کارت کپچر چیست؟ راهنمای خرید بهترین مدل‌های 2022

در دنیای استریمینگ حرفه‌ای، کارت کپچر تنها یک ابزار جانبی نیست، بلکه قلب تپنده مدیریت منابع سیستم محسوب می‌شود. بسیاری از استریمرهای بزرگ برای جلوگیری از افت فریم در بازی‌های سنگین، از ستاپ دو کامپیوتر (Dual PC Setup) استفاده می‌کنند.

در این حالت، یک کامپیوتر مسئول اجرای بازی با بالاترین تنظیمات گرافیکی است و کامپیوتر دوم وظیفه انکودینگ و ارسال تصویر به پلتفرم‌هایی مثل توییچ یا یوتیوب را بر عهده دارد.

کارت کپچر در این میان نقش پل ارتباطی را ایفا می‌کند. این کارت تصویر را از خروجی گرافیک سیستم گیمینگ دریافت کرده و به سیستم استریم منتقل می‌کند.

این تفکیک وظایف باعث می‌شود که پردازنده و کارت گرافیک سیستم اصلی تمام قدرت خود را صرف رندر کردن بازی کنند. نتیجه این کار، استریمی روان، بدون لگ و با کیفیت بصری خیره‌کننده است که برای مخاطبان جذابیت بیشتری دارد.

علاوه بر این، کارت‌های کپچر مدرن امکان مدیریت چندین منبع ورودی را فراهم می‌کنند. برای مثال، شما می‌توانید تصویر کنسول بازی، دوربین حرفه‌ای و حتی یک تبلت را به طور همزمان مدیریت کنید. این انعطاف‌پذیری به استریمر اجازه می‌دهد تا محتوای خلاقانه‌تری تولید کند.

استفاده از کارت کپچر باعث می‌شود که بار پردازشی انکودینگ ویدیو از روی دوش سیستم برداشته شود و ثبات کلی استریم افزایش یابد.

در سال ۲۰۲۴، استریمرها به دنبال کارت‌هایی هستند که از پهنای باند بالا پشتیبانی کنند تا تداخلی در نرخ نوسازی مانیتور اصلی ایجاد نشود.

اگر مانیتور شما ۲۴۰ هرتز است، کارت کپچر شما باید بتواند این سیگنال را دریافت کرده و بدون محدود کردن آن به ۶۰ هرتز، تصویر را عبور دهد. اینجاست که اهمیت انتخاب یک کارت کپچر حرفه‌ای با قابلیت Passthrough بالا مشخص می‌شود.

در نهایت، استریمینگ حرفه‌ای نیازمند پایداری در طولانی‌مدت است. کارت‌های کپچر با کیفیت، دارای سیستم‌های خنک‌کننده غیرفعال یا فعال هستند که از افت عملکرد در اثر حرارت جلوگیری می‌کنند. این موضوع در استریم‌های طولانی (بیش از ۵ ساعت) بسیار حیاتی است تا کیفیت تصویر دچار افت ناگهانی یا فریز نشود.

کدگذاری یا Encoding فرآیندی است که طی آن داده‌های خام ویدیویی به فرمت‌های فشرده و قابل ارسال در اینترنت تبدیل می‌شوند. در گذشته، این بار سنگین بر عهده CPU بود که منجر به اشغال بخش زیادی از توان پردازشی می‌شد.

اما کارت‌های کپچر مدرن با بهره‌گیری از تراشه‌های اختصاصی برای کدگذاری سخت‌افزاری، این معادله را تغییر داده‌اند.

یکی از بزرگترین تحولات سال ۲۰۲۴، ظهور و گسترش فرمت AV1 است. این کدک جدید نسبت به H.264 سنتی، حدود ۳۰ تا ۵۰ درصد کارایی بیشتری دارد. به زبان ساده، شما می‌توانید با همان پهنای باند اینترنت قبلی، تصویری با جزئیات بسیار بیشتر و وضوح بالاتر ارسال کنید.

کارت‌های کپچر نسل جدید که از انکودینگ AV1 پشتیبانی می‌کنند، آینده استریمینگ و ضبط ویدیو را رقم می‌زنند.

استفاده از کدگذاری سخت‌افزاری در کارت کپچر باعث می‌شود که حتی کاربرانی با سیستم‌های میان‌رده نیز بتوانند با کیفیت 4K به ضبط و تولید محتوا بپردازند.

این ویژگی به خصوص برای تولیدکنندگان محتوا در یوتیوب که نیاز به ضبط ویدیوهای با کیفیت بالا (High Bitrate) دارند، یک مزیت رقابتی ایجاد می‌کند. با این تکنولوژی، دیگر نگران افت فریم در هنگام ضبط نخواهید بود.

علاوه بر AV1، پشتیبانی از فرمت‌های HEVC یا همان H.265 نیز در کارت‌های کپچر اهمیت بالایی دارد. این فرمت برای ضبط محتوای HDR بسیار حیاتی است.

کارت کپچری که بتواند به صورت سخت‌افزاری عملیات Tone Mapping را انجام دهد، به شما اجازه می‌دهد بازی را با رنگ‌های درخشان HDR تجربه کنید، در حالی که خروجی ضبط شده برای پلتفرم‌های معمولی به درستی به SDR تبدیل شده است.

در انتخاب کارت کپچر، باید به این نکته توجه کرد که آیا کارت دارای پردازنده داخلی است یا خیر. کارت‌های ارزان‌قیمت معمولاً فاقد این ویژگی هستند و تمام فشار پردازش را به کامپیوتر منتقل می‌کنند.

اما مدل‌های پرچمدار با داشتن واحد پردازش ویدیویی مستقل، تضمین می‌کنند که کیفیت خروجی تحت هر شرایطی ثابت بماند و سیستم شما دچار کندی نشود.

یکی از کاربردهای جذاب کارت کپچر که در سال‌های اخیر به شدت محبوب شده، استفاده از آن برای ارتقای کیفیت تماس‌های تصویری و استریم است.

وب‌کم‌های معمولی، حتی مدل‌های گران‌قیمت، به دلیل سنسورهای کوچک، در نور کم عملکرد ضعیفی دارند و عمق میدان (تار کردن پس‌زمینه) در آن‌ها به صورت مصنوعی انجام می‌شود. راه حل حرفه‌ای، استفاده از یک دوربین DSLR یا Mirrorless به عنوان وب‌کم است.

برای این کار، شما به یک کارت کپچر کوچک که به نام «دانگل کپچر» یا «کم‌لینک» (Cam Link) شناخته می‌شود، نیاز دارید. این دستگاه خروجی HDMI دوربین شما را دریافت کرده و آن را به عنوان یک وب‌کم استاندارد به کامپیوتر معرفی می‌کند.

با این روش، شما می‌توانید از لنزهای باکیفیت و سنسور بزرگ دوربین خود برای ایجاد تصویری سینمایی و شفاف استفاده کنید.

نکته کلیدی در این کاربرد، قابلیت Clean HDMI خروجی دوربین است. یعنی دوربین باید بتواند تصویر را بدون نمایش اطلاعات روی صفحه (مثل شاتر اسپید یا عدد دیافراگم) ارسال کند.

کارت کپچر با دریافت این سیگنال تمیز، تصویری با کیفیت 4K یا 1080p را در اختیار نرم‌افزارهایی مثل Zoom، Skype یا OBS قرار می‌دهد که تفاوت کیفیت آن با وب‌کم‌های معمولی خیره‌کننده است.

علاوه بر کیفیت تصویر، استفاده از دوربین حرفه‌ای به شما کنترل کاملی بر نوردهی و رنگ‌ها می‌دهد. در جلسات کاری مهم، کنفرانس‌های آنلاین یا آموزش‌های مجازی، داشتن تصویری با کیفیت می‌تواند سطح حرفه‌ای بودن شما را به رخ بکشد.

کارت‌های کپچر مخصوص این کار معمولاً بسیار کوچک هستند و نیاز به نصب درایور خاصی ندارند (Plug-and-Play).

در سال ۲۰۲۴، بسیاری از مدرسان آنلاین و بلاگرها از این ترکیب برای تولید محتوای آموزشی استفاده می‌کنند. همچنین، این روش به شما اجازه می‌دهد از قابلیت فوکوس خودکار پیشرفته دوربین‌های جدید (مثل تشخیص چشم) بهره‌مند شوید.

این یعنی حتی اگر در حین صحبت حرکت کنید، تصویر شما همیشه شفاف و واضح باقی می‌ماند، چیزی که در وب‌کم‌های سنتی به ندرت دیده می‌شود.

همه کاربران به کارت‌های کپچر گران‌قیمت و پرچمدار نیاز ندارند. در بازار امروز، طیف گسترده‌ای از کارت‌های کپچر ارزان‌قیمت (Budget Capture Cards) وجود دارند که با قیمتی بسیار اندک، کارایی قابل قبولی را ارائه می‌دهند.

اما سوال اصلی اینجاست که این کارت‌ها برای چه کسانی مناسب هستند و چه محدودیت‌هایی دارند؟

کارت‌های کپچر اقتصادی معمولاً از درگاه USB 2.0 استفاده می‌کنند. این موضوع به این معناست که پهنای باند محدودی دارند و اغلب نمی‌توانند تصویر 1080p را با نرخ ۶۰ فریم بر ثانیه واقعی انتقال دهند.

بسیاری از این مدل‌ها تصویر را به صورت ۳۰ فریم ضبط می‌کنند یا از روش‌های فشرده‌سازی استفاده می‌کنند که باعث کاهش جزئیات تصویر می‌شود. با این حال، برای شروع کار استریم یا ضبط کنسول‌های قدیمی، این کارت‌ها عالی هستند.

اگر قصد دارید از کارت کپچر برای ضبط تصاویر دوربین‌های نظارتی، تجهیزات پزشکی قدیمی یا صرفاً نمایش تصویر کنسول روی لپ‌تاپ استفاده کنید، مدل‌های ارزان‌قیمت کاملاً پاسخگوی نیاز شما خواهند بود. این کارت‌ها معمولاً نیاز به تنظیمات پیچیده‌ای ندارند و به محض اتصال به سیستم شناسایی می‌شوند.

برای دانش‌آموزان یا دانشجویانی که می‌خواهند کلاس‌های آنلاین را ضبط کنند، این گزینه‌ها بسیار مقرون‌به‌صرفه هستند.

اما باید به هشدارهای فنی هم توجه کرد. کارت‌های ارزان‌قیمت معمولاً دارای تأخیر (Latency) محسوسی هستند. این یعنی تصویری که روی مانیتور کامپیوتر می‌بینید، چند میلی‌ثانیه عقب‌تر از بازی واقعی است.

بنابراین، اگر قصد دارید بازی‌های شوتر سریع یا رقابتی را مستقیماً از روی صفحه نرم‌افزار بازی کنید، این کارت‌ها شما را ناامید خواهند کرد. در این حالت، حتماً باید از مدلی استفاده کنید که دارای خروجی Loop-out یا همان Passthrough باشد.

یکی دیگر از نقاط ضعف مدل‌های اقتصادی، داغ شدن بیش از حد در استفاده‌های طولانی است. بدنه این کارت‌ها معمولاً پلاستیکی است و دفع حرارت خوبی ندارند.

پیشنهاد می‌شود اگر از این مدل‌ها استفاده می‌کنید، برای استریم‌های طولانی‌مدت روی آن‌ها حساب نکنید یا از جریان هوای مناسب در اطراف آن‌ها مطمئن شوید. با این حال، به عنوان یک نقطه ورود به دنیای تولید محتوا، این کارت‌ها ارزش خرید بالایی دارند.

تکنولوژی HDR (محدوده دینامیکی بالا) تجربه بصری بازی‌ها را با ایجاد تضاد نوری شدید و رنگ‌های غنی دگرگون کرده است. اما ضبط یا استریم محتوای HDR چالش‌های فنی بزرگی را به همراه دارد.

اگر شما با کنسول PS5 یا Xbox Series X در حالت HDR بازی کنید و کارت کپچر شما از این تکنولوژی پشتیبانی نکند، تصویر ضبط شده بسیار رنگ‌پریده، خاکستری و بی‌روح به نظر خواهد رسید.

اینجاست که ویژگی «نگاشت تن» یا HDR to SDR Tone Mapping اهمیت پیدا می‌کند. کارت‌های کپچر پیشرفته در سال ۲۰۲۴ قادرند سیگنال HDR ورودی را دریافت کرده و به صورت همزمان دو خروجی متفاوت ارائه دهند.

خروجی اول (Passthrough) تصویر HDR را بدون تغییر به مانیتور گیمینگ شما می‌فرستد تا از بازی لذت ببرید. خروجی دوم، تصویر را به صورت هوشمند به SDR تبدیل کرده و برای ضبط یا استریم به کامپیوتر می‌فرستد.

این فرآیند باعث می‌شود که بینندگان استریم شما، که احتمالاً از نمایشگرهای معمولی استفاده می‌کنند، رنگ‌ها را به صورت کاملاً طبیعی و زنده ببینند.

بدون این قابلیت، شما مجبور خواهید بود HDR را در تنظیمات کنسول غیرفعال کنید که به معنای از دست دادن کیفیت بصری در حین بازی است. کارت‌های حرفه‌ای از برندهایی مثل Elgato و AVerMedia در این زمینه پیشرو هستند و این تبدیل را بدون هیچ تأخیری انجام می‌دهند.

علاوه بر این، ضبط واقعی با فرمت HDR10 برای یوتیوبرهایی که محتوای باکیفیت تولید می‌کنند، یک ضرورت است.

یوتیوب اکنون از ویدیوهای HDR پشتیبانی می‌کند و داشتن کارت کپچری که بتواند فایل‌های ویدیویی ۱۰ بیتی با فرمت HEVC ضبط کند، به شما اجازه می‌دهد محتوایی تولید کنید که در نمایشگرهای موبایل و تلویزیون‌های جدید خیره‌کننده به نظر برسد.

در هنگام خرید، حتماً به نسخه HDR پشتیبانی شده توجه کنید. برخی کارت‌ها فقط از عبور دادن (Pass-through) سیگنال HDR پشتیبانی می‌کنند اما توانایی ضبط آن را ندارند.

برای یک تولیدکننده محتوای آینده‌نگر، کارتی که هم توانایی نمایش و هم توانایی تبدیل یا ضبط HDR را داشته باشد، بهترین سرمایه‌گذاری محسوب می‌شود تا در دنیای پررقابت محتوای ویدیویی، همیشه یک قدم جلوتر باشد.