پیگیری گذرنامه؛ راهنمای جامع استعلام وضعیت صدور پاسپورت

پیگیری گذرنامه فرآیندی است که طی آن متقاضی از وضعیت صدور، چاپ و ارسال مدرک شناسایی بین‌المللی خود مطلع می‌شود. این اقدام از آن جهت اهمیت دارد که در صورت بروز هرگونه نقص در مدارک یا مشکل در آدرس پستی، فرد بتواند سریعاً نسبت به رفع آن اقدام کند. همچنین برای افرادی که بلیت هواپیما رزرو کرده‌اند یا زمان سفر مشخصی دارند، اطلاع از زمان دقیق رسیدن گذرنامه برای برنامه‌ریزی ضروری است. امروزه با سامانه‌های دیجیتال، این فرآیند بسیار سریع‌تر از گذشته انجام می‌شود.

برای پیگیری وضعیت گذرنامه در سامانه‌های مختلف، داشتن کد ملی متقاضی الزامی است. در صورتی که از اپلیکیشن «پلیس من» استفاده می‌کنید، شماره همراه باید حتماً به نام خود شخص (صاحب کد ملی) باشد. همچنین برای مرحله دوم پیگیری که مربوط به شرکت پست است، داشتن بارکد پستی ۲۴ رقمی ضروری است. این بارکد معمولاً پس از چاپ گذرنامه صادر شده و از طریق استعلام در سامانه پلیس یا پیامک اطلاع‌رسانی به دست متقاضی می‌رسد تا بتواند مرسوله را رهگیری کند.

استعلام صدور مربوط به مراحل اداری در سازمان پلیس مهاجرت و گذرنامه است که شامل تایید مدارک، بررسی ممنوع‌الخروجی و چاپ می‌شود. اما رهگیری پستی زمانی آغاز می‌شود که گذرنامه چاپ شده و تحویل شرکت پست داده شده است. در مرحله اول شما با کد ملی وضعیت را در سامانه پلیس چک می‌کنید تا به بارکد پستی برسید، و در مرحله دوم با استفاده از آن بارکد در سایت شرکت پست، متوجه می‌شوید که مامور پست در چه ساعتی و در کدام منطقه برای تحویل گذرنامه اقدام خواهد کرد.

به دلیل مسائل امنیتی و حفظ حریم خصوصی، پیگیری گذرنامه در سامانه‌های هوشمند مانند اپلیکیشن «پلیس من» تنها با شماره همراهی که به نام صاحب کد ملی باشد امکان‌پذیر است. با این حال، اگر بارکد پستی ۲۴ رقمی را در اختیار داشته باشید، می‌توانید بدون محدودیت وضعیت مرسوله را در سایت پست برای هر شخصی چک کنید. برای افراد زیر ۱۸ سال، معمولاً سرپرست قانونی که شماره همراهش در فرم‌های پلیس +۱۰ ثبت شده، می‌تواند با گوشی خود وضعیت فرزندان را استعلام و پیگیری نماید.

به طور معمول فرآیند صدور گذرنامه بین ۷ تا ۱۰ روز کاری زمان می‌برد. پیشنهاد می‌شود حداقل ۴ تا ۵ روز پس از مراجعه به دفاتر پلیس +۱۰ و ثبت درخواست، اولین استعلام خود را انجام دهید. در ایام خاص مانند اربعین حسینی که حجم درخواست‌ها به شدت بالا می‌رود، این زمان ممکن است به بیش از ۲۰ روز یا حتی یک ماه افزایش یابد. بنابراین در این ایام صبور باشید و پس از گذشت دو هفته از ثبت‌نام، پیگیری‌های مستمر خود را از طریق درگاه‌های معرفی شده آغاز کنید.

بله، فرآیند پیگیری گذرنامه زیارتی (گذرنامه موقت مخصوص عتبات) دقیقاً مشابه گذرنامه بین‌المللی عادی است. متقاضیان می‌توانند از طریق اپلیکیشن «پلیس من» یا کد دستوری ستاره ۱۱۰ مربع وضعیت صدور آن را بررسی کنند. با توجه به اینکه این گذرنامه‌ها معمولاً در بازه‌های زمانی کوتاه و با سرعت بیشتری چاپ می‌شوند، بارکد پستی آن‌ها نیز سریع‌تر صادر می‌گردد. شرکت پست نیز بخش ویژه‌ای برای رهگیری مرسولات سازمانی از جمله گذرنامه‌های زیارتی در سایت خود تعبیه کرده است تا زائران با کمترین معطلی مدرک خود را دریافت کنند.

برای افرادی که به اینترنت دسترسی ندارند یا کار با اپلیکیشن‌های هوشمند برایشان دشوار است، ساده‌ترین راه استفاده از کد دستوری USSD است. با شماره‌گیری کد #۱۱۰* (ستاره ۱۱۰ مربع) و انتخاب گزینه خدمات در دست اقدام، می‌توانید با وارد کردن کد ملی از وضعیت گذرنامه خود مطلع شوید. همچنین تماس با شماره تلفن ۱۹۳ (واحد پاسخگویی شرکت پست) با در دست داشتن بارکد پستی، راهکار دیگری برای اطلاع از وضعیت فیزیکی مرسوله است. مراجعه حضوری به دفتر پلیس +۱۰ که در آن ثبت‌نام کرده‌اید نیز آخرین گزینه است.

سیستم اطلاع‌رسانی پیامکی پلیس معمولاً در مراحل کلیدی مانند «تایید نهایی» و «تحویل به پست» پیامکی حاوی بارکد پستی ارسال می‌کند. با این حال، به دلیل اختلالات احتمالی در شبکه مخابراتی، پر بودن حافظه پیامک گوشی یا مسدود بودن پیامک‌های تبلیغاتی توسط کاربر، ممکن است این پیامک‌ها دریافت نشوند. لذا توصیه می‌شود صرفاً به انتظار پیامک ننشینید و خودتان از طریق اپلیکیشن یا کد دستوری، وضعیت را به صورت فعالانه استعلام کنید تا در صورت بروز مشکل، زمان را از دست ندهید.

فرآیند با مراجعه به دفتر پلیس +۱۰، ارائه مدارک (شناسنامه، کارت ملی، عکس بیومتریک و اجازه محضری برای بانوان/فرزندان) و پرداخت هزینه‌ها آغاز می‌شود. سپس اطلاعات در سامانه پلیس مهاجرت ثبت شده و مرحله بررسی صلاحیت و ممنوع‌الخروجی طی می‌گردد. در صورت تایید، وضعیت به «در حال چاپ» تغییر می‌یابد. پس از چاپ، گذرنامه تحویل واحد مرسولات سازمانی پست شده و بارکد ۲۴ رقمی صادر می‌شود. در نهایت، مامور پست مرسوله را به آدرس ثبت شده آورده و با رویت کارت ملی متقاضی، آن را تحویل می‌دهد.

برای یافتن بارکد پستی دو راه اصلی وجود دارد: اول، انتظار برای دریافت پیامک خودکار از سوی پلیس که معمولاً شامل لینک رهگیری و کد ۲۴ رقمی است. دوم، استفاده از اپلیکیشن «پلیس من»؛ در این اپلیکیشن پس از ورود به بخش وضعیت گذرنامه، اگر مدرک شما چاپ شده باشد، شماره مرسوله پستی در کنار وضعیت نمایش داده می‌شود. راه سوم مراجعه حضوری به همان دفتر پلیس +۱۰ است که درخواست را در آن ثبت کرده‌اید، زیرا آن‌ها به سامانه داخلی دسترسی داشته و می‌توانند کد رهگیری را به شما اعلام کنند.

مامور پست موظف است حداقل دو بار برای تحویل مرسوله به آدرس ذکر شده مراجعه کند. در صورتی که در هر دو نوبت کسی برای تحویل گرفتن گذرنامه در محل حضور نداشته باشد، برگه اطلاعیه‌ای در محل گذاشته می‌شود. پس از آن، گذرنامه به مدت حدود یک هفته تا ۱۰ روز در دفتر پستی مرکزی منطقه شما (نزدیک‌ترین باجه معطله) نگهداری می‌شود. در این مدت متقاضی باید با در دست داشتن کارت ملی و کد رهگیری ۲۴ رقمی شخصاً به اداره پست مراجعه کند، در غیر این صورت مرسوله به اداره گذرنامه عودت داده می‌شود.

تغییر آدرس پس از نهایی شدن درخواست در دفتر پلیس +۱۰ و ارسال اطلاعات به مرکز صدور، بسیار دشوار و در اکثر موارد غیرممکن است. اطلاعات آدرس مستقیماً روی پاکت‌های پستی چاپ می‌شود. اگر متوجه اشتباه در آدرس شدید، باید سریعاً به اداره پست منطقه خود اطلاع دهید تا قبل از توزیع، مرسوله را متوقف کنند. در غیر این صورت، گذرنامه به دلیل «آدرس اشتباه» به اداره گذرنامه کل بازگشت داده می‌شود و شما باید مجدداً با ارائه آدرس صحیح و پرداخت هزینه پستی، درخواست ارسال مجدد بدهید.

عبارت «در حال بررسی» به این معناست که مدارک شما توسط کارشناسان پلیس مهاجرت در حال تطبیق است. این مرحله شامل استعلام وضعیت نظام وظیفه برای آقایان، بررسی صحت مدارک شناسایی و اطمینان از عدم وجود حکم قضایی مبنی بر ممنوع‌الخروجی است. اگر این وضعیت بیش از یک هفته طول بکشد، ممکن است نقصی در پرونده وجود داشته باشد (مثلاً عکس نامناسب یا نیاز به اجازه محضری جدید). در چنین شرایطی بهتر است به دفتر پلیس +۱۰ مراجعه کنید تا علت توقف پرونده مشخص و رفع گردد.

اگر در سامانه پست وضعیت مرسوله «تحویل شده» درج شده اما شما آن را دریافت نکرده‌اید، ابتدا از اعضای خانواده یا نگهبان ساختمان پرس‌وجو کنید. در صورت عدم یافتن، باید بلافاصله به واحد بازرسی اداره پست منطقه خود مراجعه کرده و شکایت ثبت کنید. شرکت پست موظف به بررسی امضای گیرنده و موقعیت GPS مامور در لحظه تحویل است. اگر ثابت شود مرسوله مفقود شده، اداره پست باید خسارت مربوطه را جبران کرده و فرآیند صدور مجدد گذرنامه با هماهنگی پلیس و بدون نوبت‌دهی طولانی انجام خواهد شد.

خیر، به دلایل امنیتی و رعایت پروتکل‌های اداری، مراکز چاپ گذرنامه به هیچ عنوان پذیرای مراجعین حضوری برای تحویل مدرک نیستند. تمام گذرنامه‌های صادر شده منحصراً از طریق شرکت پست جمهوری اسلامی ایران توزیع می‌شوند. تنها در موارد بسیار استثنایی و اضطراری (مانند نیاز مبرم پزشکی برای اعزام به خارج) با نامه کتبی از مراجع ذی‌صلاح، ممکن است اداره گذرنامه مرکزی در خیابان مطهری تهران راهنمایی‌های خاصی ارائه دهد، اما روال عادی فقط از طریق پست است.

کد پستی دقیق، حیاتی‌ترین بخش آدرس برای شرکت پست است. سیستم‌های سورتینگ هوشمند پست بر اساس کد پستی ۱۰ رقمی مرسولات را دسته‌بندی می‌کنند. اگر کد پستی اشتباه درج شده باشد، حتی با وجود آدرس متنی صحیح، مرسوله به مسیر اشتباهی هدایت شده و فرآیند تحویل ممکن است چندین روز به تاخیر بیفتد یا کلاً به فرستنده بازگردانده شود. بنابراین هنگام ثبت‌نام در پلیس +۱۰، حتماً کد پستی را از روی قبوض خدماتی یا تاییدیه کد پستی معتبر چک و تایید کنید.

خطاهای اپلیکیشن «پلیس من» معمولاً به سه دلیل رخ می‌دهند: ۱. عدم تطابق کد ملی و شماره همراه (سیم‌کارت باید به نام متقاضی باشد). ۲. اختلال در سرورهای مرکزی پلیس به دلیل ترافیک بالای کاربران (به‌ویژه در ایام اربعین). ۳. قدیمی بودن نسخه اپلیکیشن. برای رفع این مشکل، ابتدا از به‌روز بودن برنامه مطمئن شوید، فیلترشکن خود را خاموش کنید و در ساعات کم‌ترافیک (مانند اواخر شب یا اوایل صبح) مجدداً تلاش کنید. اگر خطا کماکان باقی بود، استفاده از کد USSD جایگزین مناسبی است.

کد دستوری ستاره ۱۱۰ مربع، درگاه خدمات الکترونیک پلیس در بستر موبایل است. با شماره‌گیری این کد، منویی ظاهر می‌شود که بخش «خدمات در دست اقدام» آن مربوط به پیگیری مدارکی مانند گواهینامه و گذرنامه است. پس از انتخاب گزینه گذرنامه و وارد کردن کد ملی، سیستم آخرین وضعیت پرونده شما را نمایش می‌دهد. این روش کاملاً رایگان بوده و نیازی به اینترنت یا گوشی هوشمند ندارد، لذا برای مناطق با آنتن‌دهی ضعیف یا گوشی‌های ساده بسیار کاربردی است و اطلاعات مستقیماً از دیتابیس پلیس استخراج می‌شود.

اگر بارکد پستی را دارید اما سایت پست (tracking.post.ir) نتیجه‌ای نمایش نمی‌دهد، احتمالاً گذرنامه هنوز به صورت فیزیکی تحویل مرکز تجزیه و مبادلات پست نشده است. گاهی اوقات بارکد در سیستم پلیس صادر می‌شود اما تحویل دسته‌ای مرسولات به پست چند ساعت یا یک روز زمان می‌برد. همچنین اطمینان حاصل کنید که اعداد را به انگلیسی وارد می‌کنید و هیچ فاصله‌ای بین ارقام وجود ندارد. اگر پس از ۴۸ ساعت همچنان بارکد نامعتبر بود، باید موضوع را از طریق واحد پشتیبانی پست پیگیری کنید.

سامانه پیامکی ۱۱۰۰ یکی از روش‌های قدیمی پیگیری بود که با ارسال عدد ۱ به آن، خدماتی ارائه می‌شد. اما در حال حاضر پلیس تمرکز خود را بر اپلیکیشن «پلیس من» و کد دستوری #۱۱۰* گذاشته است. استفاده از ۱۱۰۰ ممکن است با تاخیر در پاسخگویی همراه باشد یا اطلاعات به‌روزی ارائه ندهد. توصیه می‌شود برای دقت بیشتر و دریافت جزئیات کامل‌تر، حتماً از روش‌های نوین دیجیتالی که مستقیماً به دیتابیس پلیس مهاجرت متصل هستند استفاده کنید تا از وضعیت دقیق لحظه‌ای مطلع شوید.

کد رهگیری که در زمان ثبت‌نام در دفتر پلیس +۱۰ به شما داده می‌شود (روی رسید چاپی)، برای پیگیری‌های اولیه ضروری است. اگر این رسید را گم کرده‌اید، نگران نباشید؛ زیرا در اکثر سامانه‌های آنلاین مانند «پلیس من»، استعلام بر اساس «کد ملی» انجام می‌شود و نیازی به آن شماره رسید نیست. با این حال، اگر برای پیگیری حضوری به دفتر مراجعه کنید، متصدی می‌تواند با جستجوی نام و کد ملی شما در سیستم، مجدداً اطلاعات پرونده و آخرین وضعیت آن را بازیابی کرده و به اطلاع شما برساند.

خیر، طبق تحقیقات انجام شده، وب‌سایت‌هایی مانند tiznet.ir مراجع رسمی دولتی نیستند. تنها مراجع رسمی برای پیگیری وضعیت گذرنامه، درگاه‌های متعلق به نیروی انتظامی (پلیس) و شرکت پست جمهوری اسلامی ایران هستند. استفاده از سایت‌های واسطه ممکن است منجر به افشای اطلاعات شخصی یا پرداخت هزینه‌های غیرضروری شود. همیشه برای پیگیری امور حاکمیتی و اسناد هویتی، صرفاً از اپلیکیشن‌های رسمی مانند «پلیس من» یا وب‌سایت‌های با پسوند .ir متعلق به نهادهای مربوطه استفاده کنید.

یکی از بخش‌های مهم در فرآیند صدور و پیگیری گذرنامه، اطمینان از عدم ممنوع‌الخروجی است. این استعلام در اپلیکیشن «پلیس من» در بخش گذرنامه قابل انجام است. با پرداخت هزینه تعیین شده، سیستم به صورت لحظه‌ای وضعیت شما را چک کرده و اعلام می‌کند که آیا اجازه خروج از مرزهای کشور را دارید یا خیر. این کار مانع از آن می‌شود که پس از صدور گذرنامه و در لحظه خروج در فرودگاه یا مرزهای زمینی، با مشکل مواجه شوید. دلایل ممنوع‌الخروجی می‌تواند قضایی، مالیاتی یا مربوط به نظام وظیفه باشد.

گذرنامه‌های جدید ایران دارای تراشه الکترونیکی (E-Passport) هستند که اطلاعات بیومتریک در آن ذخیره شده است. اگرچه این تراشه مستقیماً در فرآیند «رهگیری پستی» نقشی ندارد، اما پس از دریافت گذرنامه، می‌توانید با استفاده از گوشی‌های دارای قابلیت NFC و اپلیکیشن‌های مخصوص، صحت اطلاعات ذخیره شده در تراشه را چک کنید. این تکنولوژی باعث افزایش امنیت و سرعت در گیت‌های ورودی و خروجی فرودگاه‌های بین‌المللی می‌شود و فرآیند تایید هویت شما را در سطح جهانی استانداردسازی می‌کند.

استفاده از خدمات دیجیتال پلیس در اپلیکیشن «پلیس من» مشمول پرداخت تعرفه خدمات است. در سال ۱۴۰۳، هزینه استعلام وضعیت گذرنامه مبلغی در حدود ۶,۰۰۰ تا ۱۰,۰۰۰ تومان است که به عنوان تعرفه خدمات الکترونیک دریافت می‌شود. این مبلغ برای نگهداری زیرساخت‌های دیجیتال و ارائه خدمات بدون نیاز به مراجعه حضوری تعیین شده است. پرداخت این هزینه از طریق درگاه‌های بانکی داخل اپلیکیشن انجام می‌شود و پس از پرداخت، دسترسی به اطلاعات وضعیت صدور و بارکد پستی برای کاربر فعال می‌گردد.

استفاده از کد دستوری USSD به خودی خود هزینه‌ای ندارد، اما اپراتورهای تلفن همراه ممکن است مبلغ بسیار ناچیزی (در حد چند ریال) بابت ارسال درخواست پیامکی از اعتبار سیم‌کارت شما کسر کنند. در برخی مراحل که نیاز به دریافت پاسخ تفصیلی از طریق پیامک وجود دارد، ممکن است هزینه پیامک طبق تعرفه معمول محاسبه شود. در مقایسه با مراجعه حضوری و صرف هزینه رفت و آمد، این روش بسیار اقتصادی و مقرون‌به‌صرفه است و برای استعلام‌های سریع توصیه می‌شود.

هزینه پست پیشتاز برای ارسال گذرنامه در همان ابتدای کار و در زمان ثبت‌نام در دفاتر پلیس +۱۰ از متقاضی دریافت می‌شود. این مبلغ شامل هزینه بسته‌بندی، بیمه مرسوله و حق‌الزحمه توزیع در درب منزل است. بنابراین هنگام تحویل گذرنامه توسط مامور پست، شما نباید هیچ وجه نقد یا هزینه‌ای پرداخت کنید. تمام هزینه‌های پستی قبلاً در فیش واریزی نهایی شما لحاظ شده است. اگر ماموری تقاضای وجه کرد، می‌توانید موضوع را به شماره ۱۹۳ اطلاع دهید.

صدور گذرنامه مجدد به دلیل مفقودی یا مخدوش شدن، مشمول جریمه و هزینه‌های بیشتری نسبت به صدور عادی است. علاوه بر هزینه‌های استاندارد (شامل عوارض شهرداری، نیروی انتظامی و پست)، مبلغی نیز به عنوان جریمه مفقودی دریافت می‌شود. در سال ۱۴۰۳، مجموع این هزینه‌ها ممکن است به بیش از ۶۰۰ تا ۷۰۰ هزار تومان برسد. همچنین فرآیند اداری آن نیز طولانی‌تر است، زیرا باید مراحل ثبت مفقودی در سیستم پلیس و ابطال گذرنامه قبلی طی شود تا از سوءاستفاده‌های احتمالی جلوگیری گردد.

خیر، تعرفه‌های دولتی برای استعلام و پیگیری گذرنامه در ایام اربعین تغییری نمی‌کند. هزینه‌های اپلیکیشن «پلیس من» و کد دستوری ثابت باقی می‌ماند. با این حال، به دلیل حجم بالای درخواست‌ها، ممکن است برخی خدمات ویژه پستی یا سامانه‌های اطلاع‌رسانی رایگان برای زائران فعال شود. توجه داشته باشید که گذرنامه زیارتی هزینه‌ی صدور بسیار کمتری (حدود ۶۵ هزار تومان) نسبت به گذرنامه عادی دارد، اما روش‌های پیگیری آن رایگان نبوده و تابع همان قوانین تعرفه‌ای بخش خدمات الکترونیک پلیس است.

در صورتی که گذرنامه به دلیل نقص آدرس یا عدم حضور گیرنده به اداره گذرنامه عودت داده شود، برای ارسال مجدد باید هزینه پستی جدید پرداخت شود. متقاضی باید به اداره گذرنامه مراجعه کرده یا از طریق دفاتر پلیس +۱۰ درخواست ارسال مجدد ثبت کند. هزینه این کار معادل نرخ روز پست پیشتاز برای مرسولات سازمانی است. برای جلوگیری از این هزینه اضافه، توصیه می‌شود همواره وضعیت بارکد پستی خود را چک کنید تا در زمان حضور مامور، در محل حضور داشته باشید.

اگر اشتباه درج شده در گذرنامه (مانند غلط املایی در نام انگلیسی یا تاریخ تولد) ناشی از خطای متصدی دفتر پلیس +۱۰ یا سیستم چاپ باشد، معمولاً اصلاح آن و صدور گذرنامه جدید بدون دریافت هزینه اضافی انجام می‌شود. اما اگر متقاضی در فرم اولیه اطلاعات را اشتباه وارد کرده و آن را امضا نموده باشد، برای اصلاح و چاپ مجدد باید تمامی هزینه‌های صدور را دوباره پرداخت کند. لذا بررسی دقیق پیش‌نویس ثبت‌نام در دفتر پلیس +۱۰ قبل از تایید نهایی بسیار مهم است.

هزینه استعلام و پیگیری گذرنامه هیچ ارتباطی به سن متقاضی ندارد. فرآیند پیگیری در اپلیکیشن «پلیس من» یا از طریق کد دستوری برای همه افراد با هر سنی یکسان است و تعرفه خدمات دیجیتال پلیس به صورت ثابت دریافت می‌شود. تنها تفاوت در مرحله «ثبت‌نام اولیه» است که هزینه‌های مربوط به اجازه محضری ولی یا قیم برای افراد زیر ۱۸ سال به هزینه‌های کلی اضافه می‌شود، اما در مرحله پیگیری، هیچ تفاوت قیمتی بین کودک و بزرگسال وجود ندارد.

طبق قوانین ایران، بانوان متاهل برای دریافت و تمدید گذرنامه نیاز به اجازه رسمی و محضری همسر دارند. در فرآیند پیگیری، اگر پرونده در مرحله «بررسی» متوقف شده باشد، یکی از دلایل احتمالی می‌تواند انقضای تاریخ اجازه همسر یا وجود اعتراض قانونی از سوی وی باشد. در صورتی که همسر اجازه خروج را در دفترخانه ثبت کرده باشد، این اطلاعات در سامانه پلیس بارگذاری می‌شود. اگر در پیگیری متوجه نقص شدید، باید با در دست داشتن اصل رضایت‌نامه به اداره گذرنامه مراجعه کنید تا مانع رفع شود.

اگر گذرنامه شما در خارج از کشور مفقود شود، امکان پیگیری از طریق سامانه‌های داخلی مانند پلیس من وجود ندارد. در این شرایط باید بلافاصله به پلیس محلی اطلاع داده و گزارش مفقودی دریافت کنید. سپس با در دست داشتن آن گزارش و مدارک شناسایی ایرانی، به نزدیک‌ترین کنسولگری یا سفارت ایران مراجعه نمایید. سفارت پس از استعلام از مرکز، برای شما «برگه عبور» صادر می‌کند تا بتوانید به کشور بازگردید. پس از بازگشت، باید فرآیند صدور گذرنامه جدید را در ایران طی کنید.

بله، طبق قانون مالیات‌های مستقیم، افرادی که بدهی مالیاتی قطعی شده از حد مجاز (تعیین شده در قانون بودجه هر سال) بالاتر داشته باشند، ممنوع‌الخروج می‌شوند. این موضوع در مرحله استعلامات پلیس مهاجرت مشخص شده و فرآیند چاپ گذرنامه متوقف می‌گردد. در پیگیری‌های خود اگر با وضعیت «توقف به دلیل نقص قضایی/اداری» مواجه شدید، باید به اداره مالیات مراجعه کرده و پس از تسویه یا تعیین تکلیف بدهی، نامه رفع ممنوع‌الخروجی را دریافت کنید تا فرآیند صدور گذرنامه مجدداً به جریان بیفتد.

آقایان بالای ۱۸ سال که کارت پایان خدمت یا معافیت ندارند، برای دریافت گذرنامه باید مجوز خروج از کشور را از سازمان وظیفه عمومی دریافت کنند. این مجوز معمولاً با سپردن وثیقه یا برای سفرهای زیارتی/علمی صادر می‌شود. در فرآیند پیگیری، اگر وضعیت نظام وظیفه در سامانه پلیس تایید نشده باشد، گذرنامه چاپ نخواهد شد. مشمولان می‌توانند وضعیت تاییدیه خود را در سامانه سخا (sakha.epolice.ir) چک کنند. پس از تایید نظام وظیفه، اطلاعات به صورت خودکار به اداره گذرنامه ارسال شده و فرآیند چاپ آغاز می‌شود.

مسئولیت قانونی صحت اطلاعات مندرج در گذرنامه بر عهده متقاضی است که فرم درخواست را تایید و امضا کرده است. با این حال، اگر اشتباه از سوی اپراتور پلیس +۱۰ رخ داده باشد و متقاضی در برگه پیش‌نویس اطلاعات درست را وارد کرده باشد، مسئولیت با دفتر مربوطه است. از نظر قانونی، استفاده از گذرنامه‌ای که اطلاعات آن با شناسنامه یا کارت ملی مغایرت دارد، می‌تواند در مبادی مرزی مشکل‌ساز شود. لذا در صورت مشاهده مغایرت در زمان پیگیری یا پس از دریافت، باید سریعاً برای تعویض رایگان (در صورت خطای سیستم) اقدام کرد.

بله، یکی از رایج‌ترین دلایل ممنوع‌الخروجی و عدم صدور گذرنامه، به اجرا گذاشتن مهریه از سوی زوجه از طریق اجرای ثبت یا دادگاه است. در این صورت، نام زوج در لیست افراد ممنوع‌الخروج قرار می‌گیرد. در مرحله پیگیری گذرنامه، اگر سیستم اعلام کند که پرونده دارای «منع قانونی» است، متقاضی باید به اداره ثبت یا دادگاه صادرکننده حکم مراجعه کند. تا زمانی که رضایت شاکی جلب نشود یا حکم رفع ممنوعیت صادر نگردد، اداره گذرنامه مجاز به چاپ و تحویل مدرک سفر نخواهد بود.

اعتبار گذرنامه (معمولاً ۵ سال) از تاریخ «صدور و چاپ» آن محاسبه می‌شود، نه از تاریخ ثبت‌نام در دفتر پلیس +۱۰ یا تاریخ تحویل توسط پست. این موضوع در صفحه اول گذرنامه درج شده است. در زمان پیگیری، وقتی وضعیت به «چاپ شد» تغییر می‌کند، در واقع دوره ۵ ساله اعتبار آن آغاز شده است. توجه داشته باشید که برای سفر به اکثر کشورها، گذرنامه شما باید حداقل ۶ ماه اعتبار از زمان ورود به آن کشور را داشته باشد، در غیر این صورت حتی با وجود داشتن گذرنامه، اجازه پرواز داده نخواهد شد.

بله، در موارد خاص قانونی (مانند دستور قضایی جدید یا اعلام مفقودی توسط صاحب اثر قبل از تحویل)، اداره گذرنامه می‌تواند دستور ابطال گذرنامه صادر شده را به شرکت پست ابلاغ کند. در این حالت، مرسوله در هر مرحله‌ای از توزیع که باشد، متوقف شده و به مبدا بازگردانده می‌شود. همچنین اگر فردی متوجه شود که شخصی با مدارک جعلی به نام او درخواست گذرنامه داده، می‌تواند با مراجعه به پلیس مهاجرت و ارائه مدارک قانونی، فرآیند ارسال و اعتبار آن گذرنامه را متوقف و ابطال نماید.

پس از دریافت گذرنامه از پست، برای اطمینان از صحت قانونی آن، می‌توانید از بخش «استعلام اصالت گذرنامه» در اپلیکیشن پلیس من استفاده کنید. با اسکن بارکد یا وارد کردن شماره گذرنامه، سیستم تایید می‌کند که این مدرک در دیتابیس پلیس فعال و معتبر است. همچنین بررسی فیزیکی شامل وجود هولوگرام، کیفیت چاپ عکس، و عدم مخدوش بودن صفحات ضروری است. هرگونه ساییدگی یا تغییر رنگ در صفحات گذرنامه ممکن است باعث شود در مرزهای بین‌المللی به عنوان مدرک جعلی تلقی شده و برای مسافر مشکلات حقوقی جدی ایجاد کند.