راهنمای سامانه شکایت اداره کار pm.mcls.gov.ir

سامانه جامع روابط کار که با نشانی prkar.mcls.gov.ir شناخته می‌شود، پلتفرمی است که توسط وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی برای تسهیل امور مربوط به کارگران و کارفرمایان طراحی شده است. این سامانه با هدف شفاف‌سازی قراردادها، کاهش مراجعات حضوری، ثبت شکایات کارگری، درخواست بیمه بیکاری و نظارت بر اجرای صحیح قانون کار راه‌اندازی شده و تمامی خدمات آن به صورت الکترونیکی ارائه می‌گردد تا از تضییع حقوق طرفین جلوگیری شود.

بله، نشانی pm.mcls.gov.ir معمولاً به عنوان پورتال مدیریت یا بخش‌های داخلی وزارتخانه شناخته می‌شود، اما برای ثبت شکایت و استفاده از خدمات روابط کار، کاربران باید به نشانی prkar.mcls.gov.ir یا پنجره ملی خدمات دولت هوشمند مراجعه کنند. در واقع سامانه جامع روابط کار (PRKAR) مرجع اصلی برای ثبت دادخواست‌ها، مشاهده ابلاغیه‌ها و پیگیری پرونده‌های حل اختلاف میان کارگر و کارفرما در سراسر کشور است.

تمامی کارگران مشمول قانون کار، کارفرمایان حقیقی و حقوقی، و حتی کارآموزان می‌توانند از این سامانه استفاده کنند. علاوه بر این، نمایندگان قانونی (وکلای دادگستری) نیز با ثبت اطلاعات خود در سامانه می‌توانند به نیابت از موکل خود اقدام به ثبت دادخواست یا دفاع از پرونده نمایند. شرط اصلی استفاده از این خدمات، داشتن تابعیت ایرانی و یا داشتن پروانه کار معتبر برای اتباع خارجی مقیم ایران است.

اگرچه ثبت‌نام در حالت عادی اجباری نیست، اما برای هرگونه اقدام قانونی اعم از ثبت شکایت، درخواست بیمه بیکاری، ثبت قرارداد کار و یا حتی مشاهده سوابق شغلی در اداره کار، داشتن حساب کاربری در این سامانه الزامی است. با توجه به حذف مراجعات حضوری و فیزیکی، عملاً بدون ثبت‌نام در این سامانه و احراز هویت الکترونیکی، امکان پیگیری هیچ‌گونه مطالبه قانونی در مراجع حل اختلاف اداره کار وجود نخواهد داشت.

طبق مصوبات جدید سال ۱۴۰۲ و ۱۴۰۳، ورود به سامانه جامع روابط کار صرفاً از طریق پنجره ملی خدمات دولت هوشمند (my.gov.ir) انجام می‌شود. این اقدام به منظور یکپارچه‌سازی خدمات دولتی و افزایش امنیت صورت گرفته است. کاربران با وارد کردن شماره همراهی که به نام خودشان است و کد ملی، رمز یکبار مصرف دریافت کرده و بدون نیاز به حفظ کردن نام کاربری جداگانه، به پنل کاربری خود در اداره کار دسترسی پیدا می‌کنند.

بله، قانون کار حقوق متقابلی را برای طرفین در نظر گرفته است. کارفرمایان می‌توانند در مواردی مانند ترک کار بدون اطلاع قبلی، وارد کردن خسارت به اموال کارگاه، یا عدم رعایت مفاد قرارداد توسط کارگر، در این سامانه ثبت دادخواست کنند. البته فرآیند اثبات ادعا بر عهده کارفرماست و سامانه بستری عادلانه برای ارائه مستندات و مدارک توسط هر دو طرف دعوا فراهم کرده است تا در جلسات رسیدگی بررسی شود.

این سامانه بسیار گسترده است و خدماتی نظیر ثبت قراردادهای کار، درخواست بیمه بیکاری، تایید صلاحیت شرکت‌های خدماتی، ثبت تشکل‌های کارگری و کارفرمایی، بازرسی کار و نظارت بر ایمنی را شامل می‌شود. همچنین کاربران می‌توانند ابلاغیه‌های مربوط به زمان جلسات رسیدگی را مشاهده کرده و آرای صادر شده توسط هیئت‌های بدوی و تجدیدنظر را به صورت فایل PDF دریافت کنند که این امر باعث شفافیت کامل در فرآیند دادرسی کار شده است.

بله، بر اساس ماده ۷ قانون کار، قرارداد می‌تواند کتبی یا شفاهی باشد. عدم وجود قرارداد کتبی مانعی برای ثبت شکایت در سامانه نیست. کارگر می‌تواند با ارائه مدارکی مانند پرینت واریز حقوق، لیست بیمه، شهادت شهود یا تقاضای بازرسی از محل کار، رابطه کارگری و کارفرمایی را اثبات کند. در هنگام ثبت دادخواست در سامانه، گزینه‌ای برای بارگذاری این مستندات وجود دارد که توسط کارشناسان اداره کار بررسی و تایید خواهد شد.

احراز هویت به منظور جلوگیری از سوءاستفاده از کد ملی افراد و اطمینان از هویت واقعی شاکی و متشاکی انجام می‌شود. بدون احراز هویت، سیستم اجازه ثبت دادخواست را نمی‌دهد. این فرآیند باعث می‌شود که تمامی ابلاغیه‌های ارسالی جنبه قانونی پیدا کرده و ادعای عدم اطلاع از وقت رسیدگی توسط طرفین پذیرفته نشود. همچنین این کار امنیت اطلاعات شخصی و پرونده‌های حساس را در مقابل دسترسی‌های غیرمجاز کاملاً تضمین می‌کند.

ابتدا باید از طریق پنجره ملی خدمات دولت هوشمند وارد سامانه شوید. سپس در بخش «خدمات اصلی»، گزینه «ثبت دادخواست بدوی» را انتخاب کنید. در مرحله بعد، اطلاعات کارفرما و کارگاه را دقیق وارد کرده و شرح خواسته خود (مانند معوقات حقوق، عیدی، سنوات) را بنویسید. پس از بارگذاری مدارک مثبته، کد رهگیری دریافت می‌کنید. پرونده شما به شعبه مربوطه ارجاع شده و وقت رسیدگی از طریق پیامک و کارتابل سامانه به اطلاع شما خواهد رسید.

پس از ثبت دادخواست، یک شماره پرونده و کد رهگیری به شما اختصاص می‌یابد. با ورود به پنل کاربری در سامانه جامع روابط کار و مراجعه به بخش «نمایش پرونده‌ها»، می‌توانید تمامی مراحل طی شده، از ارجاع به شعبه تا صدور رای نهایی را مشاهده کنید. همچنین تمامی تغییرات وضعیت پرونده و صدور ابلاغیه‌های جدید از طریق پیامک به شماره همراه ثبت شده در سامانه شاهکار اطلاع‌رسانی می‌شود تا نیاز به مراجعه حضوری نباشد.

در گذشته احراز هویت فقط در دفاتر پیشخوان دولت انجام می‌شد، اما اکنون کاربران می‌توانند به صورت کاملاً آنلاین از طریق اپلیکیشن‌های بانکی معتبر یا سامانه‌هایی مانند سجام و یا مستقیماً در درگاه دولت هوشمند، با استفاده از تشخیص چهره و تطبیق با کارت ملی، احراز هویت شوند. این فرآیند تنها چند دقیقه زمان می‌برد و پس از تایید نهایی، دسترسی کاربر به تمامی زیرسیستم‌های وزارت کار از جمله ثبت شکایت و بیمه بیکاری فعال خواهد شد.

زمان رسیدگی به عوامل مختلفی از جمله ترافیک پرونده‌ها در شعبه مربوطه و پیچیدگی موضوع دعوا بستگی دارد. به طور معمول، اولین جلسه رسیدگی (هیئت بدوی) بین ۲ تا ۴ هفته پس از ثبت شکایت برگزار می‌شود. در صورت اعتراض یکی از طرفین به رای صادره، پرونده به هیئت تجدیدنظر ارجاع می‌شود که این مرحله نیز ممکن است ۱ تا ۲ ماه زمان ببرد. به طور کلی فرآیند رسیدگی الکترونیکی نسبت به روش سنتی بسیار سریع‌تر شده است.

با توجه به اتصال سامانه به پنجره ملی خدمات دولت هوشمند، دیگر نیازی به بازیابی رمز عبور اختصاصی سامانه کار نیست. شما می‌توانید با انتخاب گزینه «ورود از طریق دولت هوشمند»، شماره همراه خود را وارد کرده و با کد تایید یکبار مصرف (OTP) که به گوشی شما ارسال می‌شود، وارد شوید. اگر شماره همراه شما تغییر کرده است، ابتدا باید در سامانه شاهکار یا از طریق اپراتور تلفن همراه، مالکیت شماره جدید را تثبیت کنید تا امکان ورود فراهم شود.

در هنگام ثبت دادخواست، بخشی به نام «پیوست‌ها» وجود دارد. شما باید از مدارک خود (مانند فیش واریزی، قرارداد، لیست بیمه) عکس باکیفیت یا اسکن تهیه کنید. فرمت‌های مجاز معمولاً JPG یا PDF هستند و حجم هر فایل نباید از حد مجاز (معمولاً ۱ مگابایت) فراتر رود. دقت کنید که مدارک باید خوانا باشند؛ زیرا نقص در مدارک بارگذاری شده می‌تواند منجر به رد دادخواست یا طولانی شدن فرآیند رسیدگی توسط کارشناس پرونده در اداره کار شود.

خیر، پس از اینکه دادخواست را نهایی کرده و کد رهگیری دریافت کردید، امکان ویرایش مستقیم متن یا خواسته‌ها وجود ندارد. اگر اشتباه فاحشی رخ داده باشد، باید قبل از ارجاع به شعبه، درخواست ابطال دادخواست را ثبت کرده و مجدداً اقدام کنید. در غیر این صورت، می‌توانید در جلسه اول رسیدگی، توضیحات اصلاحی خود را به صورت لایحه دفاعی به اعضای هیئت ارائه دهید تا در صورت‌جلسه قید شود و مبنای صدور رای قرار گیرد.

کارگرانی که به صورت غیرارادی بیکار شده‌اند، حداکثر ۳۰ روز فرصت دارند تا به سامانه جامع روابط کار مراجعه کرده و در بخش «بیمه بیکاری»، درخواست خود را ثبت کنند. در این مرحله باید مدارکی مانند نامه عدم نیاز کارفرما یا آخرین قرارداد بارگذاری شود. پس از ثبت، درخواست به صورت سیستمی به اداره کار و سپس سازمان تأمین اجتماعی ارجاع می‌شود. در صورت تایید شرایط قانونی، مقرری بیمه بیکاری برقرار شده و وضعیت آن در سامانه قابل مشاهده خواهد بود.

ابلاغیه‌ها دیگر به صورت کاغذی به درب منزل یا محل کار ارسال نمی‌شوند. به محض تعیین وقت توسط شعبه، یک پیامک اطلاع‌رسانی برای طرفین ارسال می‌گردد. کاربران موظفند به پنل کاربری خود در سامانه prkar.mcls.gov.ir مراجعه کرده و در بخش «ابلاغیه‌ها»، برگه رسمی که شامل تاریخ، ساعت و آدرس دقیق محل برگزاری جلسه است را مشاهده و چاپ کنند. عدم مشاهده ابلاغیه در سامانه، عذر موجهی برای عدم حضور در جلسه محسوب نمی‌شود.

باز نشدن سامانه می‌تواند دلایل مختلفی داشته باشد. ابتدا مطمئن شوید که فیلترشکن (VPN) شما خاموش است، زیرا اکثر سامانه‌های دولتی ایران به دلایل امنیتی فقط با آی‌پی‌های داخلی در دسترس هستند. همچنین ممکن است کش مرورگر شما پر شده باشد که در این صورت استفاده از حالت Incognito یا پاک کردن تاریخچه مرورگر توصیه می‌شود. در موارد نادر، سامانه به دلیل به‌روزرسانی زیرساخت‌ها توسط وزارتخانه موقتاً از دسترس خارج می‌شود که باید در ساعات دیگری تلاش کنید.

این خطا مربوط به سامانه شاهکار است. طبق قوانین امنیتی، شماره تلفن همراهی که برای ورود به پنجره ملی خدمات دولت و سامانه اداره کار استفاده می‌کنید، باید دقیقاً به نام شخصی باشد که کد ملی او وارد شده است. اگر سیم‌کارت به نام شما نیست، باید یک سیم‌کارت جدید به نام خود تهیه کنید یا از طریق دفاتر اپراتورها نسبت به تغییر مالکیت اقدام نمایید. بدون حل این مشکل، امکان احراز هویت و ورود به سامانه شکایت وجود نخواهد داشت.

برای عملکرد بهینه و جلوگیری از خطاهای اسکریپتی، توصیه می‌شود از آخرین نسخه مرورگر Google Chrome یا Mozilla Firefox استفاده کنید. مرورگرهای قدیمی مانند Internet Explorer به هیچ وجه پیشنهاد نمی‌شوند زیرا لایه‌های امنیتی جدید و فرم‌های داینامیک سامانه را پشتیبانی نمی‌کنند. همچنین در هنگام استفاده از تلفن همراه، بهتر است از مرورگر کروم نسخه اندروید یا سافاری در iOS استفاده کنید و تنظیمات نمایش را در صورت نیاز روی Desktop Site قرار دهید.

سامانه محدودیت حجمی برای بارگذاری مدارک دارد (معمولاً زیر ۱ مگابایت برای هر فایل). اگر عکس‌های شما حجم بالایی دارند، می‌توانید از اپلیکیشن‌های کاهش حجم عکس (Image Compressor) استفاده کنید یا عکس‌ها را در قالب یک فایل PDF کم‌حجم تجمیع کنید. سایت‌های آنلاین زیادی برای کاهش حجم PDF بدون افت کیفیت محسوس وجود دارند. دقت کنید که متن مدارک باید کاملاً خوانا باقی بماند تا کارشناس پرونده در هنگام بررسی دچار مشکل نشود و رای اشتباه صادر نگردد.

بله، سامانه جامع روابط کار به صورت Responsive طراحی شده و با مرورگرهای گوشی‌های هوشمند سازگار است. با این حال، به دلیل نیاز به بارگذاری مدارک متعدد و تایپ متون طولانی در بخش شرح دادخواست، توصیه می‌شود برای دقت بیشتر و جلوگیری از خطاهای احتمالی، از کامپیوتر یا لپ‌تاپ استفاده کنید. در صورت استفاده از گوشی، حتماً فیلترشکن را خاموش کرده و از پایداری اتصال اینترنت خود مطمئن شوید تا در هنگام ثبت نهایی، اطلاعات شما از دست نرود.

اگر در مراحل پایانی ثبت شکایت با خطای سرور یا خروج ناگهانی مواجه شدید، ابتدا اتصال اینترنت را چک کنید. اگر مشکل برطرف نشد، یک بار از سامانه خارج شده و مجدداً وارد شوید. معمولاً اطلاعات در مراحل میانی ذخیره نمی‌شوند، لذا باید مراحل را دوباره طی کنید. اگر خطا تکرار شد، ممکن است به دلیل ترافیک بالای سرور در ساعات پیک (۱۰ صبح تا ۲ بعد از ظهر) باشد. پیشنهاد می‌شود ثبت دادخواست را به ساعات خلوت‌تر مانند اوایل صبح یا اواخر شب موکول کنید.

سامانه جامع روابط کار از پروتکل‌های امنیتی HTTPS و گواهی‌های معتبر رمزنگاری استفاده می‌کند. همچنین اتصال به پنجره ملی خدمات دولت هوشمند، یک لایه امنیتی اضافی (احراز هویت دو مرحله‌ای) ایجاد کرده است. وزارت کار متعهد به حفظ محرمانگی اطلاعات کارگران و کارفرمایان است و دسترسی به پرونده‌ها فقط برای طرفین دعوا و مقامات قضایی و اداری ذی‌صلاح امکان‌پذیر است. برای امنیت بیشتر، هرگز رمز عبور یا کد تایید ارسالی به گوشی خود را در اختیار افراد ناشناس یا کافی‌نت‌های غیرمعتبر قرار ندهید.

در حال حاضر وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی اپلیکیشن مستقلی تحت عنوان «سامانه شکایت» برای نصب روی گوشی معرفی نکرده است. تمامی خدمات از طریق نسخه وب سامانه (Web Application) ارائه می‌شود. مراقب اپلیکیشن‌های جعلی در مارکت‌های غیررسمی باشید که با نام‌های مشابه قصد سرقت اطلاعات شما را دارند. همیشه برای دسترسی به خدمات، فقط از طریق مرورگر و نشانی‌های رسمی اعلام شده (mcls.gov.ir) اقدام کنید تا امنیت اطلاعات و حساب کاربری شما به خطر نیفتد.

پس از باز کردن ابلاغیه در سامانه، معمولاً گزینه‌ای به نام «چاپ» یا آیکون پرینتر وجود دارد. با کلیک بر روی آن، پنجره چاپ باز می‌شود. در بخش انتخاب پرینتر (Destination)، گزینه Save as PDF را انتخاب کنید. با این کار، فایل ابلاغیه در حافظه گوشی یا کامپیوتر شما ذخیره می‌شود. داشتن نسخه فایل یا چاپی ابلاغیه برای ورود به ساختمان اداره کار در روز جلسه رسیدگی الزامی است، زیرا مامورین انتظامات ممکن است از ورود افرادی که مدرک شناسایی و ابلاغیه ندارند جلوگیری کنند.

اگر احراز هویت را به صورت آنلاین از طریق درگاه‌های بانکی یا پنجره ملی خدمات دولت انجام دهید، هزینه آن بسیار ناچیز و در حد چند هزار تومان (بابت خدمات بانکی و استعلام شاهکار) است. اما اگر بخواهید از طریق دفاتر پیشخوان دولت اقدام کنید، باید مبلغی طبق تعرفه مصوب سالیانه (که معمولاً بین ۵۰ تا ۱۰۰ هزار تومان متغیر است) بابت خدمات حضوری، اسکن مدارک و ثبت‌نام اولیه پرداخت نمایید. ثبت خودِ دادخواست در سامانه پس از احراز هویت، هزینه‌ای ندارد.

خیر، ثبت شکایت کارگری و رسیدگی به دعاوی روابط کار در مراجع حل اختلاف اداره کار، مشمول پرداخت مالیات، هزینه دادرسی (مانند دادگاه‌های حقوقی) یا تمبر مالیاتی نمی‌شود. این خدمات به منظور حمایت از حقوق کارگران به صورت رایگان ارائه می‌گردد. تنها هزینه‌های جانبی ممکن است شامل هزینه احراز هویت اولیه در دفاتر پیشخوان یا هزینه‌های مربوط به کپی و اسکن مدارک باشد که مستقیماً توسط مراکز خدماتی دریافت می‌شود و ربطی به خزانه دولت ندارد.

هزینه حق‌الوکاله یک امر توافقی بین وکیل و موکل است و تعرفه ثابتی در سامانه برای آن تعریف نشده است. برخی وکلا مبلغی ثابت و برخی دیگر درصدی از مبلغ محکوم‌به (حقوقی که زنده می‌شود) را دریافت می‌کنند. لازم به ذکر است که در دعاوی کارگری، حضور وکیل اجباری نیست و خود کارگر می‌تواند با مطالعه قوانین، شخصاً دفاع کند. اما در پرونده‌های پیچیده، پرداخت هزینه برای وکیل می‌تواند از تضییع حقوق بزرگتر جلوگیری کرده و شانس موفقیت را افزایش دهد.

در آیین دادرسی کار، برخلاف دادگاه‌های عمومی، معمولاً حکمی مبنی بر پرداخت «خسارت دادرسی» یا «حق‌الوکاله وکیل» توسط طرف بازنده صادر نمی‌شود. یعنی اگر کارگر وکیل بگیرد یا هزینه‌ای بابت کپی مدارک بپردازد، نمی‌تواند آن را از کارفرما مطالبه کند. هیئت‌های حل اختلاف فقط به حقوق قانونی مصرح در قانون کار (مانند سنوات، عیدی، مرخصی و...) رای می‌دهند. البته در موارد خاص مانند هزینه کارشناسی (اگر هیئت ارجاع داده باشد)، ممکن است پرداخت آن بر عهده طرفی باشد که کارشناسی به نفع او نیست.

در مواردی که هیئت تشخیص یا حل اختلاف برای روشن شدن ابعاد پرونده (مثلاً بررسی دفاتر مالی شرکت یا معاینه محل) دستور ارجاع به کارشناس رسمی را صادر می‌کند، هزینه کارشناسی طبق تعرفه قانونی تعیین می‌شود. معمولاً پرداخت این هزینه بر عهده متقاضی کارشناسی است. اگر هیئت رأساً تصمیم به کارشناسی بگیرد، ممکن است هزینه را بین طرفین تقسیم کند یا از شاکی بخواهد آن را واریز نماید. عدم پرداخت هزینه کارشناسی در مهلت مقرر می‌تواند منجر به خروج آن از عداد دلایل شود.

خیر، ثبت اعتراض به رای هیئت بدوی و ارجاع پرونده به هیئت تجدیدنظر در سامانه جامع روابط کار کاملاً رایگان است. کارگر یا کارفرما ظرف مدت ۱۵ روز از تاریخ ابلاغ رای، حق دارند اعتراض خود را به صورت الکترونیکی در سامانه ثبت کنند. این فرآیند هیچ‌گونه هزینه دولتی یا تعرفه دادرسی ندارد. این یکی از مزایای بزرگ سیستم دادرسی کار در ایران است که دسترسی به عدالت را برای طبقه کارگر بدون موانع مالی فراهم کرده است.

اگر خودتان دانش کافی برای کار با سامانه را ندارید و به کافی‌نت مراجعه می‌کنید، هزینه‌ها بر اساس نرخنامه اتحادیه فناوران رایانه تعیین می‌شود. این هزینه‌ها شامل ثبت‌نام اولیه، اسکن مدارک، تایپ شرح دادخواست و دریافت کد رهگیری است. به طور معمول در سال ۱۴۰۳ این مبالغ بین ۱۰۰ تا ۲۰۰ هزار تومان متغیر است. توصیه می‌شود حتماً به کافی‌نت‌های معتبر مراجعه کنید و در پایان، رسید ثبت‌نام و نام کاربری و رمز عبور خود را تحویل بگیرید تا برای پیگیری‌های بعدی دچار مشکل نشوید.

خیر، فرآیند درخواست بیمه بیکاری در سامانه جامع روابط کار هیچ هزینه‌ای ندارد. کارگر پس از بیکاری غیرارادی، تنها با ورود به سامانه و بارگذاری مدارک لازم، درخواست خود را ثبت می‌کند. بررسی پرونده توسط کارشناسان اداره کار و سازمان تأمین اجتماعی نیز رایگان است. تنها هزینه‌ای که ممکن است فرد متحمل شود، مربوط به احراز هویت اولیه (اگر قبلاً انجام نداده باشد) و یا هزینه‌های مربوط به کپی برابر اصل کردن مدارک در صورت نیاز مراجع حضوری است.

در سیستم قدیمی، هزینه‌های پنهان زیادی مانند ایاب و ذهاب مکرر به اداره کار، خرید فرم‌های چاپی، پوشه و هزینه‌های پست ابلاغیه وجود داشت. در سیستم آنلاین فعلی، تمامی این هزینه‌ها حذف شده است. اگرچه هزینه اندکی بابت احراز هویت الکترونیکی پرداخت می‌شود، اما در مجموع، سیستم جدید باعث صرفه‌جویی حداقل ۷۰ درصدی در هزینه‌های جانبی شاکیان شده است. همچنین حذف اتلاف وقت که خود نوعی هزینه غیرمستقیم است، از بزرگترین دستاوردهای این سامانه محسوب می‌شود.

برای مطالبات مالی مانند حقوق، عیدی و سنوات، در قانون کار محدودیت زمانی (مرور زمان) مشخصی وجود ندارد و کارگر حتی چند سال بعد هم می‌تواند شکایت کند. اما برای «بازگشت به کار» و «بیمه بیکاری»، مهلت بسیار حساس است. کارگر اخراج شده حداکثر ۳۰ روز فرصت دارد تا شکایت خود یا درخواست بیمه بیکاری را در سامانه ثبت کند. در صورت گذشتن از این مهلت، اثبات عذر موجه در مراجع حل اختلاف بسیار دشوار بوده و ممکن است حق دریافت بیمه بیکاری از بین برود.

معتبرترین مدارک شامل لیست بیمه ارسالی توسط کارفرما، پرینت بانکی واریز حقوق با عنوان «حقوق» یا «مساعده»، قرارداد کتبی، کارت زنی یا دفتر حضور و غیاب، و حکم کارگزینی است. در صورت نبود این موارد، مدارکی مانند عکس با لباس کار در محل کارگاه، پیامک‌های کاری، شهادت همکاران و یا تقاضای بازرسی تحقیق محلی نیز می‌تواند به عنوان اماره و دلیل توسط هیئت پذیرفته شود. تمامی این موارد باید در هنگام ثبت دادخواست در سامانه اسکن و بارگذاری شوند.

خیر، آرای قطعی اداره کار مستقیماً توسط کلانتری اجرا نمی‌شوند. پس از صدور رای قطعی در سامانه، شاکی باید به «واحد اجرای احکام مدنی دادگستری» مراجعه کرده و تقاضای صدور اجراییه نماید. دادگستری بر اساس رای اداره کار، اجراییه صادر کرده و به کارفرما ۱۰ روز مهلت می‌دهد تا بدهی خود را بپردازد. در صورت عدم پرداخت، اجرای احکام می‌تواند نسبت به توقیف اموال، مسدود کردن حساب‌های بانکی کارفرما یا بازداشت وی (طبق ماده ۳ قانون نحوه اجرای محکومیت‌های مالی) اقدام کند.

هیئت تشخیص، مرجع بدوی (اولیه) رسیدگی به شکایات است که پس از ثبت دادخواست در سامانه، پرونده ابتدا به آنجا می‌رود. رای این هیئت پس از ۱۵ روز قطعی می‌شود، مگر اینکه یکی از طرفین اعتراض کند. در صورت اعتراض، پرونده به «هیئت حل اختلاف» که مرجع تجدیدنظر است ارجاع می‌شود. رای هیئت حل اختلاف قطعی و لازم‌الاجراست و تنها در موارد خاص می‌توان نسبت به جنبه شکلی آن در دیوان عدالت اداری شکایت کرد که البته مانع اجرای رای نخواهد بود.

خیر، حق سنوات (پایان کار) یکی از حقوق قطعی و لاینفک کارگر است که به ازای هر سال سابقه کار به میزان یک ماه آخرین حقوق به او تعلق می‌گیرد. حتی اگر کارگر مرتکب قصور شده باشد یا بدون اطلاع کار را ترک کند، باز هم مستحق دریافت سنوات ایام کارکرد خود است. شکایت کارگر در سامانه برای احقاق حقوق، به هیچ وجه مجوزی برای کارفرما جهت قطع سنوات یا سایر مزایای قانونی ایجاد نمی‌کند و در صورت عدم پرداخت، کارفرما در هیئت محکوم خواهد شد.

عدم واریز حق بیمه توسط کارفرما، تخلف قانونی است و مانع از ثبت شکایت نمی‌شود. کارگر می‌تواند در سامانه علاوه بر حقوق معوقه، «الزام کارفرما به واریز حق بیمه» برای مدت کارکرد را نیز مطالبه کند. در صورت اثبات رابطه کاری، هیئت رای به واریز بیمه صادر می‌کند و جریمه‌های مربوطه نیز توسط سازمان تأمین اجتماعی از کارفرما اخذ خواهد شد. این یکی از پرکاربردترین موارد شکایت در سامانه است که به احیای سوابق بیمه‌ای کارگران کمک شایانی می‌کند.

خیر، طبق ماده ۸ قانون کار، هیچ توافقی نباید مزایایی کمتر از آنچه در قانون کار پیش‌بینی شده برای کارگر در نظر بگیرد. حتی اگر کارفرما از کارگر برگه امضا و اثر انگشت بگیرد که «تمامی حقوق و مزایا را دریافت کرده‌ام» اما در واقعیت پولی واریز نشده باشد، کارگر می‌تواند در سامانه شکایت کند. هیئت‌های رسیدگی معمولاً اسناد مالی و واریزی‌های بانکی را ملاک قرار می‌دهند و به برائت‌نامه‌های صوری که تحت فشار یا اجبار امضا شده‌اند، اعتبار قانونی نمی‌دهند.

اگر شرکت منحل شده باشد، شکایت باید علیه «مدیر تصفیه» شرکت ثبت شود. طبق قانون، دیون کارگران جزو دیون ممتازه است و باید قبل از سایر بدهکاران از دارایی‌های شرکت پرداخت شود. اگر شرکت به صورت صوری تعطیل شده باشد اما شخصیت حقوقی آن هنوز پابرجا باشد، کارگر می‌تواند با ثبت شکایت در سامانه و اخذ رای قطعی، اموال باقی‌مانده شرکت را توقیف کند. در موارد شرکت‌های با مسئولیت محدود، مسئولیت معمولاً تا سقف سرمایه شرکت است مگر اینکه تخلف مدیران اثبات شود.

بله، وزارت کار همواره بر صلح و سازش تاکید دارد. در سامانه جامع روابط کار بخشی به نام «سازش نامه» وجود دارد. طرفین می‌توانند در هر مرحله از دادرسی (حتی قبل از جلسه اول) با هم توافق کرده و متن سازش را در سامانه ثبت کنند. اگر سازش در حضور بازرس کار یا در جلسه هیئت انجام شود، صورت‌جلسه سازش اعتبار رای قطعی را داشته و لازم‌الاجراست. این کار باعث می‌شود پرونده سریع‌تر بسته شده و طرفین با رضایت به اختلافات خود پایان دهند.