سامانه خودروهای گازسوز irngv.mimt.gov.ir | ثبت‌نام و استعلام

سامانه جامع اطلاعات خودروهای گازسوز کشور (IRNGV) تحت نظارت وزارت صنعت، معدن و تجارت، مرجع نهایی ثبت اطلاعات فنی و هویتی خودروهای دوگانه‌سوز در ایران است. هدف اصلی این پلتفرم، ساماندهی فرآیند تبدیل خودروها، نظارت بر عملکرد کارگاه‌های مجاز، ارتقای سطح ایمنی تردد و جلوگیری از حوادث ناشی از سوخت‌گیری غیرمجاز است. این سامانه با اتصال به مراکز معاینه فنی و جایگاه‌های سوخت، زنجیره ایمنی خودروهای CNG را تکمیل می‌کند.

سایت gcr.niopdc.ir متعلق به شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی است و عمدتاً برای ثبت‌نام طرح‌های حمایتی و تبدیل رایگان خودروهای عمومی (تاکسی و وانت) استفاده می‌شود. در مقابل، سامانه irngv.mimt.gov.ir بانک اطلاعاتی فنی و زیرساختی وزارت صمت است که تمامی خودروهای تبدیل شده (چه رایگان و چه با هزینه شخصی) باید در آن ثبت شوند تا گواهی سلامت و تاییدیه نهایی برای سوخت‌گیری و معاینه فنی دریافت کنند.

مخاطبان این سامانه شامل سه گروه اصلی هستند: اول، مالکان خودروهایی که قصد تبدیل خودروی خود به دوگانه‌سوز را دارند یا قبلاً این کار را انجام داده‌اند. دوم، صاحبان کارگاه‌های تبدیل و مراکز خدمات فنی که باید مجوزهای خود را تمدید و اطلاعات مشتریان را ثبت کنند. سوم، ناظران دولتی و مراکز معاینه فنی که برای استعلام اصالت تجهیزات و سلامت مخازن به داده‌های این سامانه استناد می‌کنند.

بله، طبق مصوبات هیئت وزیران و شورای عالی استاندارد، تمامی خودروهایی که به صورت کارگاهی دوگانه‌سوز شده‌اند، برای دریافت کارت معاینه فنی و استفاده از سهمیه سوخت CNG ملزم به ثبت اطلاعات در این سامانه هستند. خودروهای دوگانه‌سوز کارخانه‌ای نیز اطلاعاتشان به صورت خودکار در بانک‌های اطلاعاتی مرتبط وجود دارد، اما برای تست‌های دوره‌ای مخازن (هیدرواستاتیک) با خروجی‌های این سامانه در ارتباط خواهند بود.

این سامانه با دامنه دولتی gov.ir و تحت زیردامنه وزارت صنعت، معدن و تجارت (mimt) فعالیت می‌کند که نشان‌دهنده حاکمیتی بودن آن است. همچنین، تمامی کارگاه‌های معرفی شده در این سایت دارای پروانه کسب از اتحادیه کشوری سوخت‌های جایگزین و تاییدیه سازمان استاندارد هستند. کاربران می‌توانند با مشاهده نمادهای اعتماد و استعلام از وزارت صمت، از صحت فعالیت‌های این درگاه اطمینان کامل حاصل کنند.

با اجرای طرح هوشمندسازی، نازل‌های سوخت در جایگاه‌های CNG تنها زمانی فعال می‌شوند که خودرو دارای گواهی سلامت معتبر ثبت شده در سامانه IRNGV باشد. دوربین‌های پلاک‌خوان یا سیستم‌های RFID موجود در جایگاه، اطلاعات پلاک را با بانک اطلاعاتی سامانه تطبیق می‌دهند و در صورت عدم ثبت یا انقضای تاریخ تست مخزن، از ارائه سوخت به خودرو جهت جلوگیری از انفجار احتمالی خودداری می‌کنند.

در حال حاضر تمرکز اصلی سامانه irngv.mimt.gov.ir بر روی خودروهای CNG (گاز طبیعی فشرده) است، چرا که زیرساخت‌های استاندارد و جایگاه‌های رسمی در کشور عمدتاً برای این نوع سوخت طراحی شده‌اند. با این حال، طرح‌هایی برای ساماندهی خودروهای LPG در دست بررسی است، اما تا این لحظه فرآیند ثبت‌نام و صدور گواهی سلامت رسمی تنها برای خودروهای CNG در این پلتفرم انجام می‌پذیرد.

کاربران برای رفع مشکلات ثبت‌نام یا خطاهای سیستمی می‌توانند از بخش 'تماس با ما' در منوی اصلی سایت استفاده کنند. معمولاً شماره تماس‌های اتحادیه کشوری سوخت‌های جایگزین و مرکز پاسخگویی وزارت صمت در این بخش درج شده است. همچنین، مراجعه حضوری به کارگاه‌های مجاز منتخب که دسترسی پنل کاربری دارند، سریع‌ترین راه برای حل مشکلات مربوط به عدم تطابق اطلاعات فنی خودرو با سامانه است.

ابتدا مالک باید به آدرس irngv.mimt.gov.ir مراجعه کرده و در بخش ثبت‌نام، اطلاعات فردی و مشخصات خودرو (VIN و شماره پلاک) را وارد کند. پس از تایید اولیه، مالک باید یکی از کارگاه‌های مجاز نزدیک به محل سکونت خود را از لیست موجود انتخاب نماید. سپس با مراجعه حضوری به کارگاه، بازرسی فنی انجام شده و در صورت تایید سلامت تجهیزات، اطلاعات توسط کارگاه در سامانه نهایی شده و گواهی صادر می‌گردد.

پس از ورود به سامانه، بخشی تحت عنوان 'لیست مراکز خدمات فنی' یا 'کارگاه‌های مجاز' وجود دارد. در این بخش، کاربران می‌توانند با انتخاب استان و شهر خود، آدرس و شماره تلفن کارگاه‌هایی که دارای تاییدیه رسمی از وزارت صمت و سازمان استاندارد هستند را مشاهده کنند. اکیداً توصیه می‌شود فقط به مراکز معرفی شده در این لیست مراجعه کنید تا امنیت خودروی شما تضمین شود.

گواهی سلامت پس از بازرسی فیزیکی خودرو توسط تکنسین‌های مجاز صادر می‌شود. در این فرآیند، تمامی قطعات شامل رگولاتور، شیر مخزن، لوله‌های فشار قوی و نحوه مهار مخزن بررسی می‌شوند. اگر خودرو مشکلی نداشته باشد، کارگاه تاییدیه را در سامانه IRNGV ثبت کرده و یک گواهی چاپی دارای کد QR به مالک ارائه می‌دهد که برای ارائه به مراکز معاینه فنی الزامی است.

در صورت بروز اشتباه در درج اطلاعات، مالک نمی‌تواند به صورت مستقیم آن را ویرایش کند. برای اصلاح، باید به همان کارگاهی که ثبت‌نام اولیه را انجام داده مراجعه نمایید. مدیر فنی کارگاه با دسترسی سطح بالاتر می‌تواند درخواست اصلاح اطلاعات را به پشتیبانی سامانه ارسال کند. در موارد خاص، ارائه کپی کارت خودرو و برگ سبز برای تطبیق اطلاعات توسط کارشناسان سامانه الزامی خواهد بود.

گواهی سلامت عمومی خودروهای گازسوز معمولاً دارای اعتبار یک‌ساله است و باید همزمان با معاینه فنی سالانه تمدید شود. اما اعتبار تست هیدرواستاتیک مخزن متفاوت بوده و طبق استاندارد ملی، هر ۶ سال یک‌بار نیاز به تمدید دارد. سامانه IRNGV به گونه‌ای طراحی شده که پیش از اتمام اعتبار هر یک از این موارد، از طریق پیامک یا در زمان سوخت‌گیری به مالک اطلاع‌رسانی می‌کند.

بله، از آنجایی که تمامی اطلاعات به صورت دیجیتال در سامانه irngv.mimt.gov.ir ذخیره می‌شود، مالک خودرو می‌تواند با مراجعه به پنل کاربری خود در سایت یا مراجعه به هر یک از کارگاه‌های مجاز، درخواست چاپ مجدد گواهی را ارائه دهد. با اسکن کد QR موجود بر روی برچسب نصب شده روی شیشه خودرو نیز می‌توان به نسخه دیجیتال گواهی در سامانه دسترسی پیدا کرد.

صاحبان خودروهایی که سال‌ها پیش به صورت غیررسمی یا کارگاهی دوگانه‌سوز شده‌اند، باید ابتدا به یک مرکز معاینه فنی یا کارگاه مجاز مراجعه کنند. در آنجا خودرو تحت بازرسی دقیق قرار می‌گیرد. اگر قطعات استاندارد باشند، اطلاعات خودرو به عنوان 'تبدیل قدیم' در سامانه IRNGV ثبت شده و پس از انجام تست هیدرواستاتیک مخزن، گواهی سلامت صادر می‌شود تا هویت گازسوز بودن خودرو قانونی گردد.

بله، هنگام خرید و فروش خودروی دوگانه‌سوز، خریدار باید اطمینان حاصل کند که اطلاعات خودرو در سامانه ثبت شده است. پس از تعویض پلاک، مالک جدید باید به یکی از مراکز مجاز مراجعه کند تا شماره پلاک جدید و اطلاعات هویتی خریدار در سامانه به‌روزرسانی شود. این کار برای جلوگیری از مشکلات در زمان سوخت‌گیری با پلاک جدید و دریافت معاینه فنی توسط مالک جدید ضروری است.

تست هیدرواستاتیک شامل پر کردن مخزن با آب تحت فشاری بسیار بالاتر از فشار کاری (حدود ۳۰۰ بار) است تا هرگونه نشتی، ترک یا تغییر شکل دائمی شناسایی شود. نتایج این تست مستقیماً توسط آزمایشگاه‌های همکار استاندارد در سامانه IRNGV بارگذاری می‌شود. ثبت این داده‌ها حیاتی است زیرا مخازن فرسوده مانند بمب عمل می‌کنند و سامانه مانع از صدور مجوز برای مخازن رد شده می‌شود.

تمامی قطعاتی که در کارگاه‌های مجاز نصب و در سامانه ثبت می‌شوند، باید دارای نشان استاندارد ملی ایران (ISIRI 9447 برای کیت و ISIRI 7904 برای مخزن) باشند. سامانه به گونه‌ای طراحی شده که شماره سریال قطعات را دریافت کرده و با بانک اطلاعاتی تولیدکنندگان تطبیق می‌دهد. استفاده از قطعات استوک، دست‌دوم یا غیر استاندارد منجر به عدم تایید خودرو در سامانه و جلوگیری از صدور گواهی سلامت می‌گردد.

این مشکل معمولاً به دو دلیل رخ می‌دهد: اول، انقضای تاریخ مصرف مخزن (معمولاً ۱۵ تا ۲۰ سال پس از تولید) که در این صورت مخزن باید معدوم و جایگزین شود. دوم، استفاده از مخازن غیر سی‌ان‌جی (مانند مخازن اکسیژن یا نیتروژن) که به شدت خطرناک هستند. کارشناسان فنی با بررسی کدهای حک شده روی گلویی مخزن و تطبیق آن با استانداردهای سامانه، در صورت بروز تخلف، از تایید آن خودداری می‌کنند.

در سامانه IRNGV، نوع کیت نصب شده (کاربراتوری، انژکتوری ساده یا انژکتوری پیشرفته Sequential) به دقت ثبت می‌شود. کیت‌های نسل جدید که دارای ECU مجزا هستند، دقت بالاتری در تنظیم سوخت دارند و ایمنی آن‌ها بیشتر است. سامانه بر اساس نوع خودرو و سال تولید، استانداردهای متفاوتی را برای تایید هر یک از این کیت‌ها اعمال می‌کند تا بهترین عملکرد فنی و کمترین آسیب به موتور خودرو تضمین شود.

خیر، هر خودرو ظرفیت وزنی و فضای مشخصی برای نصب مخزن دارد. نصب مخازن بسیار سنگین یا بزرگ که باعث آسیب به شاسی و سیستم تعلیق خودرو شود، در بازرسی فنی رد خواهد شد. سامانه IRNGV بر اساس نوع خودرو (سواری، وانت، تاکسی)، لیست مخازن مجاز از نظر حجم و وزن را تعریف کرده است و کارگاه‌ها موظفند تنها در چارچوب این استانداردهای فنی اقدام به نصب و ثبت اطلاعات کنند.

شیر مخزن برقی یک قطعه ایمنی است که در صورت خاموش شدن خودرو یا بروز تصادف، جریان گاز را به صورت خودکار از خروجی مخزن قطع می‌کند. در استانداردهای جدید ثبت شده در سامانه IRNGV، برای بسیاری از خودروها نصب شیر برقی الزامی شده است. خودروهایی که دارای شیر دستی قدیمی هستند، ممکن است در زمان بازرسی فنی ملزم به ارتقا و تعویض شیر برای دریافت گواهی سلامت شوند.

مالکان می‌توانند با وارد کردن کد ملی و شماره پلاک در بخش استعلامات سامانه، شناسنامه فنی خودروی خود را مشاهده کنند. در این شناسنامه، تاریخ تولید مخزن و تاریخ انقضای آن درج شده است. همچنین، سامانه هوشمند جایگاه‌ها معمولاً ۳ ماه مانده به اتمام اعتبار مخزن، پیامی مبنی بر لزوم مراجعه به مراکز تست هیدرواستاتیک را در رسید سوخت‌گیری یا از طریق پیامک به مالک اعلام می‌کند.

بله، هرگونه تغییر در قطعات اصلی سیستم CNG که دارای شماره سریال هستند، باید در سامانه ثبت شود. اگر رگولاتور یا مخزن خودروی خود را به دلیل خرابی تعویض کردید، باید به کارگاه مجاز مراجعه کنید تا اطلاعات قطعه جدید در سامانه جایگزین شود. در غیر این صورت، در زمان معاینه فنی، به دلیل عدم تطابق شماره سریال قطعات با اطلاعات سامانه، خودروی شما مردود خواهد شد.

هزینه ثبت‌نام و صدور گواهی سلامت (بدون احتساب قطعات) سالانه توسط اتحادیه کشوری سوخت‌های جایگزین و وزارت صمت ابلاغ می‌شود. برای سال ۱۴۰۲-۱۴۰۳، این هزینه شامل بازرسی فنی و صدور برچسب و گواهی سلامت مبلغی در حدود ۲۰۰ تا ۴۰۰ هزار تومان است. این مبلغ جدا از هزینه‌های احتمالی تعمیرات یا تست هیدرواستاتیک مخزن است که توسط مراکز مربوطه دریافت می‌گردد.

هزینه تست هیدرواستاتیک به تعداد و حجم مخازن خودرو بستگی دارد. به طور میانگین برای هر مخزن سواری، مبلغی بین ۴۵۰ تا ۶۵۰ هزار تومان دریافت می‌شود. این هزینه شامل باز کردن مخزن، شستشو، تست فشار، بازرسی چشمی و بستن مجدد است. تمامی این تعرفه‌ها مصوب بوده و مراکز حق دریافت مبالغ اضافی ندارند؛ نتایج نیز بلافاصله پس از پرداخت در سامانه IRNGV ثبت می‌شود.

طرح تبدیل رایگان که توسط وزارت نفت اجرا می‌شود، در حال حاضر عمدتاً متمرکز بر خودروهای عمومی شامل تاکسی‌ها، وانت‌بارها و مسافربرهای شخصی پرمصرف (مانند اسنپ و تپسی با پیمایش بالا) است. مالکان این خودروها با ثبت‌نام در سایت gcr.niopdc.ir و احراز شرایط، بدون پرداخت هزینه کیت و نصب، خودروی خود را دوگانه‌سوز می‌کنند و اطلاعاتشان به صورت رایگان در سامانه IRNGV درج می‌شود.

برای خودروهای شخصی که مشمول طرح رایگان نیستند، هزینه تبدیل بسته به نوع کیت (نسل ۱ تا ۳) و حجم مخزن متغیر است. در سال ۱۴۰۳، این هزینه به طور متوسط بین ۱۲ تا ۱۸ میلیون تومان برآورد می‌شود. این مبلغ شامل خرید مخزن نو، کیت کامل، اجرت نصب و هزینه ثبت در سامانه IRNGV جهت قانونی شدن فرآیند و دریافت مدارک دولتی است.

بله، گواهی سلامت به صورت سالانه صادر می‌شود و مستلزم بازرسی مجدد فنی است. از آنجایی که قطعات گازسوز در معرض استهلاک و خطرات ناشی از فشار بالا هستند، بررسی سالانه آن‌ها برای امنیت مالک و جامعه ضروری است. هزینه تمدید معمولاً کمتر از ثبت‌نام اولیه است و شامل بازرسی چشمی اتصالات و اطمینان از عدم نشتی سیستم توسط کارشناس مجاز سامانه می‌باشد.

خیر، هزینه دریافت شده بابت انجام فرآیند تست و بازرسی است، نه بابت تایید شدن مخزن. اگر مخزنی در تست هیدرواستاتیک مردود شود (مثلاً دچار تورم یا نشتی شود)، مرکز تست موظف است طبق قانون مخزن را معدوم کند تا دوباره وارد چرخه مصرف نشود. در این حالت مالک باید هزینه خرید یک مخزن نو را نیز بپردازد تا بتواند تاییدیه سامانه را دریافت کند.

ثبت رسمی دوگانه‌سوز بودن در سامانه و کارت خودرو ممکن است تغییر جزئی در نرخ بیمه شخص ثالث ایجاد کند (به دلیل ریسک بالاتر انفجار در تصادفات شدید)، اما این مبلغ در مقابل امنیت قانونی که ایجاد می‌کند ناچیز است. در واقع، اگر خودرویی به صورت غیرمجاز گازسوز شود و دچار حادثه گردد، شرکت بیمه می‌تواند از پرداخت خسارت خودداری کند، پس ثبت در سامانه نوعی سرمایه‌گذاری است.

دولت در بازه‌های زمانی مختلف و به مناسبت‌های گوناگون، طرح‌های تخفیفی برای تست هیدرواستاتیک مخازن خودروهای عمومی و تاکسی‌ها در نظر می‌گیرد. اخبار این تخفیف‌ها معمولاً در صفحه اول سامانه irngv.mimt.gov.ir یا از طریق سازمان تاکسیرانی اعلام می‌شود. همچنین برخی شهرداری‌ها برای بهبود هوای شهر، بخشی از هزینه بازرسی فنی خودروهای گازسوز را به صورت یارانه به مراکز طرف قرارداد پرداخت می‌کنند.

عدم ثبت خودرو در این سامانه به معنای غیرقانونی بودن سیستم سوخت‌رسانی گاز آن است. عواقب آن شامل: ۱. عدم صدور کارت معاینه فنی. ۲. قطع سهمیه بنزین و گاز در صورت اجرای طرح‌های محدودکننده. ۳. جریمه توسط پلیس راهور در صورت مشاهده برچسب تقلبی یا عدم انطباق با کارت خودرو. ۴. ممنوعیت ورود به پارکینگ‌های عمومی مسقف و مهم‌تر از همه، مسئولیت کیفری در صورت بروز انفجار در جایگاه.

بله، طبق تفاهم‌نامه‌های میان وزارت صمت، وزارت کشور و پلیس راهور، بانک اطلاعاتی سامانه IRNGV با سامانه شماره‌گذاری پلیس در حال یکپارچه‌سازی است. این همکاری به منظور شناسایی خودروهایی است که به صورت غیرمجاز تغییر وضعیت داده‌اند. در آینده‌ای نزدیک، تعویض پلاک خودروهای دوگانه‌سوز منوط به داشتن تاییدیه فعال در سامانه جامع خودروهای گازسوز خواهد بود تا از انتقال خودروهای ناایمن جلوگیری شود.

هر کارگاهی که اطلاعات خودرویی را در سامانه IRNGV تایید و گواهی سلامت صادر می‌کند، مسئولیت فنی و حقوقی آن خودرو را تا پایان اعتبار گواهی بر عهده دارد. در صورت بروز هرگونه حادثه ناشی از نقص فنی که در زمان بازرسی قابل تشخیص بوده، مدیر فنی کارگاه باید در مراجع قضایی پاسخگو باشد. به همین دلیل، کارگاه‌های مجاز در بررسی قطعات و استانداردهای سامانه بسیار سخت‌گیرانه عمل می‌کنند.

طبق آیین‌نامه راهنمایی و رانندگی و استانداردهای اجباری، تردد خودرو با مخزن گاز منقضی شده ممنوع است. این خودروها در حکم نقص فنی موثر تلقی شده و توسط پلیس متوقف و به پارکینگ منتقل می‌شوند. سامانه IRNGV به محض انقضای تاریخ مخزن، وضعیت خودرو را به 'غیرمجاز' تغییر می‌دهد که باعث می‌شود مراکز معاینه فنی از صدور برگه تاییدیه خودداری کنند تا زمانی که مخزن جدید نصب و ثبت شود.

بله، جعل برچسب سلامت یا استفاده از گواهی‌های خارج از سامانه IRNGV، مصداق جعل اسناد دولتی و استفاده از سند مجعول است. با توجه به هوشمند شدن استعلامات در جایگاه‌ها و مراکز معاینه فنی، این موارد به سرعت شناسایی می‌شوند. متخلفان علاوه بر توقیف خودرو، به مراجع قضایی معرفی شده و مجازات‌هایی شامل حبس و جریمه‌های سنگین نقدی برای آن‌ها در نظر گرفته خواهد شد.

برای اینکه عبارت 'دوگانه‌سوز' در برگ سبز و کارت خودرو درج شود، ابتدا باید عملیات تبدیل در کارگاه مجاز انجام و در سامانه IRNGV ثبت گردد. سپس مالک با در دست داشتن گواهی سلامت و تاییدیه سامانه، به مراکز تعویض پلاک مراجعه می‌کند. پلیس پس از استعلام سیستمی از سامانه وزارت صمت و تایید اصالت تغییرات، اقدام به چاپ مدارک جدید با درج نوع سوخت جدید می‌نماید.

بله، هیچ استثنایی برای خودروهای متعلق به نهادهای دولتی، نظامی یا عمومی وجود ندارد. تمامی خودروهای دوگانه‌سوز فعال در سطح کشور برای رعایت پروتکل‌های ایمنی و امکان سوخت‌گیری در جایگاه‌های CNG سراسر کشور، باید در سامانه irngv.mimt.gov.ir ثبت شده باشند. این امر به منظور یکپارچه‌سازی مدیریت مصرف سوخت و نظارت بر ایمنی ناوگان حمل و نقل کشوری انجام می‌شود.

در حوادث انفجار، اولین اقدام بازپرس پرونده، استعلام وضعیت خودرو از سامانه IRNGV است. اگر خودرو ثبت شده باشد و گواهی سلامت معتبر داشته باشد، مسئولیت ممکن است متوجه کارگاه بازرس یا نقص در تجهیزات جایگاه شود. اما اگر خودرو در سامانه ثبت نشده باشد یا گواهی آن منقضی شده باشد، مالک خودرو مقصر صد درصدی شناخته شده و باید تمامی خسارات جانی و مالی وارده را جبران کند.