خرید طرح ترافیک تهران؛ قیمت، رزرو و استعلام (راهنمای جامع)

محدوده طرح ترافیک اصلی تهران از شمال به خیابان مطهری، از جنوب به خیابان شوش، از غرب به خیابان‌های کارگر و ۱۷ شهریور و از شرق به خیابان شریعتی و مازندران محدود می‌شود. ورود به این هسته مرکزی شهر که شامل مراکز مهم اداری و تجاری است، نیازمند رزرو قبلی در سامانه تهران من است. تردد در این نواحی بدون داشتن رزرو معتبر، منجر به ثبت جریمه و بدهی در حساب کاربری خودرو خواهد شد.

طرح ترافیک مربوط به هسته مرکزی و شلوغ شهر است که ورود به آن از همان لحظه اول مشمول هزینه و نیازمند رزرو است. اما طرح کنترل آلودگی هوا (زوج و فرد سابق) لایه دوم یا حاشیه طرح اصلی است. در طرح کنترل آلودگی، هر خودروی پلاک تهران ۲۰ روز و پلاک شهرستان ۱۵ روز سهمیه تردد رایگان در هر فصل دارد و تنها پس از اتمام این سهمیه، ملزم به پرداخت نصف هزینه طرح ترافیک خواهد بود.

طبق آخرین ابلاغیه شورای شهر و شهرداری تهران در سال ۱۴۰۳، طرح ترافیک در روزهای شنبه تا چهارشنبه از ساعت ۶:۳۰ صبح آغاز شده و تا ساعت ۱۸:۰۰ ادامه دارد. لازم به ذکر است که در این بازه زمانی، دوربین‌ها ورود و خروج خودروها را ثبت می‌کنند. قیمت نهایی عوارض بر اساس اولین ورود و آخرین خروج خودرو محاسبه می‌شود و تردد در ساعات میانی (۱۰ تا ۱۶) مشمول تخفیف غیر اوج می‌گردد.

در روزهای پنجشنبه، طرح ترافیک (محدوده اصلی) اجرا نمی‌شود و ورود به این محدوده برای عموم آزاد و رایگان است. اما طرح کنترل آلودگی هوا (محدوده دوم) از ساعت ۶:۳۰ صبح تا ۱۳:۰۰ برقرار است. این بدان معناست که تردد در محدوده کنترل آلودگی در روز پنجشنبه از سهمیه ۲۰ روزه فصل کسر می‌کند و در صورت اتمام سهمیه، هزینه تردد طبق تعرفه قانونی از حساب شهروند کسر خواهد شد.

خیر، طبق قوانین جاری شهرداری تهران، طرح ترافیک و طرح کنترل آلودگی هوا در روزهای جمعه و تمامی تعطیلات رسمی تقویم کشور اجرا نمی‌شود. در این روزها تمامی شهروندان می‌توانند بدون نیاز به رزرو یا پرداخت هزینه، در تمامی نقاط شهر از جمله محدوده مرکزی تردد کنند. البته در صورت بروز شرایط اضطراری آلودگی هوا، ممکن است محدودیت‌های موقتی توسط کمیته اضطرار اعلام شود که از طریق رسانه‌ها اطلاع‌رسانی می‌گردد.

در هر فصل از سال (بهار، تابستان، پاییز و زمستان)، خودروهای با پلاک تهران مجاز به ۲۰ روز تردد رایگان در محدوده کنترل آلودگی هوا (نه طرح ترافیک اصلی) هستند. این سهمیه برای خودروهای با پلاک غیر از تهران، ۱۵ روز در هر فصل تعیین شده است. دقت کنید که این سهمیه قابل انتقال به فصل بعدی نیست و در صورت عدم استفاده در پایان فصل سوخت می‌شود. همچنین برای استفاده از این سهمیه، ثبت‌نام در سامانه تهران من الزامی است.

ساعات اوج به بازه‌های زمانی ۶:۳۰ تا ۱۰:۰۰ صبح (پیک ورود) و ۱۶:۰۰ تا ۱۸:۰۰ عصر (پیک خروج) گفته می‌شود. اگر ورود و خروج خودرو هر دو در این بازه‌ها باشد، ضریب ۱.۵ (دو سر اوج) اعمال می‌شود. اگر فقط یکی از ترددها در این ساعات باشد، ضریب ۱ (یک سر اوج) و اگر هر دو تردد بین ساعات ۱۰ تا ۱۶ انجام شود، ضریب ۰.۷ (غیر اوج) محاسبه می‌گردد که ارزان‌ترین حالت ممکن است.

در حال حاضر برای موتورسیکلت‌ها الزامی به رزرو روزانه طرح ترافیک مشابه خودروها وجود ندارد، اما طبق مصوبات جدید، تمامی موتورسیکلت‌سواران موظف به ثبت اطلاعات وسیله نقلیه خود در سامانه تهران من هستند. همچنین داشتن معاینه فنی معتبر برای موتورسیکلت‌ها جهت تردد در محدوده الزامی است. در صورت تشدید قوانین آلودگی هوا، احتمال اعمال تعرفه‌های خاص برای موتورسیکلت‌های کاربراتوری در آینده نزدیک وجود دارد.

برای ثبت‌نام ابتدا به وب‌سایت my.tehran.ir مراجعه کرده و با وارد کردن شماره موبایل و کد ملی، حساب کاربری ایجاد کنید. پس از ورود، در بخش «خودروهای تحت پوشش من»، مشخصات خودرو شامل شماره پلاک و شماره VIN را وارد نمایید. پس از تایید اطلاعات توسط ناجا، شما می‌توانید کیف پول خود را شارژ کرده و نسبت به رزرو روزانه طرح ترافیک اقدام کنید. این فرآیند برای تمامی مالکان خودرو الزامی است.

پس از ورود به پنل کاربری در تهران من، به بخش «خدمات طرح ترافیک» و سپس «رزرو روزانه» بروید. در این صفحه، تاریخ مورد نظر خود را انتخاب کنید. سیستم مبلغی را به عنوان مسدودی (معمولاً حداکثر نرخ روزانه) در حساب شما بلوکه می‌کند. پس از انجام تردد و پردازش دوربین‌ها، مبلغ واقعی بر اساس ساعت تردد و نوع معاینه فنی محاسبه شده و مابقی وجه به کیف پول شما بازگردانده می‌شود. حتماً قبل از ورود، رزرو را نهایی کنید.

امکان رزرو طرح ترافیک از روزهای قبل فراهم است و توصیه می‌شود حداقل ۲۴ ساعت قبل اقدام کنید. با این حال، شما می‌توانید تا ساعت ۱۸ همان روزی که قصد تردد دارید نیز رزرو خود را در سامانه ثبت کنید. البته به یاد داشته باشید که سهمیه رزرو روزانه محدود است و در روزهای پرتردد ممکن است ظرفیت تکمیل شود، لذا رزرو در ساعات پایانی ریسک جریمه شدن را به همراه دارد.

بله، شما می‌توانید رزرو خود را حداکثر تا ساعت ۶:۰۰ صبح روزی که رزرو کرده‌اید، لغو کنید. در این صورت کل مبلغ مسدود شده به حساب شما بازگردانده می‌شود. اما پس از ساعت ۶:۳۰ صبح و آغاز اجرای طرح، امکان لغو رزرو وجود ندارد، حتی اگر از خانه خارج نشوید و خودروی شما توسط هیچ دوربینی ثبت نشود، مبلغی به عنوان هزینه رزرو از حساب شما کسر خواهد شد.

در سال ۱۴۰۳، ورود بدون رزرو حتی با وجود موجودی در کیف پول، تخلف محسوب می‌شود. در این حالت، علاوه بر کسر هزینه تردد با بالاترین نرخ ممکن از حساب شما، ممکن است جریمه راهنمایی و رانندگی نیز توسط پلیس برای خودرو ثبت شود. سامانه تهران من برای جلوگیری از جریمه، قابلیتی به نام «پرداخت خودکار» دارد که پیشنهاد می‌شود آن را فعال کنید تا در صورت فراموشی رزرو، مبالغ به صورت خودکار تسویه شوند.

در سامانه تهران من، گزینه‌ای برای انتخاب چندین تاریخ به صورت همزمان وجود دارد. شما می‌توانید با کلیک روی تقویم رزرو، تمامی روزهای هفته (شنبه تا چهارشنبه) را انتخاب کرده و یکباره رزرو نمایید. برای هر روز انتخابی، مبلغ پایه در حساب شما مسدود می‌شود. این روش برای افرادی که محل کارشان در محدوده طرح است بسیار کاربردی است تا دغدغه فراموشی رزرو روزانه را نداشته باشند.

بله، شما می‌توانید در بخش «خودروهای تحت پوشش من»، پلاک خودروی دوستان یا بستگان را اضافه کنید. پس از تایید پلاک، امکان شارژ کیف پول و رزرو طرح برای آن خودرو فراهم می‌شود. اما توجه داشته باشید که تمامی مکاتبات، پیامک‌های هشدار و وضعیت بدهی آن خودرو برای شما (به عنوان صاحب حساب) ارسال خواهد شد و مسئولیت پرداخت عوارض آن پلاک بر عهده شما قرار می‌گیرد.

برای مشاهده تعداد روزهای استفاده شده از سهمیه رایگان، به سامانه تهران من مراجعه کرده و در بخش «فهرست ترددهای خودرو»، فیلتر مربوط به محدوده کنترل آلودگی هوا را انتخاب کنید. در این بخش تعداد روزهای تردد ثبت شده در فصل جاری به تفکیک تاریخ نمایش داده می‌شود. همچنین در صفحه اصلی پنل کاربری، معمولاً پیامی مبنی بر تعداد روزهای باقی‌مانده از سهمیه فصلی برای هر خودرو نمایش داده می‌شود.

معاینه فنی برتر تست‌های سخت‌گیرانه‌تری در زمینه آلایندگی خودرو در دور موتور بالا انجام می‌دهد. در سال ۱۴۰۳، داشتن معاینه فنی برتر برای تمامی خودروها (حتی خودروهای با سن کمتر از ۴ سال که معاف از معاینه فنی عادی هستند) منجر به تخفیف ۳۰ درصدی در نرخ پایه طرح ترافیک می‌شود. این تخفیف به صورت خودکار توسط سامانه تهران من پس از استعلام از سامانه سیمفا اعمال می‌گردد و تاثیر چشمگیری در کاهش هزینه‌های سالانه دارد.

شهرداری تهران جهت تشویق شهروندان به استفاده از خودروهای پاک، تخفیف ۹۰ درصدی برای خودروهای برقی و هیبریدی در نظر گرفته است. مالکان این خودروها باید پس از ثبت‌نام در تهران من، با مدارک خودرو به یکی از دفاتر خدمات الکترونیک شهر مراجعه کنند تا نوع سوخت خودرو در سامانه تایید شود. پس از تایید، هزینه ورود به طرح برای این خودروها تنها ۱۰ درصد نرخ مصوب خواهد بود که مبلغی بسیار ناچیز است.

بله، دوربین‌های مورد استفاده در مبادی ورودی و خروجی طرح ترافیک تهران از نوع ANPR (تشخیص خودکار پلاک) پیشرفته هستند که مجهز به پروژکتورهای مادون قرمز می‌باشند. این دوربین‌ها در تاریکی مطلق، هوای بارانی، برفی و حتی غبارآلود با دقت بسیار بالایی پلاک خودرو را قرائت می‌کنند. هرگونه تلاش برای مخدوش کردن پلاک علاوه بر جریمه سنگین، جرم تلقی شده و توسط پلیس راهور پیگیری قضایی خواهد داشت.

تخفیف معاینه فنی برتر از زمان ثبت اطلاعات در سامانه سیمفا و استعلام توسط تهران من اعمال می‌شود. معمولاً ۲۴ تا ۴۸ ساعت پس از دریافت گواهی از مراکز معاینه فنی، اطلاعات در سامانه به‌روزرسانی می‌شود. دقت کنید که این تخفیف عطف‌به‌ماسبق نمی‌شود؛ یعنی ترددهای قبلی شما با نرخ عادی محاسبه شده و تنها ترددهای از زمان ثبت گواهی به بعد مشمول ۳۰ درصد تخفیف خواهند شد.

این موضوع معمولاً به دو دلیل رخ می‌دهد: اول اینکه ممکن است شما رزرو روزانه انجام نداده باشید و سیستم نتواند به صورت خودکار مبلغ را کسر کند. دوم اینکه ممکن است گزینه «پرداخت خودکار» در حساب شما فعال نباشد. در این حالت، مبلغ تردد به صورت بدهی در پرونده خودرو ثبت می‌شود و شما باید به صورت دستی در بخش «بدهی‌ها»، نسبت به تسویه آن اقدام کنید تا از جریمه پلیس جلوگیری شود.

بله، خودروهای عمومی (تاکسی و اتوبوس) و همچنین وانت‌بارهای پلاک عمومی برای بهره‌مندی از تخفیف‌های ویژه یا سهمیه‌های تردد، ملزم به داشتن معاینه فنی معتبر و در بسیاری موارد معاینه فنی برتر هستند. همچنین این خودروها باید در سامانه‌های مرتبط (مانند بارانه برای وانت‌بارها) ثبت‌نام کرده و پروانه فعالیت داشته باشند. عدم تمدید معاینه فنی برای این خودروها منجر به لغو سهمیه‌های حمایتی شهرداری خواهد شد.

گواهی معاینه فنی بر اساس شماره VIN خودرو صادر می‌شود، اما در سامانه تهران من، اطلاعات بر اساس پلاک ثبت می‌گردد. هنگام تعویض پلاک، شما باید خودروی جدید را با پلاک جدید در سامانه ثبت کنید. سیستم به صورت خودکار از طریق VIN، وضعیت معاینه فنی را استعلام می‌کند. اگر مشکلی در انتقال تخفیف وجود داشت، باید با در دست داشتن مدارک به مراکز معاینه فنی یا دفاتر خدمات الکترونیک شهر مراجعه نمایید.

در پنل کاربری تهران من، بخشی به نام «لیست ترددهای ثبت شده» وجود دارد. در این بخش، زمان دقیق (ساعت و دقیقه) و نام دوربینی که پلاک شما را ثبت کرده است، نمایش داده می‌شود. اگر به هر دلیلی به یک تردد اعتراض دارید، می‌توانید از طریق همان بخش یا تماس با شماره ۱۳۷ (داخلی ۵) درخواست بازبینی ثبت کنید. تصاویر دوربین‌ها به عنوان سند قطعی در آرشیو شهرداری نگهداری می‌شود.

شورای شهر تهران نرخ پایه عوارض طرح ترافیک برای سال ۱۴۰۳ را مبلغ ۱۰۰,۰۰۰ تومان تعیین کرده است. این مبلغ، عدد مبنا برای محاسبات است و بسته به شرایط مختلف تغییر می‌کند. به عنوان مثال، با اعمال ضریب معاینه فنی برتر (۰.۷) و ضریب تردد غیر اوج (۰.۷)، کمترین هزینه ممکن برای یک روز تردد حدود ۴۹,۰۰۰ تومان و در مقابل، با ضریب دو سر اوج و معاینه عادی، این مبلغ به ۱۵۰,۰۰۰ تومان می‌رسد.

هزینه نهایی برابر است با: «نرخ پایه (۱۰۰ هزار تومان) × ضریب زمان تردد × ضریب معاینه فنی». ضریب زمان تردد برای دو سر اوج ۱.۵، یک سر اوج ۱.۰ و غیر اوج ۰.۷ است. ضریب معاینه فنی برای نوع برتر ۰.۷ و برای نوع عادی ۱.۰ لحاظ می‌شود. بنابراین، هزینه شما بر اساس اینکه چه زمانی وارد و خارج شوید و چه نوع معاینه فنی داشته باشید، بین ۴۹ تا ۱۵۰ هزار تومان متغیر خواهد بود.

پس از اینکه سهمیه ۲۰ روزه (برای تهران) یا ۱۵ روزه (برای شهرستان) در یک فصل به پایان رسید، هزینه تردد در محدوده کنترل آلودگی هوا معادل «نصف هزینه طرح ترافیک اصلی» محاسبه می‌شود. یعنی تمامی ضرایب زمان تردد و معاینه فنی اعمال شده و در نهایت عدد به دست آمده تقسیم بر ۲ می‌شود. این مبلغ از اعتبار کیف پول شما در سامانه تهران من کسر خواهد شد.

ساکنان محدوده طرح ترافیک و کنترل آلودگی هوا، در صورت تایید مدارک سکونتی در سامانه، از تخفیف ۵۰ درصدی در نرخ عوارض هر دو طرح بهره‌مند می‌شوند. همچنین این افراد مجاز هستند روزانه یک بار خروج رایگان قبل از ساعت ۹:۰۰ و یک بار ورود رایگان بعد از ساعت ۱۶:۰۰ به محدوده سکونت خود داشته باشند. برای بهره‌مندی از این مزایا، ثبت فیش نوسازی و تاییدیه شهرداری منطقه الزامی است.

خودروهای متعلق به افراد دارای معلولیت که توسط سازمان بهزیستی معرفی شده‌اند و همچنین بیماران خاص با تایید نهادهای ذیربط، مشمول تخفیف‌های گسترده (تا ۹۰ درصد یا در مواردی سهمیه رایگان) می‌شوند. این افراد باید اطلاعات خودروی خود را در سامانه تهران من ثبت کرده و سپس از طریق نهاد حمایتی خود نسبت به تخصیص سهمیه اقدام کنند. سهمیه این افراد معمولاً به صورت سالانه شارژ می‌شود.

در نرخ پایه و ضرایب ساعتی، تفاوتی بین پلاک تهران و شهرستان وجود ندارد. تفاوت اصلی در «سهمیه تردد رایگان محدوده کنترل آلودگی هوا» است که برای پلاک‌های تهران ۲۰ روز و برای پلاک‌های شهرستان ۱۵ روز در هر فصل تعیین شده است. همچنین خودروهای شهرستان معمولاً به دلیل عدم دسترسی آسان به مراکز معاینه فنی برتر تهران، ضریب ۱ (بدون تخفیف) را دریافت می‌کنند که باعث افزایش هزینه آن‌ها می‌شود.

اگر شما طرح ترافیک را رزرو کنید اما در آن روز وارد محدوده نشوید، مبلغی به عنوان «هزینه رزرو» از شما کسر می‌شود. طبق قوانین سال ۱۴۰۳، در صورت عدم تردد، مبلغی معادل حداقل نرخ تردد (حدود ۲۰ تا ۳۰ هزار تومان بسته به مصوبه) از مبلغ مسدودی کسر و مابقی به کیف پول باز می‌گردد. این قانون برای جلوگیری از رزروهای بیهوده و اشغال ظرفیت توسط افرادی است که قصد تردد ندارند.

در سامانه تهران من امکان تقسیط رسمی به معنای بانکی وجود ندارد، اما شما می‌توانید بدهی‌های خود را به صورت مرحله‌ای پرداخت کنید. به این صورت که هر بار مبلغی را در کیف پول شارژ کرده و تعدادی از ترددهای معوقه را تسویه نمایید. توجه داشته باشید که تا زمانی که بدهی تسویه نشود، جریمه‌های پلیس راهور پابرجا بوده و ممکن است در صورت عبور بدهی از حد مجاز (مثلاً ۱ میلیون تومان)، حکم توقیف خودرو صادر شود.

در سال ۱۴۰۳، جریمه ورود به محدوده طرح ترافیک بدون رزرو و مجوز، مبلغ ۱۰۹,۰۰۰ تومان تعیین شده است که توسط پلیس راهور صادر می‌شود. نکته مهم این است که این جریمه جدا از «عوارض تردد» شهرداری است. یعنی مالک خودرو هم باید جریمه پلیس را پرداخت کند و هم بدهی عوارض شهرداری (با بالاترین ضریب) را تسویه نماید. عدم پرداخت به موقع عوارض، باعث تبدیل آن به جریمه‌های سنگین‌تر می‌شود.

پس از ثبت تردد توسط دوربین‌ها، شما حداکثر ۱۰ روز فرصت دارید تا با شارژ کیف پول خود در سامانه تهران من، بدهی مربوطه را تسویه کنید. اگر در این بازه ۱۰ روزه بدهی پرداخت شود، فقط هزینه عوارض کسر می‌شود. اما پس از گذشت این زمان، علاوه بر عوارض، جریمه راهنمایی و رانندگی نیز به صورت قطعی در سوابق خودرو ثبت خواهد شد که دیگر قابل بخشش نیست.

مخدوش کردن پلاک طبق ماده ۷۲۰ قانون مجازات اسلامی، جرم محسوب می‌شود. افرادی که با استفاده از ماسک، اسپری، پارچه یا تغییر اعداد پلاک قصد فریب دوربین‌ها را دارند، علاوه بر جریمه سنگین راهنمایی و رانندگی و توقیف خودرو به پارکینگ، به مراجع قضایی معرفی می‌شوند. مجازات این جرم می‌تواند شامل حبس از ۶ ماه تا یک سال باشد. دوربین‌های جدید به راحتی پلاک اصلی را از طریق تطبیق بدنه شناسایی می‌کنند.

خیر، هیچ خودرویی به صرف دولتی یا نظامی بودن معاف از پرداخت عوارض نیست. تمامی خودروهای دولتی نیز باید در سامانه تهران من ثبت‌نام کرده و برای تردد در محدوده، عوارض قانونی را پرداخت کنند. تنها خودروهای امدادی (آمبولانس، آتش‌نشانی) و خودروهای پلیس در حین ماموریت با چراغ گردان فعال، از پرداخت عوارض معاف هستند. سایر نهادها سهمیه‌های محدودی دارند که باید هزینه آن را طبق تعرفه بپردازند.

تاکسی‌های اینترنتی (مانند اسنپ و تپسی) در صورتی که نام آن‌ها در فهرست خودروهای فعال شرکت مربوطه باشد و پروانه فعالیت داشته باشند، مشمول تخفیف‌های ویژه می‌شوند. اما این به معنای تردد کاملاً رایگان نیست. این خودروها نیز باید در تهران من ثبت‌نام کنند. در صورت عدم ثبت سفر در اپلیکیشن در لحظه تردد در محدوده، دوربین‌ها تردد آن‌ها را به عنوان خودروی شخصی محاسبه کرده و بدهی کامل برایشان ثبت می‌شود.

بدهی طرح ترافیک بر روی پلاک و کد ملی مالک زمان تخلف ثبت می‌شود. هنگام فروش خودرو و تعویض پلاک، شما ملزم به ارائه برگه تسویه حساب عوارض شهرداری هستید. اگر بدون تسویه، خودرو را واگذار کنید، بدهی‌ها در سوابق شما باقی می‌ماند و مانع از انجام خدمات بعدی روی پلاک‌های جدید شما خواهد شد. خریدار نیز باید دقت کند که خودرو را با استعلام کامل از سامانه تهران من تحویل بگیرد.

برای اعتراض به بدهی عوارض، باید به سامانه تهران من مراجعه کرده و در بخش «پشتیبانی» یا «تیکت»، اعتراض خود را با ذکر تاریخ و شماره پلاک ثبت کنید. همچنین می‌توانید به صورت حضوری به دفاتر خدمات الکترونیک شهر مراجعه نمایید. برای اعتراض به جریمه پلیس (که در خلافی ثبت شده)، باید به مراکز اجرائیات پلیس راهور مراجعه کنید. داشتن مدارک مثبته مانند برگه رزرو یا تصاویر عدم حضور در محل الزامی است.

خیر، در روزهایی که به دلیل آلودگی شدید هوا، کمیته اضطرار تصمیم به اجرای طرح «فرد و زوج از درب منزل» می‌گیرد، تمامی رزروهای قبلی طرح ترافیک باطل می‌شود. در این شرایط فقط خودروهای مجاز (بر اساس رقم آخر پلاک) و خودروهای عمومی اجازه تردد دارند. مبالغ مسدود شده برای رزرو در این روزها، به طور کامل به کیف پول شهروندان مسترد خواهد شد و تردد غیرمجاز منجر به جریمه ویژه آلودگی هوا می‌شود.