بهترین انیمیشن های ۲۰۲۲؛ معرفی و دانلود کارتون های جدید

بدون شک انیمیشن «پینوکیوی گیرمو دل تورو» (Guillermo del Toro's Pinocchio) برترین اثر سال ۲۰۲۲ بود. این شاهکار استاپ‌موشن توانست جایزه اسکار بهترین پویانمایی، گلدن گلوب و بفتا را از آن خود کند. برخلاف نسخه‌های کلاسیک، این اثر با نگاهی تاریک‌تر و سیاسی به داستان پینوکیو در ایتالیای دوران فاشیسم می‌پردازد و به دلیل عمق داستانی و تکنیک خیره‌کننده، استاندارد جدیدی در صنعت انیمیشن تعریف کرد.

انیمیشن «مینیون‌ها: ظهور گرو» (Minions: The Rise of Gru) با فروشی بالغ بر ۹۴۰ میلیون دلار، موفق‌ترین اثر تجاری سال ۲۰۲۲ لقب گرفت. این فیلم نشان داد که برند «منِ شرور» همچنان قدرت جذب مخاطب بسیار بالایی دارد. پس از آن، انیمیشن «گربه چکمه‌پوش: آخرین آرزو» با فروشی حدود ۴۸۰ میلیون دلار در رتبه بعدی قرار گرفت که با توجه به بودجه‌اش، سودآوری بسیار بالایی برای دریم‌ورکس داشت.

این انیمیشن به دلیل تغییر سبک بصری از حالت سه‌بعدی واقع‌گرایانه به سبک نقاشی‌گونه (مشпоبه انیمیشن مرد عنکبوتی) و روایت داستانی عمیق درباره ترس از مرگ و ارزش زندگی، مورد تحسین قرار گرفت. نمره ۹۵٪ در راتن تومیتوز و نامزدی اسکار نشان داد که این دنباله، بسیار فراتر از یک اثر تجاری ساده عمل کرده و یکی از بهترین بازگشت‌های تاریخ استودیو دریم‌ورکس است.

سال ۲۰۲۲ برای انیمیشن بزرگسال بسیار پربار بود. اثر استاپ‌موشن «خانه» (The House) از نتفلیکس با فضایی سورئال و روان‌شناختی، «آپولو ۱۰ و نیم» ساخته ریچارد لینکلیتر با تکنیک روتوسکوپی و «اینترگالاکتیک» (Entergalactic) با تم‌های عاشقانه و مدرن، آثاری بودند که مستقیماً مخاطب بزرگسال را هدف قرار دادند. همچنین «پینوکیوی دل تورو» به دلیل مفاهیم فلسفی، برای بزرگسالان بسیار جذاب‌تر از کودکان است.

دیزنی و پیکسار سال پرفراز و نشیبی را پشت سر گذاشتند. پیکسار با «قرمز شدن» (Turning Red) نقدهای مثبتی دریافت کرد اما اکران سینمایی نداشت. از سوی دیگر، انیمیشن «لایت‌یر» (Lightyear) و اثر فانتزی دیزنی یعنی «دنیای عجیب» (Strange World) در گیشه شکست خوردند. این اولین بار در سال‌های اخیر بود که دیزنی رقابت را به نتفلیکس و دریم‌ورکس واگذار کرد و نتوانست جایزه اسکار را به خانه ببرد.

خیر، انیمیشن «هتل ترانسیلوانیا: ترانسفورمانیا» به دلیل محدودیت‌های پاندمی کرونا و استراتژی‌های جدید توزیع، اکران گسترده سینمایی نداشت. شرکت سونی حق پخش این اثر را به مبلغ ۱۰۰ میلیون دلار به آمازون پرایم فروخت و این انیمیشن به صورت اختصاصی از این پلتفرم استریم منتشر شد. این قسمت به عنوان آخرین فصل از ماجراجویی‌های دراکولا و خانواده‌اش معرفی شده است.

این اثر ساخته دریم‌ورکس، با الهام از فیلم‌های سرقت (Heist Movies) مانند «یازده یار اوشن» ساخته شد. ویژگی متمایز آن، سبک هنری ترکیبی ۲ بعدی و ۳ بعدی بود که از انیمه و طراحی‌های دستی الهام گرفته بود. این فیلم با روایت داستان گروهی از حیوانات جنایتکار که سعی دارند «خوب» به نظر برسند، هم در جلب نظر منتقدان و هم در فروش گیشه بسیار موفق عمل کرد.

سال ۲۰۲۲ سال دنباله‌ها بود؛ آثاری چون «مینیون‌ها: ظهور گرو» (دنباله مینیون‌ها)، «گربه چکمه‌پوش: آخرین آرزو» (دنباله گربه چکمه‌پوش ۲۰۱۱)، «هتل ترانسیلوانیا ۴»، «عصر یخبندان: ماجراهای باک وایلد» و «سونیک خارپشت ۲» (ترکیب لایو اکشن و انیمیشن) منتشر شدند. در این میان، گربه چکمه‌پوش ۲ توانست از نظر کیفی حتی از نسخه اصلی خود نیز پیشی بگیرد و تحسین جهانی را برانگیزد.

تولید این شاهکار استاپ‌موشن حدود ۱۵ سال در مرحله توسعه و پیش‌تولید بود. فرآیند فیلم‌برداری و متحرک‌سازی فریم‌به‌فریم آن به تنهایی بیش از ۱۰۰۰ روز به طول انجامید. دل تورو برای ساخت این اثر از تیمی متشکل از صدها هنرمند در استودیوهای مختلف استفاده کرد تا بتواند جزئیات بی‌نظیر چهره‌ها و حرکات عروسک‌ها را به شکلی کاملاً طبیعی و هنری پیاده‌سازی کند.

پس از موفقیت انیمیشن «مرد عنکبوتی: به درون دنیای عنکبوتی»، استودیوها متوجه شدند که مخاطبان از سبک سه‌بعدی کاملاً صیقلی و تکراری دیزنی خسته شده‌اند. در سال ۲۰۲۲، آثاری مثل «بچه‌های بد» و «گربه چکمه‌پوش ۲» از تکنیک‌های نقاشی دستی روی مدل‌های سه‌بعدی استفاده کردند تا حسی هنری‌تر، پویا و شبیه به کتاب‌های کمیک ایجاد کنند که به «سبک استایلایز» معروف شده است.

این انیمیشن به کارگردانی دومی شی، اولین اثر پیکسار است که تماماً توسط یک تیم زن رهبری شد. فرآیند طراحی آن به شدت تحت تأثیر انیمه‌های دهه ۹۰ میلادی بود. تیم تولید برای انتقال احساسات شخصیت «می‌می»، از اغراق‌های بصری انیمه‌ای (مانند چشم‌های ستاره‌ای) در قالب یک محیط سه‌بعدی استفاده کردند که چالش فنی بزرگی برای موتورهای رندرینگ پیکسار محسوب می‌شد.

در این اثر، ابتدا صحنه‌ها با بازیگران واقعی فیلم‌برداری شدند و سپس هنرمندان روی هر فریم به صورت دستی طراحی کردند. تفاوت این نسخه با روتوسکوپی‌های قدیمی، استفاده از ابزارهای دیجیتال برای حفظ بافت نقاشی و ترکیب آن با پس‌زمینه‌های دو بعدی بود. این فرآیند به کارگردان اجازه داد تا حس نوستالژیک دهه ۶۰ میلادی و فرود بر ماه را به شکلی رویایی و مستندگونه بازسازی کند.

این انیمیشن توسط کریس ویلیامز (کارگردان موآنا) در نتفلیکس ساخته شد. فرآیند تولید آن بر شبیه‌سازی دقیق آب و فیزیک کشتی‌های قدیمی متمرکز بود. تیم فنی مجبور شد نرم‌افزارهای جدیدی برای رندر کردن حجم عظیمی از آب و تعامل آن با هیولاهای غول‌پیکر طراحی کند. هدف تولید، ایجاد حسی شبیه به نقاشی‌های کلاسیک دریانوردی در یک فضای کاملاً سه‌بعدی و مدرن بود.

در سال ۲۰۲۲، هوش مصنوعی عمدتاً در بخش‌های فنی مانند «دینامیک سیالات» برای شبیه‌سازی آب و آتش و همچنین در «تولید خودکار فریم‌های میانی» (In-betweening) برای کاهش هزینه‌ها استفاده شد. استودیوهایی مثل دریم‌ورکس از الگوریتم‌های یادگیری ماشین برای بهبود بافت پوست و موی شخصیت‌ها در «بچه‌های بد» بهره بردند تا زمان رندرینگ نهایی را تا ۳۰ درصد کاهش دهند.

این انیمیشن بازگشت هنری سلیک (کارگردان کورالین) پس از ۱۳ سال دوری از سینما بود. فرآیند ساخت آن با همکاری جردن پیل انجام شد و از تکنیک‌های سنتی استاپ‌موشن با استفاده از چاپگرهای سه‌بعدی برای ساخت هزاران صورت مختلف شخصیت‌ها بهره بردند. نکته مهم، حفظ عمدی خطوط روی صورت عروسک‌ها بود تا مخاطب متوجه شود که این یک اثر دست‌ساز است و نه یک انیمیشن کامپیوتری.

بسیاری از آثار سال ۲۰۲۲ مانند «لایت‌یر» بخش بزرگی از مراحل تولید خود را در دوران قرنطینه سپری کردند. کارگردانان مجبور بودند از طریق پلتفرم‌های ابری و جلسات زوم، هزاران هنرمند را مدیریت کنند. این موضوع باعث شد استودیوها زیرساخت‌های پردازش ابری خود را به شدت تقویت کنند تا هنرمندان بتوانند از خانه به سرورهای قدرتمند رندرینگ دسترسی داشته باشند و کیفیت خروجی افت نکند.

در انیمیشن‌هایی مانند «بچه‌های بد» و «گربه چکمه‌پوش ۲»، از نرخ فریم متغیر استفاده شد. به این صورت که در صحنه‌های اکشن، به جای ۲۴ فریم در ثانیه، برخی حرکات در ۱۲ فریم (On-twos) نمایش داده می‌شدند. این تکنیک که ریشه در انیمیشن‌های سنتی و انیمه دارد، باعث می‌شود حرکات ضرب‌آهنگ تندتر و حس «نقاشی متحرک» بیشتری به مخاطب القا شود و از حالت روانِ مصنوعی خارج گردد.

نرم‌افزار Autodesk Maya همچنان استاندارد اصلی برای مدل‌سازی و انیمیت بود. برای جلوه‌های ویژه سنگین مانند انفجارها و سیالات در «هیولای دریا»، از SideFX Houdini استفاده شد. پیکسار از نرم‌افزار اختصاصی خود یعنی Premo برای انیمیت و Renderman برای خروجی نهایی بهره برد. همچنین نرم‌افزار Blender در استودیوهای کوچک‌تر و برای بخش‌هایی از استوری‌بورد سه‌بعدی نقش پررنگ‌تری پیدا کرد.

پیکسار در «لایت‌یر» از تکنولوژی جدیدی برای رندر کردن سایه‌ها و نورپردازی اتمسفری استفاده کرد تا حس فیلم‌های علمی-تخیلی دهه ۷۰ و ۸۰ میلادی را بازسازی کند. آن‌ها برای اولین بار از لنزهای آنامورفیک مجازی استفاده کردند که باعث ایجاد بوکه‌های بیضی‌شکل و انحرافات نوری واقعی در تصویر می‌شد؛ چیزی که قبلاً فقط در دوربین‌های فیلم‌برداری واقعی دیده می‌شد.

انیمیشن «اینترگالاکتیک» از موتور رندرینگی استفاده کرد که بافت‌های روغنی و ضربات قلم‌مو را به صورت لحظه‌ای روی مدل‌های سه‌بعدی اعمال می‌کرد. برخلاف روش‌های سنتی که بافت‌ها ثابت هستند، در این اثر بافت‌ها با حرکت دوربین تغییر می‌کردند تا حس یک تابلوی نقاشی متحرک حفظ شود. این تکنیک نیازمند قدرت پردازشی بسیار بالا و الگوریتم‌های پیچیده نگاشت بافت بود.

در «پینوکیوی دل تورو»، از اسکلت‌های فلزی بسیار پیشرفته (Armatures) با مفاصل هیدرولیکی مینیاتوری استفاده شد که اجازه حرکات بسیار نرم و ظریف را به عروسک‌ها می‌داد. همچنین برای اولین بار، برخی از اجزای صورت عروسک‌ها با استفاده از رزین‌های شفاف و چاپ سه‌بعدی چندلایه ساخته شد تا نور از زیر پوست آن‌ها عبور کند (Subsurface Scattering) و حسی شبیه به پوست واقعی ایجاد شود.

تقریباً تمامی انیمیشن‌های تراز اول سال ۲۰۲۲ با رزولوشن 4K Native تولید و رندر شدند. استفاده از تکنولوژی HDR (محدوده دینامیکی بالا) و Dolby Vision در پلتفرم‌هایی مثل نتفلیکس و دیزنی پلاس باعث شد غنای رنگی و جزئیات در سایه‌ها به شدت افزایش یابد. این موضوع به خصوص در انیمیشن «دنیای عجیب» با محیط‌های رنگارنگ و فسفری، تفاوت بصری چشمگیری ایجاد کرد.

تبدیل شدن شخصیت اصلی به یک پاندای قرمز غول‌پیکر، نیازمند شبیه‌سازی میلیون‌ها رشته مو بود که باید با حرکات بدن و باد واکنش نشان می‌دادند. پیکسار از ابزار اختصاصی «Tizzy» برای مدیریت برخورد موها استفاده کرد. چالش اصلی این بود که موها نباید بیش از حد واقع‌گرایانه به نظر می‌رسیدند تا با سبک بصری فانتزی و انیمه‌ای فیلم تداخل نداشته باشند.

در سال ۲۰۲۲، استفاده از Unreal Engine برای رندرینگ نهایی و پیش‌نمایش (Pre-visualization) به شدت افزایش یافت. برخی اپیزودهای انیمیشن‌های سریالی و بخش‌هایی از پس‌زمینه‌های انیمیشن‌های سینمایی با این موتور رندر شدند. این کار به کارگردانان اجازه می‌داد نورپردازی و ترکیب‌بندی صحنه را به صورت آنی مشاهده کنند و سرعت تولید را به طرز چشمگیری افزایش دهند.

انیمیشن «لایت‌یر» با بودجه عظیم ۲۰۰ میلیون دلاری ساخته شد که با احتساب هزینه‌های بازاریابی، این رقم به بیش از ۳۰۰ میلیون دلار می‌رسید. با این حال، این فیلم تنها ۲۲۶ میلیون دلار در کل جهان فروش داشت که یک شکست مالی بزرگ برای دیزنی و پیکسار محسوب می‌شد. تحلیل‌گران دلیل این شکست را گیج‌کننده بودن داستان برای کودکان و رقابت با آثار دیگر می‌دانند.

تولید استاپ‌موشن‌های باکیفیت مانند «پینوکیو» بسیار گران‌قیمت است. به طور متوسط، هزینه تولید هر دقیقه از این انیمیشن‌ها بین ۵۰۰ هزار تا ۱ میلیون دلار متغیر است. بودجه نهایی پینوکیوی دل تورو حدود ۳۵ میلیون دلار اعلام شد که با توجه به زمان طولانی تولید و تعداد هنرمندان درگیر، رقمی بهینه اما قابل توجه برای یک اثر هنری است.

در اوایل سال ۲۰۲۲، سونی پیکچرز حق پخش جهانی (به جز چین) انیمیشن «هتل ترانسیلوانیا: ترانسفورمانیا» را به مبلغ ۱۰۰ میلیون دلار به آمازون فروخت. این قرارداد شامل حق پخش انحصاری در پلتفرم آمازون پرایم بود. سونی با این کار ریسک شکست در گیشه به دلیل کرونا را حذف کرد و آمازون نیز محتوای درجه‌یکی برای جذب مشترکین جدید به دست آورد.

انیمیشن «بچه‌های بد» (The Bad Guys) با بودجه‌ای در حدود ۷۰ تا ۸۰ میلیون دلار، توانست بیش از ۲۵۰ میلیون دلار بفروشد که سودی بیش از ۳ برابر بودجه اولیه را نصیب دریم‌ورکس کرد. همچنین «مینیون‌ها ۲» با بودجه ۸۰ میلیون دلاری و فروش نزدیک به ۱ میلیارد دلار، از نظر نرخ بازگشت سرمایه (ROI) موفق‌ترین انیمیشن تجاری سال ۲۰۲۲ بود.

برای انیمیشن‌های بلاک‌باستر مانند «مینیون‌ها: ظهور گرو»، هزینه بازاریابی معمولاً با هزینه تولید برابری می‌کند یا حتی از آن فراتر می‌رود. یونیورسال حدود ۱۰۰ تا ۱۵۰ میلیون دلار صرف تبلیغات جهانی، همکاری با برندها (مانند مک‌دونالد) و کمپین‌های شبکه‌های اجتماعی کرد تا اطمینان حاصل کند که فیلم در صدر جدول فروش قرار می‌گیرد.

این انیمیشن با بودجه ۱۸۰ میلیون دلاری ساخته شد اما در گیشه جهانی تنها ۷۳ میلیون دلار فروخت. با احتساب هزینه‌های توزیع و تبلیغات، تخمین زده می‌شود که این اثر بیش از ۱۰۰ میلیون دلار ضرر خالص به دیزنی تحمیل کرده باشد. عدم استقبال مخاطبان از داستان و بازاریابی ضعیف از دلایل اصلی این شکست تجاری عنوان شده است.

فروش عروسک، لباس و بازی‌های ویدئویی بخش بزرگی از درآمد سال ۲۰۲۲ را تشکیل داد. برند «مینیون‌ها» به تنهایی صدها میلیون دلار از فروش محصولات جانبی درآمد کسب کرد. دیزنی نیز علیرغم شکست برخی فیلم‌هایش در گیشه، از طریق فروش محصولات شخصیت‌های «قرمز شدن» و «لایت‌یر» در فروشگاه‌های خود، بخشی از هزینه‌ها را جبران نمود.

ورود پلتفرم‌هایی مثل نتفلیکس، اپل تی‌وی و دیزنی پلاس باعث شد بودجه‌های تضمین‌شده‌ای به انیمیشن‌های مستقل اختصاص یابد. نتفلیکس در سال ۲۰۲۲ بیش از ۵۰۰ میلیون دلار صرف تولید و خرید انیمیشن‌های اختصاصی کرد. این موضوع باعث شد انیماتورها بدون نگرانی از فروش گیشه، روی کیفیت هنری آثاری مثل «هیولای دریا» یا «وندل و وایلد» تمرکز کنند.

اکثر انیمیشن‌های سال ۲۰۲۲ مانند «مینیون‌ها ۲» و «بچه‌های بد» رده‌بندی PG (با نظارت والدین) دریافت کردند. اما آثاری مثل «پینوکیوی دل تورو» به دلیل صحنه‌های جنگی و تم‌های مرگ، در برخی کشورها رده‌بندی سنی بالاتری گرفتند. انیمیشن «خانه» (The House) نیز به دلیل محتوای بزرگسالانه و ترسناک، رده‌بندی TV-MA (فقط بزرگسالان) دریافت کرد که نشان‌دهنده تنوع محتوایی در این سال است.

انیمیشن «لایت‌یر» به دلیل وجود صحنه‌ای کوتاه از بوسه دو شخصیت همجنس، در بسیاری از کشورهای خاورمیانه و آسیای جنوب شرقی از جمله عربستان، امارات و مالزی ممنوع شد. دیزنی از حذف این صحنه خودداری کرد که منجر به از دست دادن بخشی از بازار جهانی و کاهش فروش نهایی فیلم شد. این موضوع چالش‌های حقوقی و فرهنگی توزیع جهانی را در سال ۲۰۲۲ برجسته کرد.

داستان اصلی پینوکیو نوشته کارلو کلودی در مالکیت عمومی (Public Domain) قرار دارد، به همین دلیل در سال ۲۰۲۲ شاهد سه نسخه مختلف از آن (دیزنی، دل تورو و یک نسخه روسی) بودیم. با این حال، طراحی شخصیت‌ها، موسیقی و دیالوگ‌های خاص هر نسخه تحت حفاظت کپی‌رایت استودیوهای سازنده (نتفلیکس یا دیزنی) قرار دارد و استفاده بدون مجوز از آن‌ها پیگرد قانونی دارد.

نتفلیکس برای واجد شرایط شدن در جوایز اسکار، انیمیشن‌هایی مثل «پینوکیو» و «هیولای دریا» را به مدت یک تا دو هفته در سینماهای منتخب اکران کرد. از نظر حقوقی، این اکران‌ها محدود هستند و حق پخش تلویزیونی و آنلاین به طور کامل در اختیار نتفلیکس باقی می‌ماند. این قراردادها به گونه‌ای تنظیم شده‌اند که سینماهای زنجیره‌ای بزرگ معمولاً از اکران آن‌ها خودداری می‌کنند.

از نظر قوانین بین‌المللی کپی‌رایت، دانلود آثار بدون پرداخت حق اشتراک به پلتفرم‌های سازنده (مانند نتفلیکس یا دیزنی پلاس) غیرقانونی است. اما به دلیل عدم عضویت ایران در کنوانسیون برن و نبود نمایندگی رسمی این شرکت‌ها، این آثار در سایت‌های داخلی منتشر می‌شوند. با این حال، بسیاری از این سایت‌ها با کسب مجوز از وزارت ارشاد و رعایت قوانین داخلی، محتوا را بازنشر می‌کنند.

انیمیشن «مینیون‌ها: ظهور گرو» از تعداد زیادی بازخوانی آهنگ‌های مشهور دهه ۷۰ استفاده کرد. استودیو ایلومینیشن مجبور شد مبالغ هنگفتی برای حق امتیاز (Licensing) این آهنگ‌ها به ناشران موسیقی پرداخت کند. جک آنتونوف، تهیه‌کننده موسیقی، قراردادهای پیچیده‌ای را برای استفاده از آثار هنرمندانی چون دایانا راس و تییم ایمپالا مدیریت کرد تا از هرگونه شکایت حقوقی جلوگیری شود.

در سال ۲۰۲۲، استفاده از سلبریتی‌ها به جای صداپیشگان حرفه‌ای ادامه داشت. قراردادهایی مثل قرارداد تام هنکس در «پینوکیو» یا کریس ایوانز در «لایت‌یر» شامل بندهایی برای درصدی از فروش گیشه (Back-end points) و همچنین تعهدات سنگین برای حضور در تورهای تبلیغاتی جهانی و برنامه‌های تاک‌شو بود. این قراردادها معمولاً محرمانه هستند اما مبالغ آن‌ها برای ستاره‌های تراز اول به چندین میلیون دلار می‌رسد.

اتحادیه اروپا قوانینی دارد که پلتفرم‌های استریم را ملزم می‌کند درصدی از محتوای خود را به تولیدات اروپایی اختصاص دهند. به همین دلیل، نتفلیکس و دیزنی در سال ۲۰۲۲ سرمایه‌گذاری زیادی روی استودیوهای انیمیشن‌سازی در فرانسه، اسپانیا و ایرلند کردند. انیمیشن‌هایی مثل «My Father's Dragon» محصول مشترک ایرلند، نمونه‌ای از رعایت این الزامات قانونی برای حفظ سهم بازار در اروپا هستند.

در سال ۲۰۲۲، بحث‌های حقوقی زیادی پیرامون شرایط کاری و دستمزد انیماتورها در استودیوهایی مثل مارول و برخی بخش‌های دیزنی شکل گرفت. این موضوع منجر به تقویت اتحادیه‌های انیمیشن (The Animation Guild) شد. بسیاری از قراردادهای تولید در اواخر ۲۰۲۲ بازنگری شدند تا ساعات کاری محدودتر و دستمزدهای عادلانه‌تری را تضمین کنند که این امر مستقیماً بر زمان‌بندی پخش برخی پروژه‌های آتی تأثیر گذاشت.