معرفی تئاتر انیمه شهر اشباح؛ بازیگران و عوامل

تئاتر شهر اشباح یک اقتباس صحنه‌ای باشکوه و وفادارانه از انیمه برنده اسکار هایائو میازاکی و استودیو جیبلی است. این نمایش که برای اولین بار در سال ۲۰۲۲ در توکیو به روی صحنه رفت، توسط جان کایرد، کارگردان برجسته بریتانیایی، بازنویسی و کارگردانی شده است. این اثر با استفاده از بازیگران زنده، عروسک‌گردانی‌های پیچیده و موسیقی زنده، سفر چیهیرو به دنیای خدایان و ارواح را به شکلی جادویی در مقابل چشمان تماشاگران بازسازی می‌کند.

داستان تئاتر دقیقاً همان روایت انیمه اصلی را دنبال می‌کند؛ دختری ۱۰ ساله به نام چیهیرو که به همراه والدینش در راه نقل مکان به خانه‌ای جدید، وارد دنیایی جادویی و مرموز می‌شوند. پس از تبدیل شدن والدینش به خوک، چیهیرو مجبور می‌شود در یک گرمابه عمومی که توسط جادوگری به نام یوبابا اداره می‌شود کار کند. او در این مسیر با موجوداتی عجیب مانند هاکو و بدون‌چهره آشنا شده و برای نجات خانواده‌اش تلاش می‌کند.

کارگردانی و اقتباس این اثر بر عهده جان کایرد (John Caird) است. او یکی از معتبرترین کارگردانان تئاتر جهان و برنده جایزه تونی برای نمایش مشهور «بینوایان» (Les Misérables) است. کایرد با همکاری همسرش مائوکویاما، این پروژه عظیم را مدیریت کرد. توانایی او در تبدیل داستان‌های حماسی به فرمت تئاتر، باعث شد که شهر اشباح به یکی از موفق‌ترین تجربه‌های اقتباسی از دنیای انیمه در تاریخ تئاتر تبدیل شود.

بله، پس از موفقیت خیره‌کننده در ژاپن، این نمایش در سال ۲۰۲۴ به لندن منتقل شد و در تالار بزرگ «لندن کولیسئوم» (London Coliseum) به روی صحنه رفت. این اجرا که به زبان ژاپنی و با زیرنویس انگلیسی برگزار شد، بزرگترین تولید تئاتری ژاپنی بود که تا به حال در اروپا اجرا شده است. استقبال منتقدان و تماشاگران در لندن به قدری زیاد بود که تمامی بلیت‌های چهار ماه اجرای آن در مدت کوتاهی به فروش رفت.

به دلیل سختی و طولانی بودن اجراها، نقش چیهیرو توسط چندین بازیگر به صورت نوبتی (Double/Quadruple Casting) ایفا می‌شود. در تولید اولیه، کانا هاشیموتو (Kanna Hashimoto) و مونه کامیشیرایشی (Mone Kamishiraishi) این نقش را بر عهده داشتند. هر دو بازیگر از ستاره‌های محبوب ژاپن هستند که توانستند معصومیت و رشد شخصیتی چیهیرو را به زیبایی به تصویر بکشند. در تورهای بعدی، بازیگران دیگری نظیر فوکا کاواوایی نیز به این تیم اضافه شدند.

نقش جادوگران دوقلو، یوبابا و زنیبا، توسط بازیگران باتجربه‌ای چون ماری ناتسوکی (Mari Natsuki) و رومو هیراگی ایفا شده است. نکته جالب اینجاست که ماری ناتسوکی همان صداپیشه اصلی شخصیت یوبابا در انیمه سال ۲۰۰۱ است. حضور او در نسخه تئاتر، پیوند عمیقی میان اثر اصلی و اقتباس جدید ایجاد کرد و بازی قدرتمند او در هر دو نقش مثبت و منفی، تحسین بسیاری از منتقدان بین‌المللی را به همراه داشت.

استودیو جیبلی و شخص توشیو سوزوکی (تهیه‌کننده ارشد جیبلی) نظارت مستقیمی بر روند تولید داشتند. هایائو میازاکی در ابتدا نسبت به اقتباس تئاتری تردید داشت، اما پس از دیدن طرح‌های اولیه جان کایرد و تعهد او به حفظ روح اثر، اجازه ساخت را صادر کرد. جیبلی بر تمامی جزئیات بصری، از طراحی لباس‌ها تا شکل ظاهری عروسک‌ها نظارت داشت تا اطمینان حاصل شود که جادوی دنیای انیمه به درستی منتقل می‌شود.

از نظر داستانی، تئاتر کاملاً به انیمه وفادار است، اما تفاوت اصلی در شیوه روایت بصری نهفته است. در تئاتر، به جای استفاده از جلوه‌های ویژه کامپیوتری، از تکنیک‌های فیزیکی، عروسک‌گردانی انسانی و طراحی صحنه متحرک استفاده شده است. این موضوع باعث می‌شود تماشاگر حس حضور در محیط گرمابه را داشته باشد. همچنین برخی صحنه‌ها به دلیل محدودیت‌های صحنه، با خلاقیت‌های بصری جدیدی بازآفرینی شده‌اند که در انیمه وجود نداشتند.

اجرای کامل تئاتر شهر اشباح حدود ۳ ساعت به طول می‌انجامد که شامل یک زمان استراحت ۲۰ دقیقه‌ای در میانه نمایش است. این زمان طولانی به کارگردان اجازه داده است تا تقریباً تمامی سکانس‌های مهم انیمه را بدون حذف جزئیات کلیدی روی صحنه بیاورد. تماشاگران در طول این سه ساعت، شاهد تغییرات مداوم صحنه و حضور ده‌ها بازیگر و عروسک‌گردان هستند که ضرب‌آهنگ سریع و جذابی به نمایش می‌بخشند.

در این سیستم، برای هر نقش اصلی دو یا چند بازیگر انتخاب می‌شوند که در روزهای مختلف هفته جایگزین یکدیگر می‌شوند. برای مثال، اگر کانا هاشیموتو در نوبت بعدازظهر نقش چیهیرو را بازی کند، مونه کامیشیرایشی در نوبت شب روی صحنه می‌رود. این روش نه تنها از خستگی مفرط بازیگران در اجراهای طولانی جلوگیری می‌کند، بلکه به تماشاگران این فرصت را می‌دهد تا تفسیرهای متفاوتی از یک شخصیت را در شب‌های مختلف تماشا کنند.

تمرینات این نمایش بسیار طاقت‌فرسا بود و ماه‌ها به طول انجامید. بازیگران باید یاد می‌گرفتند که چگونه با عروسک‌های غول‌پیکری که توسط چندین نفر هدایت می‌شدند، تعامل داشته باشند. برای مثال، بازیگر نقش هاکو باید حرکات خود را با عروسک اژدهای بزرگی که توسط تیم عروسک‌گردانی حرکت داده می‌شد، کاملاً هماهنگ می‌کرد. این فرآیند شامل تمرینات بدنی شدید و یادگیری تکنیک‌های تئاتر فیزیکی بود تا مرز میان انسان و عروسک بر روی صحنه محو شود.

بازیگر نقش «بدون‌چهره» (Kaonashi) باید توانایی‌های فوق‌العاده‌ای در حرکات موزون و تئاتر فیزیکی داشته باشد. این شخصیت در طول نمایش تغییر اندازه می‌دهد و از یک موجود لاغر به یک هیولای غول‌پیکر تبدیل می‌شود. بازیگران این نقش، مانند کوهارو سوگاوارا که یک رقصنده حرفه‌ای است، ماه‌ها روی زبان بدن و حرکات سیال تمرین کردند تا بتوانند ماهیت اثیری و ترسناک این موجود را بدون استفاده از کلمات و تنها از طریق حرکت منتقل کنند.

انتقال این تولید عظیم به لندن یک چالش لجستیکی بزرگ بود. تمامی دکورهای سنگین، صدها لباس دست‌دوز و عروسک‌های پیچیده توسط کشتی و هواپیما به بریتانیا منتقل شدند. علاوه بر این، تیم فنی ژاپنی با همکاری متخصصان محلی در لندن، سیستم‌های نورپردازی و صدای سالن کولیسئوم را برای این اجرای خاص بهینه‌سازی کردند. همچنین فرآیند آماده‌سازی زیرنویس‌های انگلیسی که به صورت زنده در کنار صحنه نمایش داده می‌شد، بخشی از مراحل آماده‌سازی بین‌المللی بود.

نقش هاکو، روح رودخانه و دوست صمیمی چیهیرو، توسط بازیگرانی چون کوتارو دایگو (Kotaro Daigo) و هیروتو میزوکی ایفا شده است. این بازیگران باید علاوه بر توانایی بازیگری، از آمادگی جسمانی بالایی برخوردار باشند، زیرا صحنه‌های پرواز و تعامل با فرم اژدهای هاکو نیازمند حرکات آکروباتیک و هماهنگی دقیق با تیم فنی است. بازی آن‌ها در نمایش، تعادلی میان قدرت جادویی و مهربانی انسانی هاکو ایجاد کرده که مورد توجه مخاطبان قرار گرفته است.

برای نقش‌های فرعی و گروه فرم (Ensemble)، از میان صدها رقصنده و بازیگر تئاتر فیزیکی در ژاپن آزمون گرفته شد. این افراد مسئولیت سنگینی بر عهده دارند، زیرا علاوه بر بازی در نقش ارواح مختلف، وظیفه حرکت دادن دکورها و هدایت عروسک‌های کوچک و بزرگ را نیز بر عهده دارند. انتخاب این افراد بر اساس توانایی آن‌ها در کار تیمی و مهارت‌های حرکتی انجام شد، زیرا در این نمایش، گروه فرم به عنوان ستون فقرات بصری صحنه عمل می‌کند.

خیر، هایائو میازاکی به طور مستقیم در جلسات تمرین شرکت نکرد. او ترجیح داد به تیم خلاق اجازه دهد تا دیدگاه خود را پیاده کنند. با این حال، او در مراحل پیش‌تولید، طرح‌های مفهومی و مدل‌های عروسک‌ها را تایید کرد. گزارش شده است که میازاکی پس از تماشای بخش‌هایی از نمایش، از دقت در بازسازی جزئیات و وفاداری به اتمسفر انیمه ابراز رضایت کرده است. اعتماد او به جان کایرد کلید اصلی موفقیت این پروژه بود.

طراحی لباس بر عهده ساچیکو ناکاهارا بود. او باید لباس‌هایی طراحی می‌کرد که نه تنها از نظر بصری دقیقاً مشابه انیمه باشند، بلکه برای حرکات سریع بازیگران و تغییرات ناگهانی صحنه نیز مناسب باشند. برای مثال، لباس چیهیرو باید حس کهنگی و کار در گرمابه را منتقل می‌کرد، در حالی که لباس‌های یوبابا با جزئیات فراوان و حجم زیاد ساخته شدند تا ابهت او را نشان دهند. استفاده از پارچه‌های سنتی ژاپنی در ترکیب با متریال‌های مدرن، جلوه‌ای منحصر به فرد به کار بخشیده است.

بزرگترین چالش جان کایرد، تبدیل دنیای بی‌حد و مرز انیمیشن به فضای محدود صحنه تئاتر بود. او باید راهی پیدا می‌کرد تا صحنه‌هایی مانند پرواز اژدها، غرق شدن گرمابه در آب و تغییر شکل موجودات را به صورت زنده اجرا کند. راه حل او استفاده از «تئاتر آنالوگ» بود؛ یعنی استفاده از نیروی انسانی و مکانیک به جای نمایشگرهای دیجیتال. این رویکرد باعث شد نمایش حسی ارگانیک و لمس‌کردنی داشته باشد که دقیقاً با روح آثار جیبلی همخوانی دارد.

طراحی و ساخت عروسک‌های شگفت‌انگیز این تئاتر بر عهده توبی اولیه (Toby Olié) بوده است. او یکی از مشهورترین طراحان عروسک در جهان است که پیش از این در پروژه‌های بزرگی مانند «اسب جنگی» (War Horse) درخشش داشته است. توبی با الهام از طرح‌های اصلی میازاکی، موجوداتی مانند اژدهای هاکو، سرسپردگان یوبابا (کاشرا) و عنکبوت غول‌پیکر (کاماجی) را به گونه‌ای ساخت که توسط بازیگران روی صحنه هدایت می‌شوند و حرکاتی کاملاً طبیعی دارند.

برای نمایش تغییر شکل «بدون‌چهره» (No-Face)، از چندین تکنیک ترکیبی استفاده می‌شود. در ابتدا، یک بازیگر با لباسی ساده و ماسک، حرکات او را اجرا می‌کند. اما وقتی او شروع به بلعیدن دیگران و بزرگ شدن می‌کند، از سازه‌های پارچه‌ای بزرگ و عروسک‌های بادی استفاده می‌شود که توسط چندین نفر از داخل هدایت می‌شوند. این تغییرات به قدری سریع و هماهنگ انجام می‌شود که تماشاگر حس می‌کند موجود واقعاً در حال رشد و بلعیدن محیط اطراف است.

موسیقی این تئاتر بر اساس شاهکار اصلی جو هیسایشی (Joe Hisaishi) است، اما برای اجرای صحنه‌ای توسط برد هاک بازتنظیم شده است. در هر اجرا، یک ارکستر زنده موسیقی را همراهی می‌کند که این امر تاثیرگذاری صحنه‌های احساسی را دوچندان می‌کند. استفاده از سازهای سنتی ژاپنی در کنار سازهای کلاسیک غربی، همان اتمسفر جادویی و نوستالژیک انیمه را بازسازی می‌کند. موسیقی به صورت پویا با حرکات بازیگران هماهنگ است و در لحظات حساس، هیجان نمایش را به اوج می‌رساند.

طراحی صحنه توسط جان بائوسور انجام شده و شامل یک سازه عظیم دوار است که بخش‌های مختلف گرمابه را نشان می‌دهد. این سازه به گونه‌ای طراحی شده که با چرخش خود، تماشاگر را از ورودی گرمابه به اتاق یوبابا، موتورخانه کاماجی یا سالن‌های غذاخوری می‌برد. جزئیات معماری سنتی ژاپنی در این دکور با دقت فراوان رعایت شده و استفاده از پله‌ها و سطوح مختلف، عمق بصری زیادی به صحنه بخشیده است که یادآور فضای هزارتوی انیمه است.

برای صحنه‌های پرواز هاکو در فرم اژدها، از ترکیبی از عروسک‌گردانی دستی و سیستم‌های سیم‌کشی پنهان استفاده می‌شود. اژدها از چندین قطعه مجزا تشکیل شده که توسط بازیگران با چوب‌های مخصوص حرکت داده می‌شوند تا حسی شبیه به شنا کردن در هوا را منتقل کنند. در لحظات اوج، عروسک به سیستم‌های تعلیق متصل شده و بر فراز صحنه به پرواز در می‌آید. هماهنگی نورپردازی متمرکز باعث می‌شود که بازیگرانِ هدایت‌کننده عروسک، در سایه قرار گرفته و دیده نشوند.

نورپردازی در این تئاتر نقشی حیاتی در تفکیک دنیای واقعی از دنیای ارواح دارد. طراح نور با استفاده از طیف‌های رنگی بنفش، طلایی و سبز، اتمسفری ماورایی ایجاد کرده است. همچنین برای نمایش جادوها، به جای استفاده از پروژکتورهای دیجیتال ساده، از ترکیب نور و مه (Fog) استفاده می‌شود تا حس غبارآلود و مرموز انیمه منتقل شود. نورپردازی دقیق باعث می‌شود که مرزهای دکور ناپدید شده و تماشاگر احساس کند فضا بی‌انتها است.

اجرای شخصیت کاماجی یکی از نبوغ‌آمیزترین بخش‌های فنی نمایش است. بازیگر این نقش روی یک سکوی متحرک می‌نشیند و دو دست اصلی او آزاد هستند. چهار دست دیگر او به صورت مکانیکی و توسط دو عروسک‌گردان که در پشت او پنهان شده‌اند، هدایت می‌شوند. این دست‌های بلند و مفصل‌دار می‌توانند به قفسه‌های دارو برسند یا حرکات پیچیده‌ای انجام دهند. هماهنگی میان بازیگر اصلی و دستیارانش به قدری بالاست که تماشاگر واقعاً یک موجود شش‌دستی واحد را می‌بیند.

در این تولید بیش از ۵۰ عروسک در اندازه‌های مختلف، از پرنده‌های کوچک گرفته تا اژدهای غول‌پیکر، استفاده می‌شود. همچنین دکور نمایش شامل صدها قطعه متحرک است که توسط تیمی متشکل از ۶۰ نفر در پشت صحنه مدیریت می‌شوند. برای جابجایی این حجم از تجهیزات در تورهای جهانی، به بیش از ۱۰ کانتینر مخصوص نیاز است. این حجم از جزئیات فنی نشان‌دهنده مقیاس عظیم تولید و دقتی است که برای بازسازی دنیای میازاکی صرف شده است.

طراحی صدا در این نمایش ترکیبی از صداهای ضبط شده از انیمه اصلی و افکت‌های صوتی زنده است. بازیگران روی صحنه از میکروفون‌های بی‌سیم بسیار کوچکی استفاده می‌کنند که صدای آن‌ها را با افکت‌های محیطی ترکیب می‌کند. برای موجودات غول‌پیکر، صداها از طریق بلندگوهای قدرتمند در سراسر سالن پخش می‌شود تا لرزش و ابهت آن‌ها توسط تماشاگران حس شود. همچنین برخی صداهای محیطی مانند صدای آب یا بخار گرمابه به صورت زنده توسط تیم صدا تولید می‌شود.

اگرچه رقم دقیق به دلیل سیاست‌های محرمانه شرکت Toho اعلام نشده، اما تخمین زده می‌شود که هزینه تولید اولیه این نمایش بیش از ۵ تا ۸ میلیون دلار بوده است. این هزینه شامل طراحی و ساخت دکورهای عظیم دوار، ساخت ده‌ها عروسک پیچیده توسط تیم‌های بین‌المللی، دستمزد بازیگران تراز اول ژاپن و هزینه‌های تمرینات طولانی‌مدت است. این پروژه یکی از گران‌ترین و پرریسک‌ترین تولیدات تئاتری در تاریخ مدرن ژاپن محسوب می‌شود.

قیمت بلیت‌ها بسته به جایگاه صندلی و زمان اجرا متفاوت است. در اجرای لندن (۲۰۲۴)، قیمت بلیت‌ها از حدود ۳۰ پوند برای صندلی‌های انتهایی شروع شده و تا بیش از ۲۰۰ پوند برای جایگاه‌های ویژه (VIP) و ردیف‌های جلو متغیر بود. در ژاپن نیز قیمت‌ها در بازه ۱۰,۰۰۰ تا ۲۰,۰۰۰ ین قرار داشت. با وجود قیمت نسبتاً بالا، به دلیل محبوبیت شدید برند جیبلی، بلیت‌ها معمولاً در همان ساعات اولیه پیش‌فروش به اتمام می‌رسند.

بله، تئاتر شهر اشباح به یک موفقیت تجاری عظیم تبدیل شده است. فروش کامل بلیت‌ها در تمامی شهرهای ژاپن و استقبال بی‌نظیر در لندن، سود سرشاری را نصیب شرکت Toho و شرکای آن کرده است. علاوه بر فروش بلیت، درآمدهای جانبی حاصل از فروش محصولات مرتبط (Merchandise) مانند برنامه‌های نمایش، عروسک‌های کوچک و لباس‌ها، بخش قابل توجهی از سودآوری این پروژه را تشکیل می‌دهند. این موفقیت راه را برای اقتباس‌های تئاتری دیگر از انیمه‌ها هموار کرده است.

نگهداری از عروسک‌های توبی اولیه هزینه بالایی دارد. به دلیل حرکات شدید و مداوم روی صحنه، این عروسک‌ها دچار استهلاک می‌شوند و تیمی از متخصصان عروسک‌ساز به طور مداوم در پشت صحنه حضور دارند تا خرابی‌های احتمالی را بلافاصله ترمیم کنند. تخمین زده می‌شود که ماهانه هزاران دلار صرف مواد اولیه خاص، رنگ‌آمیزی مجدد و تعمیر قطعات مکانیکی عروسک‌ها می‌شود تا کیفیت بصری نمایش در طول ماه‌ها اجرا افت نکند.

اجرای لندن یک نقطه عطف اقتصادی برای تئاتر ژاپن بود. این موفقیت ثابت کرد که تولیدات ژاپنی با زبان اصلی می‌توانند در بازارهای جهانی (حتی در مهد تئاتر یعنی لندن) رقابت کنند و درآمد ارزی بالایی داشته باشند. این موضوع باعث جذب سرمایه‌گذاران بین‌المللی برای پروژه‌های مشابه شده و ارزش برند «تئاتر انیمه» را در سطح جهانی افزایش داده است، که در نهایت منجر به صادرات فرهنگی و اقتصادی بیشتر برای ژاپن می‌شود.

بله، در اکثر اجراها بسته‌های ویژه‌ای ارائه می‌شود که شامل بهترین صندلی‌های سالن، کتابچه راهنمای نفیس با امضای عوامل، محصولات انحصاری که در فروشگاه‌های عادی موجود نیست و گاهی اوقات اجازه ورود زودهنگام به سالن برای تماشای نمایشگاه کوچک دکورها است. قیمت این بسته‌ها معمولاً دو تا سه برابر بلیت‌های عادی است و عمدتاً توسط طرفداران پرشور استودیو جیبلی و کلکسیونرها خریداری می‌شود.

با توجه به حضور ستاره‌های سینما و تئاتر ژاپن در این نمایش، بخش بزرگی از بودجه جاری صرف دستمزدها می‌شود. سیستم Double Casting باعث می‌شود تعداد بازیگران حقوق‌بگیر دو برابر شود که هزینه تولید را بالا می‌برد. علاوه بر بازیگران، تیمی متشکل از بیش از ۱۰۰ نفر شامل ارکستر، تکنسین‌های صحنه، عروسک‌گردانان و تیم بازاریابی حقوق دریافت می‌کنند. در تورهای بین‌المللی، هزینه‌های اقامت و ویزا نیز به این مبالغ اضافه می‌شود.

برای کسانی که موفق به تماشای زنده نشده‌اند، نسخه Blu-ray نمایش در ژاپن عرضه شده است. قیمت این نسخه‌ها معمولاً بین ۱۵,۰۰۰ تا ۳۰,۰۰۰ ین (حدود ۱۰۰ تا ۲۰۰ دلار) است. نسخه‌های گران‌تر شامل هر دو اجرای کانا هاشیموتو و مونه کامیشیرایشی به همراه مستندهای پشت صحنه و مصاحبه با جان کایرد هستند. این محصول به دلیل کیفیت بالای فیلم‌برداری با چندین دوربین، یکی از پرفروش‌ترین محصولات فرهنگی مرتبط با جیبلی بوده است.

در برخی از اجراهای میان‌هفته و در سالن‌های خاص، تخفیف‌هایی برای دانشجویان و گروه‌های آموزشی در نظر گرفته می‌شود تا نسل جوان‌تر نیز با تئاتر آشنا شوند. با این حال، به دلیل تقاضای بسیار بالا و محدودیت صندلی‌ها، این تخفیف‌ها بسیار محدود هستند و معمولاً در همان دقایق اول شروع فروش، توسط متقاضیان رزرو می‌شوند. سیاست کلی برگزارکنندگان، حفظ ارزش برند نمایش با قیمت‌گذاری ثابت و رقابتی است.

حق امتیاز کلی اثر متعلق به استودیو جیبلی و هایائو میازاکی است. با این حال، حقوق مربوط به اقتباس صحنه‌ای و تولید تئاتر در انحصار شرکت Toho Co., Ltd قرار دارد. جان کایرد به عنوان نویسنده متن اقتباسی، حقوق معنوی نسخه تئاتری را داراست. هرگونه استفاده از نام، شخصیت‌ها و موسیقی در قالب این تئاتر باید با مجوز کتبی از تمامی این ذینفعان صورت گیرد که فرآیند حقوقی بسیار پیچیده‌ای دارد.

خیر، در حال حاضر حق اجرای این تئاتر به صورت انحصاری در اختیار شرکت Toho و تیم جان کایرد است. برخلاف برخی نمایشنامه‌های کلاسیک که با پرداخت حق امتیاز (Royalty) قابل اجرا توسط گروه‌های مختلف هستند، «شهر اشباح» یک تولید بسته (Closed Production) محسوب می‌شود. این به آن معناست که هیچ گروه تئاتری دیگری در جهان اجازه ندارد بدون قرارداد مستقیم و نظارت استودیو جیبلی، این نمایش را به روی صحنه ببرد.

مانند اکثر تئاترهای حرفه‌ای بین‌المللی، هرگونه فیلم‌برداری، عکاسی یا ضبط صدا توسط تماشاگران در طول اجرای شهر اشباح اکیداً ممنوع است. این قانون برای محافظت از حقوق معنوی اثر و همچنین جلوگیری از حواس‌پرتی بازیگران و سایر تماشاگران وضع شده است. در صورت مشاهده تخلف، ماموران سالن مجاز به اخراج فرد و حذف فایل‌های ضبط شده هستند. تنها در لحظات پایانی و هنگام تعظیم بازیگران (Curtain Call)، گاهی اجازه عکاسی داده می‌شود.

حقوق بازیگران و عوامل فنی در تورهای بین‌المللی مانند لندن، تحت قراردادهای اتحادیه‌های بازیگران (مانند Equity در بریتانیا و اتحادیه‌های مربوطه در ژاپن) محافظت می‌شود. این قراردادها شامل استانداردهای دقیق برای ساعات کاری، استراحت، بیمه درمانی بین‌المللی و شرایط اسکان است. همچنین به دلیل تفاوت در قوانین کار کشورها، تیم حقوقی شرکت Toho موظف است قراردادها را با قوانین محلی هر کشور تطبیق دهد تا از بروز هرگونه مشکل قانونی جلوگیری شود.

تاکنون متن کامل نمایشنامه جان کایرد به صورت عمومی برای فروش در کتابفروشی‌ها منتشر نشده است. این متن به عنوان یک سند داخلی و محرمانه برای تولیدات رسمی استفاده می‌شود. دلیل این امر جلوگیری از اجراهای غیرقانونی و حفظ انحصار اثر است. با این حال، کتاب‌های تصویری (Art Books) از نمایش منتشر شده‌اند که شامل بخش‌هایی از دیالوگ‌ها و تحلیل‌های کارگردان درباره صحنه‌ها هستند، اما شامل متن کامل برای اجرا نمی‌شوند.

موسیقی جو هیسایشی تحت قراردادهای جداگانه‌ای میان آهنگساز، استودیو جیبلی و تولیدکنندگان تئاتر مدیریت می‌شود. برای استفاده از این موسیقی در تئاتر، حق امتیاز اجرای زنده (Performance Rights) پرداخت شده است. همچنین برای نسخه‌های ضبط شده و پخش بین‌المللی، قراردادهای پیچیده‌تری منعقد شده تا حقوق مادی و معنوی آهنگساز حفظ شود. هرگونه تغییر در تنظیم موسیقی برای صحنه نیز باید به تایید تیم نظارتی هیسایشی می‌رسید.

نام «Spirited Away» و معادل‌های ژاپنی آن به عنوان علامت تجاری (Trademark) در دسته هنرهای نمایشی ثبت شده‌اند. اگر گروهی بدون مجوز از این نام یا شخصیت‌های مشابه (مانند چیهیرو یا یوبابا) استفاده کند، با شکایت قضایی سنگینی از سوی استودیو جیبلی و شرکت Toho مواجه خواهد شد. این شرکت‌ها به شدت از برند خود محافظت می‌کنند و در گذشته نیز با پروژه‌های غیررسمی که قصد سوءاستفاده از نام جیبلی را داشتند، برخورد قانونی کرده‌اند.

در حال حاضر، نسخه فیلم‌برداری شده تئاتر در برخی پلتفرم‌های ژاپنی مانند Hulu Japan در دسترس است، اما قرارداد جهانی برای پخش در پلتفرم‌هایی مثل نتفلیکس یا دیزنی پلاس هنوز به طور رسمی نهایی نشده است. مذاکرات حقوقی برای پخش بین‌المللی بسیار حساس است، زیرا باید حقوق تمامی بازیگران، عروسک‌گردانان و صاحبان اثر برای پخش دیجیتال لحاظ شود. با این حال، با توجه به موفقیت تور لندن، احتمال توافق برای پخش جهانی در آینده نزدیک بسیار زیاد است.

با توجه به استفاده از تجهیزات مکانیکی سنگین و صحنه‌های پرواز، احتمال آسیب‌دیدگی وجود دارد. مسئولیت حقوقی و جبران خسارت بر عهده شرکت تهیه‌کننده (Toho) است که تمامی پرسنل را تحت پوشش بیمه‌های حوادث کار قرار داده است. در تورهای بین‌المللی، سالن‌های میزبان نیز باید استانداردهای ایمنی سخت‌گیرانه‌ای را رعایت کنند و بیمه مسئولیت مدنی داشته باشند. تمامی حرکات خطرناک توسط متخصصان بدلکاری و ایمنی تئاتر طراحی و به صورت روزانه بازبینی می‌شوند.