر به رد صلاحیت شود. داوطلبان باید در این مرحله صداقت کامل داشته باشند و اطلاعات دقیق ارائه دهند.

تغییر رشته در دانشگاه فرهنگیان بسیار دشوار و تقریباً غیرممکن است. از آنجا که هر داوطلب بر اساس نیاز بوم خدمتی و ردیف استخدامی خاص در رشته آموزش ابتدایی پذیرفته شده است، تغییر رشته باعث برهم خوردن تراز نیروی انسانی آموزش و پرورش می‌شود. تنها در موارد بسیار استثنایی و با موافقت اداره کل آموزش و پرورش استان و سازمان مرکزی دانشگاه، آن هم به رشته‌های بسیار نزدیک، ممکن است بررسی شود که بسیار نادر است.