سامانه ثبت نام نهضت ملی مسکن saman.mrud.ir

طرح نهضت ملی مسکن یکی از بزرگ‌ترین پروژه‌های عمرانی دولت جمهوری اسلامی ایران است که بر اساس «قانون جهش تولید مسکن» مصوب مجلس شورای اسلامی اجرا می‌شود. هدف اصلی این طرح، تأمین مسکن برای اقشار فاقد مسکن و دهک‌های پایین جامعه از طریق واگذاری زمین‌های دولتی، ارائه تسهیلات بانکی ارزان‌قیمت و کاهش هزینه‌های ساخت است. دولت متعهد شده است که در قالب این طرح، ۴ میلیون واحد مسکونی را در سراسر کشور احداث و به متقاضیان واجد شرایط تحویل دهد تا توازن در بازار عرضه و تقاضای مسکن ایجاد شود.

اگرچه هر دو طرح با هدف خانه‌دار کردن اقشار کم‌درآمد اجرا شدند، اما نهضت ملی مسکن تفاوت‌های ساختاری با مسکن مهر دارد. در طرح جدید، تمرکز بیشتری بر کیفیت ساخت، مکان‌یابی مناسب‌تر در داخل یا نزدیکی محدوده شهری و تأمین خدمات زیربنایی همزمان با ساخت واحدها صورت گرفته است. همچنین در نهضت ملی مسکن، تنوع در شیوه‌های ساخت از جمله خودمالکی، واگذاری زمین به گروه‌های چندخانواری و نوسازی بافت فرسوده وجود دارد که در طرح مسکن مهر به این گستردگی دیده نمی‌شد.

اولویت‌بندی در سامانه نهضت ملی مسکن بر اساس شاخص‌های محرومیت و نیاز خانوار انجام می‌شود. خانواده‌های تحت پوشش کمیته امداد امام خمینی (ره) و سازمان بهزیستی، ایثارگران، خانواده‌های دارای سه فرزند و بیشتر (قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت)، نخبگان علمی و زوج‌های جوان در صف اولویت قرار دارند. همچنین دهک‌های اول تا سوم درآمدی به دلیل توان مالی پایین‌تر، از حمایت‌های ویژه‌ای نظیر تسهیلات با نرخ سود کمتر و کمک‌های بلاعوض در برخی بخش‌ها بهره‌مند می‌شوند.

بله، مستأجران یکی از گروه‌های هدف اصلی در طرح نهضت ملی مسکن هستند. از آنجایی که یکی از شروط اصلی ثبت‌نام، عدم مالکیت شخصی از تاریخ مشخص شده در آیین‌نامه است، افرادی که در حال حاضر مستأجر بوده و فاقد زمین یا واحد مسکونی ملکی هستند، می‌توانند با احراز سایر شرایط (مانند سابقه سکونت و فرم ج سبز) در سامانه saman.mrud.ir ثبت‌نام کرده و از مزایای این طرح ملی برای خانه‌دار شدن استفاده نمایند.

بله، طرح نهضت ملی مسکن به عنوان یک قانون مصوب (قانون جهش تولید مسکن) یک طرح حاکمیتی است و با تغییر دولت‌ها متوقف نمی‌شود. در سال ۱۴۰۳ نیز عملیات اجرایی پروژه‌های نیمه‌تمام با سرعت در حال پیگیری است و در مناطقی که زمین جدید تأمین شده باشد، سایت ثبت‌نام برای متقاضیان جدید بازگشایی می‌شود. تعهد ساخت ۴ میلیون مسکن همچنان پابرجاست و شورای عالی مسکن به طور منظم برای رفع موانع بانکی و اجرایی این طرح تشکیل جلسه می‌دهد.

ثبت‌نام در این سامانه مزایای متعددی دارد که مهم‌ترین آن‌ها بهره‌مندی از زمین رایگان یا با اجاره ۹۹ ساله است که بخش بزرگی از هزینه نهایی مسکن را حذف می‌کند. همچنین متقاضیان از تسهیلات بانکی بلندمدت با سقف ۸۰۰ میلیون تومان (طبق مصوبه جدید ۱۴۰۳) بهره‌مند می‌شوند. تخفیف در هزینه‌های صدور پروانه ساختمانی، خدمات نظام مهندسی و امکان خرید مصالح ساختمانی با قیمت مناسب‌تر از دیگر مزایایی است که هزینه‌های تمام‌شده را برای متقاضی نسبت به بازار آزاد به شدت کاهش می‌دهد.

در ابتدا این طرح مخصوص افراد متأهل بود، اما طبق اصلاحات بعدی، گروه‌هایی از مجردان نیز مجاز به ثبت‌نام شدند. زنان مجرد بالای ۳۵ سال، مردان مجرد بالای ۲۳ سال (به شرط تأهل در زمان تحویل واحد)، نخبگان علمی، معلولان جسمی-حرکتی با حداقل ۲۰ سال سن و بیماران خاص می‌توانند در این طرح شرکت کنند. برای مردان مجرد ۲۳ تا ۴۵ سال، ارائه عقدنامه رسمی در زمان تحویل واحد الزامی است، در غیر این صورت واحد به قیمت روز برای آن‌ها محاسبه خواهد شد.

وزارت راه و شهرسازی به عنوان متولی اصلی، مسئولیت مدیریت سامانه saman.mrud.ir، تأمین اراضی مورد نیاز از طریق سازمان ملی زمین و مسکن، پالایش اطلاعات متقاضیان و نظارت بر عملکرد کارگزارانی همچون بنیاد مسکن، شرکت شهرهای جدید و ستاد اجرایی فرمان امام را بر عهده دارد. این وزارتخانه با هماهنگی بانک مرکزی، سهمیه بانک‌های عامل برای پرداخت تسهیلات را تعیین کرده و بر روند پیشرفت فیزیکی پروژه‌ها نظارت عالیه دارد تا واحدها طبق استانداردهای فنی ساخته شوند.

در کلان‌شهرهایی مانند تهران، اصفهان، مشهد و شیراز به دلیل کمبود زمین در داخل محدوده شهری، ثبت‌نام معمولاً برای «شهرهای جدید» اقماری انجام می‌شود. برای مثال، متقاضیان ساکن تهران باید در شهرهای جدید پرند، هشتگرد یا ایوانکی ثبت‌نام کنند. شرط اصلی این است که متقاضی سابقه سکونت ۵ ساله در شهر مادر (کلان‌شهر) را داشته باشد تا بتواند در شهر جدید مربوط به آن منطقه، واحد مسکونی دریافت نماید.

متقاضی ابتدا باید به سامانه saman.mrud.ir مراجعه کرده و گزینه ثبت‌نام را انتخاب کند. در مرحله بعد، ورود به سامانه از طریق پنجره ملی خدمات دولت هوشمند انجام می‌شود. پس از تایید شماره همراه، متقاضی باید اطلاعات فردی، کد ملی، مشخصات افراد تحت تکفل و شهر مورد تقاضا را وارد نماید. در نهایت، اسکن مدارک (شناسنامه، کارت ملی و گواهی سابقه سکونت) بارگذاری شده و پس از تایید نهایی، کد رهگیری صادر می‌شود. پس از این مرحله، فرآیند پالایش توسط وزارت راه آغاز می‌گردد.

برای پیگیری وضعیت، متقاضی باید مجدداً به سامانه saman.mrud.ir مراجعه کرده و وارد بخش «مشاهده و پیگیری درخواست» شود. ورود به این بخش نیز از طریق درگاه دولت هوشمند انجام می‌گیرد. در این قسمت، آخرین وضعیت پرونده شامل مراحلی نظیر «در انتظار تایید استعلام»، «تایید نهایی»، «افتتاح حساب» یا «تخصیص پروژه» نمایش داده می‌شود. همچنین پیامک‌های اطلاع‌رسانی در مراحل حساس برای شماره همراه ثبت‌شده در سامانه ارسال می‌گردد تا متقاضی از روند کار مطلع شود.

بله، در بازه‌های زمانی که سامانه برای ثبت‌نام یا ویرایش باز است، متقاضیان می‌توانند با ورود به کارتابل شخصی خود، برخی اطلاعات مانند مشخصات فردی یا بارگذاری مجدد مدارک را انجام دهند. اما تغییر شهر مورد تقاضا یا تغییرات اساسی در اطلاعاتی که منجر به رد درخواست شده است، معمولاً محدودیت‌های خاصی دارد. پیشنهاد می‌شود در صورت نیاز به ویرایش‌های حساس، منتظر اطلاعیه‌های رسمی وزارت راه و شهرسازی مبنی بر بازگشایی منوی ویرایش برای متقاضیان باشید.

عدم وجود نام یک شهر در لیست سامانه به معنای آن است که در حال حاضر ظرفیت ثبت‌نام در آن شهر تکمیل شده یا زمین مورد نیاز برای پروژه‌های جدید هنوز تأمین نشده است. ثبت‌نام در سامانه نهضت ملی مسکن به صورت «مقطعی» و «استانی» انجام می‌شود. متقاضیان باید گوش به زنگ اخبار محلی اداره کل راه و شهرسازی استان خود باشند تا به محض تأمین زمین و بازگشایی مجدد ظرفیت در آن شهر، نسبت به ثبت‌نام اقدام نمایند.

مدارک اصلی شامل تصویر کارت ملی و تمام صفحات شناسنامه متقاضی و افراد تحت تکفل است. مهم‌ترین مدرک، اثبات ۵ سال سابقه سکونت در شهر مورد تقاضا است که می‌تواند شامل گواهی اشتغال به کار دولتی، سوابق بیمه تأمین اجتماعی، گواهی تحصیل فرزندان یا تاییدیه شورای شهر/روستا باشد. تمامی این مدارک باید با فرمت JPG و حجم مشخص (معمولاً زیر ۲۰۰ کیلوبایت) اسکن شده و در بخش مربوطه در سامانه بارگذاری گردند تا فرآیند استعلام با موفقیت طی شود.

بله، اگر درخواست متقاضی به دلایلی مانند سابقه مالکیت یا عدم احراز سکونت رد شود، گزینه‌ای تحت عنوان «اعتراض» یا «درخواست بازبینی» در سامانه فعال می‌شود. متقاضی باید با مطالعه دلیل رد درخواست، مدارک مستدل خود را (مثلاً برگه ابطال مبایعه‌نامه یا سوابق بیمه جدید) بارگذاری کند. همچنین مراجعه حضوری به میز خدمت ادارات کل راه و شهرسازی استان یا بنیاد مسکن شهرستان مربوطه برای رفع ابهامات سیستمی و فیزیکی پرونده توصیه می‌شود.

پس از تایید نهایی مدارک و سبز شدن فرم ج، متقاضی به بانک عامل (معمولاً بانک مسکن) معرفی می‌شود تا حساب مسدودی افتتاح کند. پس از واریز اولین قسط آورده نقدی (معمولاً ۴۰ میلیون تومان)، نام متقاضی در لیست انتظار تخصیص پروژه قرار می‌گیرد. بر اساس اولویت زمان واریز وجه و ظرفیت پروژه‌های در حال ساخت، سیستم متقاضی را به یک پروژه مشخص متصل می‌کند و از آن پس، متقاضی می‌تواند جزئیات پیشرفت فیزیکی واحد خود را مشاهده کند.

انتقال درخواست بین شهرها به سادگی امکان‌پذیر نیست و تابع ضوابط خاصی است. به طور کلی، متقاضی باید شرایط سکونت در شهر مقصد را داشته باشد. در برخی موارد، اگر در شهر مقصد ظرفیت خالی وجود داشته باشد و هر دو اداره راه و شهرسازی مبدأ و مقصد موافقت کنند، امکان جابجایی پرونده وجود دارد. اما در اکثر مواقع، متقاضی ناچار است درخواست قبلی را انصراف داده و در صورت باز بودن سایت در شهر جدید، مجدداً از ابتدا ثبت‌نام نماید.

پیامک‌ها پل ارتباطی اصلی میان سامانه و متقاضی هستند. هر مرحله از پیشرفت کار، از تایید اولیه مدارک گرفته تا زمان مراجعه به بانک برای افتتاح حساب یا مهلت واریز آورده نقدی، از طریق پیامک اطلاع‌رسانی می‌شود. عدم توجه به این پیامک‌ها و عدم واریز وجه در مهلت مقرر می‌تواند منجر به حذف متقاضی از اولویت و جایگزینی افراد دیگر شود. دقت کنید که پیامک‌های معتبر فقط از سرشماره‌های رسمی وزارت راه و شهرسازی ارسال می‌شوند و نباید حاوی لینک پرداخت مشکوک باشند.

استفاده از پنجره ملی خدمات دولت هوشمند (my.gov.ir) به منظور یکپارچه‌سازی احراز هویت و افزایش امنیت کاربران است. با این روش، سیستم به طور خودکار اطلاعات هویتی شما را از سازمان ثبت احوال استعلام می‌کند و نیازی به وارد کردن مکرر رمز عبورهای مختلف نیست. این اقدام همچنین مانع از ثبت‌نام‌های تکراری یا با هویت جعلی می‌شود و اطمینان حاصل می‌کند که هر شخص فقط با شماره همراهی که به نام خودش در سامانه شاهکار ثبت شده، وارد سیستم می‌گردد.

طبق قوانین امنیتی سامانه‌های دولتی، شماره تلفن همراه وارد شده باید حتماً متعلق به کد ملی متقاضی باشد. در غیر این صورت، سامانه شاهکار اجازه عبور از مرحله احراز هویت را نمی‌دهد و پیام خطای عدم تطابق کد ملی و شماره همراه نمایش داده می‌شود. برای حل این مشکل، متقاضی باید ابتدا یک سیم‌کارت به نام خود تهیه کرده و سپس اقدام به ورود یا ثبت‌نام در سامانه نهضت ملی مسکن نماید تا کد تایید (OTP) برای وی ارسال شود.

از آنجایی که ورود از طریق پنجره ملی خدمات دولت هوشمند انجام می‌شود، بازیابی رمز عبور نیز از طریق همان سامانه صورت می‌گیرد. اگر در هنگام ورود با خطای «سرویس در دسترس نیست» مواجه شدید، احتمالاً به دلیل ترافیک بالای سرور یا به‌روزرسانی پایگاه داده است. در چنین شرایطی پیشنهاد می‌شود در ساعات کم‌ترافیک (مانند اواخر شب یا اوایل صبح) مجدداً تلاش کنید و یا حافظه کش (Cache) مرورگر خود را پاک کرده و از مرورگرهای به‌روز مانند کروم یا فایرفاکس استفاده نمایید.

تصاویر مدارک باید کاملاً واضح، خوانا و بدون حاشیه اضافی باشند. فرمت فایل‌های ارسالی باید حتماً JPG یا JPEG باشد و حجم هر فایل نباید از ۲۰۰ کیلوبایت تجاوز کند. در صورت بالا بودن حجم عکس، می‌توانید از نرم‌افزارهای تغییر سایز یا سایت‌های آنلاین کاهش حجم عکس استفاده کنید. بارگذاری مدارک تار یا ناقص باعث رد درخواست در مرحله پالایش انسانی می‌شود، لذا توصیه می‌گردد مدارک را با اسکنر یا اپلیکیشن‌های اسکنر گوشی با کیفیت بالا تهیه کنید.

این خطا معمولاً به دو دلیل رخ می‌دهد: یا کد ملی به اشتباه وارد شده است و یا اطلاعات متقاضی هنوز در پایگاه داده ثبت احوال به‌روزرسانی نشده یا با اختلال مواجه است. همچنین اگر متقاضی قبلاً در طرح‌های دیگر مسکن ثبت‌نام کرده باشد و پرونده باز داشته باشد، ممکن است سیستم اجازه ثبت‌نام جدید ندهد. در صورت اطمینان از صحت کد ملی، باید با پشتیبانی سامانه تماس گرفته یا به صورت حضوری به ادارات کل راه و شهرسازی مراجعه کرد تا وضعیت دیتابیس بررسی شود.

بله، طراحی سامانه به صورت واکنش‌گرا (Responsive) انجام شده و با مرورگرهای موبایل سازگاری دارد. با این حال، به دلیل نیاز به بارگذاری مدارک و دقت در وارد کردن جزئیات، توصیه اکید می‌شود که فرآیند ثبت‌نام و ویرایش اطلاعات را با استفاده از کامپیوتر یا لپ‌تاپ انجام دهید تا احتمال خطا در انتخاب گزینه‌ها یا آپلود فایل‌ها به حداقل برسد. همچنین اطمینان حاصل کنید که فیلترشکن (VPN) شما در هنگام استفاده از سامانه خاموش باشد.

عدم دریافت پیامک تایید می‌تواند ناشی از مسدود بودن پیامک‌های تبلیغاتی روی خط شما، اختلال در اپراتور تلفن همراه یا ترافیک بالای سرور سامانه باشد. ابتدا مطمئن شوید که دریافت پیامک‌های انبوه را مسدود نکرده‌اید. اگر پس از چند بار تلاش پیامک دریافت نشد، نیم ساعت صبر کرده و دوباره امتحان کنید. همچنین بررسی کنید که حافظه پیامک‌های گوشی شما پر نباشد. در موارد نادر، تغییر اپراتور یا ترابرد کردن سیم‌کارت نیز ممکن است باعث اختلال موقت در دریافت پیامک‌های دولتی شود.

سامانه نهضت ملی مسکن تحت نظارت مرکز آمار و فناوری اطلاعات وزارت راه و شهرسازی فعالیت می‌کند و از پروتکل‌های امنیتی استاندارد و گواهی SSL برای رمزنگاری داده‌ها استفاده می‌نماید. اتصال به پنجره ملی خدمات دولت هوشمند نیز یک لایه امنیتی اضافی ایجاد کرده است که دسترسی غیرمجاز به حساب کاربران را تقریباً غیرممکن می‌سازد. با این حال، کاربران باید از در اختیار گذاشتن رمز عبور یا کد تایید ارسالی به افراد ناشناس یا کافی‌نت‌های غیرمعتبر خودداری کنند.

بر اساس آخرین مصوبه شورای عالی مسکن در سال ۱۴۰۳، سقف تسهیلات نهضت ملی مسکن برای تمامی شهرهای کشور به مبلغ ۸۰۰ میلیون تومان افزایش یافته است. این تصمیم با هدف پوشش هزینه‌های ناشی از تورم در بخش مصالح ساختمانی و کاهش فشار آورده نقدی بر متقاضیان اتخاذ شده است. البته ابلاغ نهایی و اجرایی شدن این مبلغ در بانک‌های عامل منوط به تایید بانک مرکزی و تعیین نرخ سود جدید است که متقاضیان باید اخبار رسمی را در این خصوص دنبال کنند.

نرخ سود تسهیلات نهضت ملی مسکن برای دهک‌های مختلف متفاوت است. برای دهک‌های پایین و تحت پوشش نهادهای حمایتی، نرخ سود با استفاده از منابع صندوق ملی مسکن کاهش یافته و حدود ۵ تا ۱۲ درصد در نظر گرفته شده است. اما برای سایر متقاضیان، نرخ سود مصوب شورای پول و اعتبار (در حال حاضر ۱۸ تا ۲۳ درصد) ملاک است. مدت زمان بازپرداخت این تسهیلات معمولاً ۲۰ سال (شامل ۳ سال دوره ساخت و ۱۷ سال بازپرداخت اقساط) تعیین شده است.

آورده نقدی متقاضی متناسب با پیشرفت فیزیکی پروژه دریافت می‌شود. مرحله اول معمولاً مبلغ ۴۰ میلیون تومان در زمان انتخاب پروژه و افتتاح حساب است. مراحل بعدی بر اساس اعلام فراخوان از سوی سازنده یا اداره راه و شهرسازی، در مبالغی بین ۴۰ تا ۱۰۰ میلیون تومان در فواصل زمانی ۳ تا ۶ ماهه دریافت می‌گردد. مجموع آورده نقدی بستگی به قیمت تمام شده واحد و میزان وام دریافتی دارد و ممکن است در مجموع به ۳۰۰ تا ۵۰۰ میلیون تومان برسد.

خیر، قیمت واحدهای نهضت ملی مسکن به صورت «قیمت تمام شده» محاسبه می‌شود. این بدان معناست که هزینه‌های ساخت بر اساس نرخ روز مصوب وزارت راه و شهرسازی و تورم بخش مسکن در طول دوره ساخت محاسبه می‌گردد. عواملی مانند متراژ واحد، طبقه، نوع سازه و هزینه‌های محوطه‌سازی در قیمت نهایی موثرند. دولت تلاش می‌کند با واگذاری زمین رایگان و تخفیف در خدمات، این قیمت را به حداقل برساند، اما قیمت در زمان عقد قرارداد نهایی مشخص می‌شود.

میزان اقساط به نرخ سود قطعی و روش بازپرداخت (ساده یا پلکانی) بستگی دارد. با فرض نرخ سود ۱۸ درصد و بازپرداخت ۲۰ ساله، اقساط ماهانه وام ۸۰۰ میلیونی می‌تواند بین ۸ تا ۱۲ میلیون تومان متغیر باشد. البته دولت در حال بررسی طرح‌هایی برای پلکانی کردن اقساط است تا فشار مالی بر خانوارها در سال‌های ابتدایی کمتر باشد. همچنین برای دهک‌های اول تا سوم، یارانه‌های سود دولتی باعث می‌شود اقساط به مراتب کمتری پرداخت نمایند.

دوره تنفس یا دوره مشارکت، زمانی است که پروژه در حال ساخت است و متقاضی نیازی به پرداخت اقساط اصل وام ندارد. این دوره معمولاً بین ۲ تا ۳ سال طول می‌کشد. در این مدت، سود دوران مشارکت محاسبه شده و به اصل وام اضافه می‌شود یا به صورت جداگانه تسویه می‌گردد. بازپرداخت اقساط ماهانه متقاضی دقیقاً پس از تحویل واحد و قسط‌بندی نهایی توسط بانک آغاز می‌شود که به آن مرحله «فروش اقساطی» می‌گویند.

علاوه بر آورده نقدی و اقساط وام، متقاضی باید هزینه‌هایی نظیر حق انشعابات (آب، برق، گاز)، هزینه نصبیات داخلی (اگر در قرارداد اولیه نباشد مانند کابینت یا پکیج)، هزینه‌های مربوط به نقل و انتقال در دفترخانه و بیمه ساختمان را پرداخت کند. همچنین هزینه‌های مشاعی و مدیریت ساختمان پس از تحویل واحد بر عهده مالکان خواهد بود. دولت سعی کرده با اعمال تخفیف در پروانه ساخت و نظام مهندسی، بخشی از این هزینه‌های جانبی را کاهش دهد.

عدم واریز آورده نقدی در مهلت‌های اعلام شده (که معمولاً از طریق پیامک اطلاع‌رسانی می‌شود) به منزله انصراف یا عقب‌گرد در اولویت‌بندی تلقی می‌شود. در صورت تکرار عدم پرداخت، سامانه ممکن است متقاضی را از پروژه فعلی حذف کرده و به پروژه‌های با اولویت پایین‌تر منتقل کند یا در نهایت وضعیت او را به «رد درخواست» تغییر دهد. در چنین شرایطی، مبالغ قبلی واریز شده پس از کسر هزینه‌های اداری محدود، به فرد بازگردانده می‌شود.

سبز بودن فرم «ج» یعنی متقاضی و افراد تحت تکفل او از اول انقلاب (۱۳۵۷) تاکنون از هیچ‌گونه تسهیلات دولتی شامل زمین، واحد مسکونی، یا وام‌های یارانه‌ای خرید و ساخت مسکن استفاده نکرده باشند. این استعلام به صورت سیستمی از طریق سامانه وزارت راه و شهرسازی و بانک مسکن انجام می‌شود. اگر مشخص شود فرد قبلاً از این امکانات استفاده کرده، فرم ج او «قرمز» شده و صلاحیت او برای شرکت در طرح نهضت ملی مسکن رد خواهد شد.

متقاضی باید ثابت کند که در ۵ سال اخیر در شهر مورد تقاضا ساکن بوده است. این شرط برای اطمینان از بومی بودن متقاضیان و جلوگیری از مهاجرت‌های بی‌رویه وضع شده است. مدارک اثبات این شرط شامل گواهی تحصیلی فرزندان، سوابق بیمه در آن شهر، یا حکم کارگزینی کارمندان دولت است. برای شهرهای جدید، سابقه سکونت در شهر مادر (مثلاً تهران برای پرند) ملاک عمل قرار می‌گیرد. در شهرهای زیر ۳۰ هزار نفر، این مدت ممکن است به ۳ سال کاهش یابد.

خیر، طبق قانون و اطلاعیه‌های مکرر وزارت راه و شهرسازی، خرید و فروش امتیاز نهضت ملی مسکن تا قبل از تحویل واحد و قسط‌بندی وام، غیرقانونی و باطل است. این کار می‌تواند منجر به حذف متقاضی اصلی از طرح و ابطال قرارداد شود. همچنین دفاتر اسناد رسمی از ثبت این‌گونه معاملات منع شده‌اند. معامله‌گران در این بخش با خطرات حقوقی سنگینی مواجه هستند، چرا که هیچ تضمینی برای انتقال سند در آینده به خریدار وجود ندارد و امتیاز قابل سلب است.

خانواده‌هایی که فرزند سوم یا بیشتر آن‌ها بعد از تاریخ ۲۴ آبان ۱۴۰۰ متولد شده باشد، مشمول تسهیلات ویژه‌ای در نهضت ملی مسکن می‌شوند. این خانواده‌ها از شرط فرم ج سبز معاف هستند (یعنی حتی اگر قبلاً خانه داشته باشند، می‌توانند دوباره زمین یا واحد دریافت کنند). همچنین قطعات زمین رایگان در شهرهای زیر ۵۰۰ هزار نفر به این خانواده‌ها واگذار می‌شود که فقط هزینه آماده‌سازی زمین را به صورت اقساطی پرداخت می‌کنند و مالکیت زمین به آن‌ها تعلق می‌گیرد.

در اکثر پروژه‌های این طرح، زمین به صورت «اجاره ۹۹ ساله» واگذار می‌شود. در این حالت، مالکیت اعیان (بنای ساخته شده) متعلق به متقاضی است، اما عرصه (زمین) در مالکیت دولت باقی می‌ماند و متقاضی مبلغ بسیار ناچیزی را به عنوان اجاره سالانه پرداخت می‌کند. البته در برخی مدل‌های جدید واگذاری، امکان واگذاری قطعی زمین به صورت گروهی یا انفرادی در شهرهای کوچک فراهم شده است که در آن صورت سند شش‌دانگ عرصه و اعیان به نام متقاضی صادر می‌شود.

بله، زنان سرپرست خانوار مشمول اولویت‌های حمایتی هستند. این افراد باید مدارک قانونی مبنی بر سرپرستی (مانند حکم طلاق یا گواهی فوت همسر) را در سامانه بارگذاری کنند. برای این دسته از متقاضیان، محدودیت سنی وجود ندارد و می‌توانند مانند سایر افراد واجد شرایط از تسهیلات و واحد مسکونی بهره‌مند شوند. همچنین نهادهای حمایتی مانند بهزیستی و کمیته امداد معمولاً کمک‌های بلاعوض تکمیلی برای تأمین آورده نقدی این بانوان در نظر می‌گیرند.

در صورت فوت متقاضی، حقوق قانونی وی به وراث قانونی منتقل می‌شود. وراث باید با ارائه گواهی انحصار وراثت به اداره راه و شهرسازی یا کارگزار پروژه مراجعه کنند. ادامه فرآیند واریز آورده نقدی و در نهایت تحویل واحد بر عهده وراث خواهد بود. اگر وراث تمایلی به ادامه طرح نداشته باشند، مبالغ واریزی متوفی طبق ضوابط به حساب وراث بازگردانده شده و واحد به شخص دیگری از لیست انتظار واگذار می‌گردد.

پس از تحویل قطعی واحد، انجام قسط‌بندی وام و صدور دفترچه اقساط، مالکیت واحد در اختیار متقاضی قرار می‌گیرد. در این مرحله، از نظر قانونی منعی برای اجاره دادن واحد وجود ندارد. با این حال، هدف اصلی طرح تأمین مسکن ملکی برای سکونت خانوار است. باید توجه داشت که تا زمان تسویه کامل وام یا موافقت بانک، سند واحد معمولاً در رهن بانک باقی می‌ماند، اما این موضوع مانع از بهره‌برداری یا اجاره دادن ملک توسط مالک قانونی نخواهد بود.