رتبه و تراز قبولی دکتری حقوق جزا دانشگاه آزاد ۱۴۰۵-۱۴۰۶

دکتری حقوق جزا و جرم‌شناسی عالی‌ترین مقطع تحصیلی در این گرایش است که به بررسی عمیق پدیده‌های مجرمانه، واکنش‌های اجتماعی و قوانین کیفری می‌پردازد. این دوره برای فارغ‌التحصیلان ارشد حقوق جزا، فقه و مبانی حقوق اسلامی و حتی وکلای پایه یک دادگستری که به دنبال تدریس در دانشگاه یا ارتقای رتبه شغلی در قوه قضاییه هستند، بسیار مناسب است. داوطلبان در این مقطع با رویکردهای نوین جرم‌شناسی و تحلیل‌های فلسفی حقوق کیفری آشنا می‌شوند.

طبق دفترچه راهنمای ثبت‌نام سازمان سنجش، داوطلبان باید دارای مدرک کارشناسی ارشد یا دکتری حرفه‌ای در رشته‌های مرتبط با حقوق، فقه و مبانی حقوق اسلامی یا گرایش‌های مشابه باشند. پذیرش از رشته‌های غیرمرتبط علوم انسانی معمولاً با محدودیت مواجه است. برای سال ۱۴۰۵، تطبیق رشته مقطع قبلی با کد رشته امتحانی ۲۱۱۲ الزامی است تا داوطلب در مرحله بررسی سوابق آموزشی (مصاحبه) با کسر امتیاز یا عدم پذیرش مواجه نشود.

از نظر محتوای آموزشی و سرفصل‌های مصوب وزارت علوم، تفاوتی میان این دو وجود ندارد. تفاوت اصلی در شیوه پذیرش و پرداخت شهریه است. در حالی که دانشگاه‌های سراسری (روزانه) رایگان هستند، تحصیل در دانشگاه آزاد مستلزم پرداخت شهریه است. همچنین فرآیند انتخاب رشته دانشگاه آزاد به صورت مجزا در سایت azmoon.org انجام می‌شود، اما هر دو گروه در یک آزمون کتبی متمرکز که توسط سازمان سنجش برگزار می‌گردد، شرکت می‌کنند.

بله، مدرک دکتری دانشگاه آزاد اسلامی مورد تایید وزارت علوم، تحقیقات و فناوری بوده و برای شرکت در فراخوان‌های جذب هیئت علمی دانشگاه‌های دولتی، آزاد و غیرانتفاعی کاملاً معتبر است. البته باید توجه داشت که برای جذب در دانشگاه‌های تراز اول، علاوه بر اعتبار مدرک، کیفیت رساله دکتری، تعداد مقالات ISI و علمی پژوهشی و همچنین تسلط بر زبان انگلیسی در روز مصاحبه علمی نقش تعیین‌کننده‌ای ایفا می‌کند.

ظرفیت پذیرش در هر واحد دانشگاهی معمولاً بین ۳ تا ۷ نفر در هر سال تحصیلی متغیر است. واحدهای بزرگی مانند علوم و تحقیقات، تهران مرکزی و تهران جنوب معمولاً بیشترین ظرفیت را دارند. با توجه به تقاضای بالا برای رشته حقوق جزا، رقابت در این واحدها بسیار فشرده است. برای سال تحصیلی ۱۴۰۵ - ۱۴۰۶ پیش‌بینی می‌شود ظرفیت‌ها نسبت به سال‌های قبل تغییر محسوسی نداشته باشد اما اولویت با داوطلبان دارای تراز بالاتر است.

دانشگاه آزاد اسلامی علاوه بر شیوه آموزشی-پژوهشی، در برخی سال‌ها اقدام به پذیرش دانشجو در شیوه پژوهش‌محور نیز می‌کند. این شیوه مخصوص افرادی است که دارای طرح پژوهشی کاربردی یا قرارداد با سازمان‌ها هستند. در این روش، تمرکز اصلی بر روی انجام تحقیق و نگارش رساله است و تعداد واحدهای درسی کمتری ارائه می‌شود. با این حال، اکثر داوطلبان برای سال ۱۴۰۵ متقاضی شیوه آموزشی-پژوهشی هستند که ترکیبی از کلاس و رساله است.

در مقطع دکتری، عنوان کلی رشته «حقوق جزا و جرم‌شناسی» است، اما دانشجویان می‌توانند موضوع رساله خود را در حوزه‌های تخصصی مانند حقوق جزای بین‌الملل، جرم‌شناسی پیشگیرانه، حقوق کیفری اطفال، جرایم اقتصادی یا سایبری انتخاب کنند. در برخی واحدهای خاص، تمرکز اساتید ممکن است بر روی یکی از این حوزه‌ها بیشتر باشد، لذا توصیه می‌شود داوطلبان پیش از انتخاب واحد، رزومه اساتید آن دانشگاه را در سایت‌های دانشگاهی بررسی کنند.

بسیاری از واحدهای دانشگاه آزاد با در نظر گرفتن وضعیت شغلی دانشجویان دکتری که اغلب از وکلا، قضات یا کارمندان عالی‌رتبه هستند، کلاس‌های خود را در روزهای چهارشنبه، پنج‌شنبه و گاهی جمعه برنامه‌ریزی می‌کنند. این موضوع بستگی به سیاست‌های آموزشی واحد مربوطه دارد. با این حال، حضور در کلاس‌ها الزامی است و داوطلبان باید برای گذراندن ۱۸ واحد آموزشی در طول دو سال اول تحصیل، برنامه‌ریزی زمانی دقیقی داشته باشند.

ثبت‌نام اولیه برای تمامی داوطلبان (اعم از سراسری و آزاد) در آذرماه ۱۴۰۴ از طریق سایت سازمان سنجش به نشانی sanjesh.org انجام می‌شود. داوطلبان باید کارت اعتباری مربوط به گروه علوم انسانی را خریداری کرده و اطلاعات فردی و تحصیلی خود را وارد کنند. پس از برگزاری آزمون در اسفندماه و اعلام نتایج اولیه، داوطلبانی که مجاز به انتخاب رشته شده‌اند، باید برای انتخاب واحدهای دانشگاه آزاد به سایت azmoon.org مراجعه نمایند.

پس از انتخاب رشته در سایت مرکز سنجش و پذیرش دانشگاه آزاد، سیستم بر اساس تراز کسب شده در آزمون کتبی و ظرفیت هر واحد، اسامی واجدین شرایط را برای مصاحبه اعلام می‌کند. معمولاً به ازای هر ظرفیت، ۳ تا ۵ برابر ظرفیت برای مصاحبه دعوت می‌شوند. داوطلبان باید در زمان مقرر با در دست داشتن سوابق پژوهشی (مقاله، کتاب، مدرک زبان) به محل مصاحبه که معمولاً به صورت متمرکز یا منطقه‌ای برگزار می‌شود، مراجعه کنند.

در انتخاب رشته دکتری دانشگاه آزاد ۱۴۰۵، اولویت‌بندی باید بر اساس سه فاکتور تراز قبولی سال‌های قبل، کیفیت هیئت علمی و دوری یا نزدیکی به محل سکونت انجام شود. برخلاف کنکور کارشناسی، در مقطع دکتری ترتیب انتخاب‌ها تاثیری در شانس قبولی ندارد و سیستم اولین انتخابی که تراز شما به آن بخورد را تایید می‌کند. بنابراین ابتدا واحدهای تراز اول مثل علوم و تحقیقات و تهران مرکزی را در اولویت‌های نخست قرار دهید.

پذیرش نهایی بر اساس فرمول ۵۰ درصد نمره آزمون کتبی و ۵۰ درصد نمره مصاحبه علمی است. نمره مصاحبه خود به دو بخش سوابق آموزشی-پژوهشی (۲۰ امتیاز) و ارزیابی شفاهی در جلسه مصاحبه (۳۰ امتیاز) تقسیم می‌شود. داشتن مقالات علمی-پژوهشی چاپ شده در مجلات معتبر، تالیف کتاب مرتبط با حقوق جزا و داشتن مدرک زبان معتبر می‌تواند شانس شما را در برابر رقبایی که تراز کتبی مشابهی دارند، به شدت افزایش دهد.

آزمون کتبی دکتری معمولاً در نیمه اول اسفندماه برگزار می‌شود. نتایج اولیه و کارنامه حاوی تراز در اواخر فروردین یا اوایل اردیبهشت منتشر می‌گردد. فرآیند انتخاب رشته دانشگاه آزاد در اردیبهشت‌ماه انجام شده و مصاحبه‌ها معمولاً در تیرماه برگزار می‌شوند. در نهایت، نتایج قطعی و نهایی پذیرفته‌شدگان در اواخر شهریورماه ۱۴۰۵ اعلام می‌شود تا دانشجویان بتوانند برای ثبت‌نام در ترم اول تحصیلی به واحدهای مربوطه مراجعه کنند.

در دانشگاه آزاد، فرآیند مصاحبه معمولاً به صورت متمرکز برگزار می‌شود. یعنی شما یک بار مصاحبه می‌دهید و نمره کسب شده برای تمامی انتخاب‌های شما در آن مجموعه در نظر گرفته می‌شود. اگر نمره کل شما (کتبی + مصاحبه) به حد نصاب آخرین نفر قبولی در اولویت اول نرسد، سیستم به طور خودکار نمره شما را با اولویت دوم مقایسه می‌کند. این روند تا آخرین انتخاب شما ادامه می‌یابد تا در صورت وجود ظرفیت، پذیرفته شوید.

داوطلبان باید اصل و کپی شناسنامه و کارت ملی، فرم تکمیل شده رزومه، اصل گواهی موقت یا دانشنامه کارشناسی و کارشناسی ارشد، نسخه چاپی مقالات منتشر شده در مجلات معتبر، گواهی شرکت در کنفرانس‌ها، کتاب‌های تالیفی یا ترجمه شده و مدرک زبان (در صورت وجود) را همراه داشته باشند. همچنین توصیه می‌شود پایان‌نامه کارشناسی ارشد خود را برای ارائه به داوران همراه ببرید، زیرا بخش مهمی از سوالات مصاحبه حول محور پایان‌نامه می‌چرخد.

بله، پس از اعلام نتایج نهایی در شهریورماه، مرکز سنجش و پذیرش دانشگاه آزاد بازه‌ای را برای ثبت اعتراضات در سامانه azmoon.org در نظر می‌گیرد. داوطلبان می‌توانند در صورت وجود ابهام در نمره مصاحبه یا عدم تطابق تراز با آخرین نفر قبولی، درخواست بازبینی خود را ثبت کنند. هرچند تغییر نتایج در این مرحله به ندرت اتفاق می‌افتد، اما بررسی اشتباهات احتمالی در محاسبه نمرات یا سهمیه‌ها حق قانونی داوطلبان است.

آزمون شامل سه بخش اصلی است: ۱. مجموعه دروس تخصصی در سطح کارشناسی و کارشناسی ارشد (شامل متون فقه، حقوق جزای عمومی، حقوق جزای اختصاصی، آیین دادرسی کیفری و جرم‌شناسی) با ضریب ۴. ۲. استعداد تحصیلی با ضریب ۱. ۳. زبان انگلیسی عمومی با ضریب ۱. با توجه به ضریب بالای دروس تخصصی، تسلط بر منابع اصلی حقوق جزا و آرای وحدت رویه جدید برای کسب تراز بالا حیاتی است.

واحد علوم و تحقیقات معتبرترین واحد دانشگاه آزاد در رشته حقوق است. بر اساس روندهای اخیر، برای دعوت به مصاحبه در این واحد، داوطلبان معمولاً به ترازی بالای ۲۸۰۰ تا ۳۲۰۰ نیاز دارند. البته برای قبولی نهایی، نمره مصاحبه نیز بسیار تعیین‌کننده است. برای سال ۱۴۰۵، با توجه به افزایش رقابت، پیشنهاد می‌شود داوطلبان برای کسب تراز بالای ۳۰۰۰ برنامه‌ریزی کنند تا با خیالی آسوده در مرحله مصاحبه حاضر شوند.

استعداد تحصیلی شامل بخش‌های درک مطلب، تحلیل منطقی، کمیتی و تجسمی است. برای داوطلبان حقوق که معمولاً در بخش‌های کمیتی (ریاضی) ضعف دارند، تمرکز بر روی بخش درک مطلب و تحلیل منطقی می‌تواند نمره را به شدت بالا ببرد. مطالعه کتاب‌های تست استاندارد و تمرین سوالات سال‌های گذشته (۱۴۰۰ تا ۱۴۰۴) بهترین راه برای آشنایی با الگوی سوالات این بخش است. فراموش نکنید که ضریب ۱ این درس می‌تواند در رقابت‌های نزدیک، سرنوشت‌ساز باشد.

منبع اصلی این درس کتاب «تحریرالوسیله» امام خمینی (ره) و «شرح لمعه» (کتاب القضاء، الشهادات، الحدود، القصاص و الدیات) است. با توجه به اینکه سوالات به زبان عربی مطرح می‌شوند، تسلط بر لغات فقهی و قواعد اعراب‌گذاری ضروری است. همچنین مطالعه کتاب‌های کمک‌آموزشی که تست‌های سال‌های اخیر را به صورت تشریحی تحلیل کرده‌اند، برای داوطلبان آزمون ۱۴۰۵ بسیار توصیه می‌شود تا با سبک سوالات سازمان سنجش آشنا شوند.

داشتن مدرک زبان در روز مصاحبه الزامی نیست اما امتیازآور است (تا ۸ امتیاز از بخش سوابق آموزشی). با این حال، تمامی دانشجویان دکتری دانشگاه آزاد باید تا قبل از شرکت در آزمون جامع، نمره قبولی در آزمون EPT (حداقل ۵۰۰) یا سایر آزمون‌های معتبر مانند MSRT را کسب کنند. اگر داوطلبی در زمان مصاحبه مدرک زبان داشته باشد، نشان‌دهنده آمادگی بالای علمی اوست و تاثیر مثبتی بر ذهنیت داوران مصاحبه‌کننده خواهد داشت.

بسیار زیاد. طراحان سوال در سال‌های اخیر تمایل زیادی به طرح سوال از قانون مجازات اسلامی مصوب ۹۲، قانون آیین دادرسی کیفری ۹۲ و به ویژه آرای وحدت رویه جدید دیوان عالی کشور داشته‌اند. داوطلبان آزمون ۱۴۰۵ باید تمامی آرای وحدت رویه صادر شده تا پایان سال ۱۴۰۴ را به دقت مطالعه کنند. گاهی یک رای وحدت رویه، مبنای طرح دو یا سه تست سرنوشت‌ساز در مجموعه دروس تخصصی قرار می‌گیرد.

این موضوع بستگی به پایه علمی داوطلب دارد، اما به طور میانگین برای داوطلبی با سطح متوسط، ۶ تا ۸ ساعت مطالعه مفید در روز به مدت ۶ ماه توصیه می‌شود. تمرکز اصلی باید بر روی دروس تخصصی (ضریب ۴) باشد. در ماه‌های پایانی، تست‌زنی و مرور خلاصه‌نویسی‌ها اهمیت بیشتری پیدا می‌کند. همچنین داوطلبان باید زمانی را برای تقویت مهارت‌های پاسخگویی به سوالات استعداد تحصیلی و زبان اختصاص دهند تا تراز کل خود را متوازن نگه دارند.

سوالات جرم‌شناسی معمولاً ترکیبی از نظریه‌های کلاسیک، نئوکلاسیک و نظریه‌های مدرن (مانند جرم‌شناسی انتقادی، فمینیستی و پست‌مدرن) است. همچنین مباحث مربوط به پیشگیری از جرم و آمار جنایی نیز مورد توجه طراحان است. منابعی مانند کتاب‌های دکتر نجفی ابرندآبادی از رفرنس‌های اصلی هستند. داوطلبان باید بتوانند ارتباط میان نظریه‌های جرم‌شناسی و سیاست جنایی ایران را تحلیل کنند، زیرا سوالات مفهومی در این بخش رو به افزایش است.

با توجه به نرخ تورم و افزایش سالانه شهریه‌ها، پیش‌بینی می‌شود شهریه هر ترم دکتری حقوق جزا در سال ۱۴۰۵ بین ۲۵ تا ۳۵ میلیون تومان باشد. شهریه ثابت در طول دوره تحصیل تغییر نمی‌کند، اما شهریه متغیر (بسته به تعداد واحدها و نوع درس) سالانه حدود ۲۰ تا ۲۵ درصد افزایش می‌یابد. دانشجویان در مرحله تدوین رساله نیز ملزم به پرداخت شهریه ثابت و بخشی از شهریه متغیر واحد پایان‌نامه هستند که هزینه قابل توجهی را شامل می‌شود.

بله، دانشجویان دکتری می‌توانند از دو نوع وام استفاده کنند: ۱. وام صندوق رفاه دانشجویان وزارت علوم که مبالغ آن محدود است. ۲. وام‌های تفاهم‌نامه‌ای دانشگاه آزاد با بانک‌های عامل (مانند بانک ملی و قرض‌الحسنه مهر ایران) که مبالغ بالاتری داشته و بخش زیادی از شهریه را پوشش می‌دهد. بازپرداخت این وام‌ها معمولاً پس از فراغت از تحصیل یا به صورت اقساط طولانی‌مدت در حین تحصیل انجام می‌شود که فشار مالی را کاهش می‌دهد.

علاوه بر شهریه، دانشجویان باید هزینه‌هایی مانند خرید منابع آموزشی، شرکت در همایش‌ها برای کسب امتیاز پژوهشی، هزینه چاپ مقالات در مجلات علمی (که گاهی مبالغ بالایی دارند) و هزینه‌های مربوط به صحافی و دفاع از رساله را در نظر بگیرند. همچنین اگر دانشجو در شهری غیر از محل سکونت خود پذیرفته شود، هزینه رفت‌وآمد و اسکان در خوابگاه‌های خودگردان یا پانسیون‌ها نیز به مخارج سالانه اضافه خواهد شد.

بله، طبق قوانین دانشگاه آزاد، فرزندان و همسران شهدا و جانبازان بالای ۲۵ درصد از معافیت کامل یا تخفیف‌های بسیار بالا در پرداخت شهریه برخوردارند. همچنین حافظان کل قرآن کریم و نخبگان علمی تحت پوشش بنیاد ملی نخبگان نیز می‌توانند از تسهیلات تخفیف شهریه استفاده کنند. برای بهره‌مندی از این تخفیفات، داوطلبان باید در هنگام ثبت‌نام اولیه سهمیه مربوطه را انتخاب کرده و مدارک لازم را به واحد دانشگاهی ارائه دهند.

هر داوطلب برای شرکت در مرحله مصاحبه علمی، باید مبلغی را به عنوان «هزینه مصاحبه» از طریق سامانه azmoon.org پرداخت کند. این مبلغ برای سال ۱۴۰۵ احتمالاً بین ۳۰۰ تا ۵۰۰ هزار تومان به ازای هر مجموعه امتحانی خواهد بود. عدم پرداخت این مبلغ به منزله انصراف از فرآیند پذیرش است. لازم به ذکر است که این هزینه صرف امور اجرایی، حق‌الزحمه اساتید مصاحبه‌کننده و بررسی مدارک داوطلبان می‌شود.

قوانین انصراف در دانشگاه آزاد بدین صورت است که اگر دانشجو پس از ثبت‌نام قطعی و شروع کلاس‌ها تصمیم به انصراف بگیرد، باید مبلغی تحت عنوان «هزینه انصراف» پرداخت کند که معمولاً معادل شهریه ثابت ترم‌های باقی‌مانده یا درصدی از شهریه کل است. البته اگر انصراف قبل از شروع کلاس‌ها باشد، جریمه کمتری تعلق می‌گیرد. توصیه می‌شود داوطلبان پیش از ثبت‌نام نهایی، از توانایی مالی و علاقه خود به ادامه تحصیل اطمینان حاصل کنند.

بله، اکثر واحدهای دانشگاه آزاد برای رفاه حال دانشجویان، امکان تقسیط شهریه متغیر را فراهم می‌کنند. معمولاً دانشجو باید در ابتدای ترم شهریه ثابت را تسویه کرده و مابقی شهریه را در ۳ یا ۴ قسط تا پایان ترم پرداخت نماید. این کار از طریق سامانه آموزشیار انجام می‌شود. همچنین برخی واحدها با چک صیادی یا معرفی به بانک برای دریافت وام‌های کوتاه‌مدت بدون بهره، به دانشجویان در مدیریت هزینه‌ها کمک می‌کنند.

خیر، برخلاف دانشگاه‌های دولتی که بودجه مستقیم از دولت دریافت می‌کنند، خدمات رفاهی در دانشگاه آزاد مانند خوابگاه و سلف‌سرویس معمولاً با قیمت تمام شده یا با تخفیف اندکی ارائه می‌شود. دانشجویان دکتری حقوق جزا باید در نظر داشته باشند که هزینه‌های زندگی دانشجویی در شهرهای بزرگی مثل تهران بسیار بالاتر از مراکز استان‌های کوچک است و این موضوع باید در هنگام انتخاب رشته و اولویت‌بندی واحدها مد نظر قرار گیرد.

طبق قانون، کارمندان دولت برای ادامه تحصیل در ساعات اداری نیاز به موافقت دستگاه متبوع خود دارند. با این حال، چون کلاس‌های دکتری دانشگاه آزاد معمولاً در اواخر هفته برگزار می‌شود، بسیاری از دانشجویان بدون دریافت ماموریت آموزشی به تحصیل می‌پردازند. اما برای استفاده از مزایای مدرک تحصیلی جدید در حکم کارگزینی، حتماً باید پذیرش با اطلاع و موافقت سازمان باشد، در غیر این صورت ممکن است دستگاه اجرایی از اعمال مدرک دکتری خودداری کند.

داوطلبان مرد نباید از نظر نظام وظیفه منع قانونی داشته باشند. فارغ‌التحصیلان ارشد که در فرجه یک‌ساله پس از فراغت هستند یا کارت پایان خدمت و معافیت دائم دارند، مجاز به شرکت در آزمون هستند. پذیرفته‌شدگانی که در حال خدمت سربازی هستند، در صورت قبولی در مقطع دکتری، ترخیص شده و برای آن‌ها معافیت تحصیلی صادر می‌شود. لازم به ذکر است که غیبت سربازی مانع از صدور معافیت تحصیلی و ثبت‌نام در دانشگاه خواهد شد.

خیر، داشتن مدرک دکتری به تنهایی مجوزی برای دریافت پروانه وکالت بدون آزمون نیست. طبق قانون کیفیت اخذ پروانه وکالت، تنها قضات بازنشسته با سنوات مشخص یا اعضای هیئت علمی رسمی در رشته حقوق با شرایط خاص می‌توانند درخواست پروانه بدون آزمون بدهند. سایر افراد، حتی با داشتن دکتری از بهترین دانشگاه‌ها، باید در آزمون کانون وکلا (اسکودا) یا مرکز وکلای قوه قضاییه شرکت کرده و دوره کارآموزی را طی کنند.

انتقال در مقطع دکتری بسیار سخت‌گیرانه است و معمولاً ممنوع می‌باشد. میهمانی نیز تنها برای یک یا دو ترم و تحت شرایط خاص (مانند بیماری صعب‌العلاج، ازدواج یا تغییر محل خدمت همسر) با موافقت واحد مبدأ و مقصد امکان‌پذیر است. داوطلبان باید در هنگام انتخاب رشته دقت کنند که واحدی را انتخاب نمایند که امکان تردد و حضور در آن را داشته باشند، زیرا تکیه بر امید به انتقال پس از قبولی، ریسک بالایی دارد.

خیر، طبق آیین‌نامه‌های آموزشی وزارت علوم و دانشگاه آزاد، تحصیل همزمان در دو رشته یا دو مقطع تحصیلی ممنوع است. در صورت مشاهده، قبولی دوم کان‌لم‌یکن تلقی شده و دانشجو از ادامه تحصیل محروم می‌شود. تنها استثنا مربوط به دانشجویان استعدادهای درخشان در مقاطع پایین‌تر یا شرایط خاص مصوب شورای عالی برنامه‌ریزی است که معمولاً شامل مقطع دکتری تخصصی (PhD) نمی‌شود. دانشجو در زمان ثبت‌نام باید تعهد کتبی مبنی بر عدم اشتغال به تحصیل همزمان ارائه دهد.

مدارک دانشگاه آزاد که دارای تاییدیه سازمان مرکزی و وزارت علوم باشند، قابلیت ترجمه رسمی و تایید توسط وزارت امور خارجه و دادگستری را دارند. بسیاری از فارغ‌التحصیلان حقوق جزا از این دانشگاه توانسته‌اند در مقاطع پسادکتری یا به عنوان پژوهشگر در دانشگاه‌های معتبر دنیا پذیرش بگیرند. برای این منظور، داشتن ریزنمرات با معدل بالا و مقالات بین‌المللی معتبر (ISI) بسیار مهم‌تر از نام واحد دانشگاهی است.

دانشجو حق دارد استاد راهنمای خود را از میان اساتید واجد شرایط واحد دانشگاهی یا با موافقت گروه، از سایر واحدها انتخاب کند. موضوع رساله نیز باید با توافق دانشجو و استاد راهنما تعیین شده و در شورای پژوهشی دانشکده به تصویب برسد. در صورت بروز اختلاف علمی یا شخصی، دانشجو می‌تواند طبق ضوابط، درخواست تغییر استاد راهنما را به گروه آموزشی ارائه دهد، مشروط بر اینکه مراحل اداری و موافقت‌های لازم کسب شود.

تغییر رشته در مقطع دکتری به هیچ عنوان امکان‌پذیر نیست. داوطلب تنها در همان رشته و گرایشی که در آزمون شرکت کرده و پذیرفته شده است، می‌تواند تحصیل کند. اگر فردی پس از قبولی متوجه شود که به گرایش دیگری (مثلاً حقوق خصوصی) علاقه دارد، باید مجدداً در آزمون سال بعد شرکت کرده و در صورت قبولی، دروس مشترک احتمالی را با نظر گروه آموزشی معادل‌سازی کند که البته در مقطع دکتری دروس مشترک بسیار اندک است.