راهنمای کامل سامانه قرنطینه دامپزشکی e.ivo.ir

سامانه یکپارچه قرنطینه سازمان دامپزشکی کشور به آدرس e.ivo.ir، پلتفرمی الکترونیکی است که با هدف نظارت بهداشتی بر تردد، حمل‌ونقل، واردات، صادرات و ترانزیت دام زنده، فرآورده‌های خام دامی، نهاده‌های دامی، دارو و مواد بیولوژیک راه‌اندازی شده است. این سامانه با حذف فرآیندهای کاغذی، از قاچاق دام و انتشار بیماری‌های مشترک بین انسان و دام جلوگیری می‌کند و سلامت زنجیره غذایی جامعه را تضمین می‌نماید.

کلیه فعالان اقتصادی حوزه دامپزشکی شامل دامداران، مرغداران، صاحبان کارخانجات خوراک دام، کشتارگاه‌ها، شرکت‌های واردکننده و صادرکننده فرآورده‌های دامی، رانندگان خودروهای حمل بار دامی و متصدیان داروخانه‌ها و مراکز درمانی دامپزشکی موظفند در این سامانه ثبت‌نام کرده و برای هرگونه فعالیت یا جابجایی محموله، مجوزهای لازم را اخذ نمایند.

سامانه جامع تجارت (ntsw.ir) متولی مدیریت فرآیندهای بازرگانی، ثبت سفارش و تخصیص ارز برای تمامی کالاهاست؛ در حالی که سامانه e.ivo.ir به عنوان یک سامانه تخصصی و مجوزدهنده، وظیفه بررسی‌های فنی، بهداشتی و قرنطینه‌ای محموله‌های دامی را بر عهده دارد. تاییدیه بهداشتی صادر شده در سامانه قرنطینه به صورت سیستمی به سامانه جامع تجارت و گمرک ارسال می‌شود تا ترخیص کالا نهایی گردد.

خیر، به هیچ عنوان. طبق قوانین سازمان دامپزشکی کشور و ستاد مبارزه با قاچاق کالا و ارز، هرگونه جابجایی دام زنده بدون اخذ گواهی بهداشتی حمل از سامانه e.ivo.ir غیرقانونی بوده و محموله توسط نیروی انتظامی به عنوان کالای قاچاق توقیف می‌شود. متخلفان علاوه بر ضبط کالا، به مراجع قضایی و تعزیرات حکومتی معرفی خواهند شد.

این سامانه با ثبت مشخصات فنی خودروهای یخچال‌دار دارای پروانه اشتغال به کار بهداشتی، مسیر حرکت و زمان تقریبی رسیدن محموله را پایش می‌کند. رانندگان موظفند دمای استاندارد یخچال را در طول مسیر حفظ کنند و در مقصد، کارشناس دامپزشکی با بررسی وضعیت ظاهری و دمای محموله، تخلیه آن را تایید می‌کند تا از سلامت فرآورده‌های منجمد و تازه اطمینان حاصل شود.

بله، نهاده‌های دامی نظیر جو، ذرت، کنجاله سویا و سایر مکمل‌های غذایی دام و طیور به دلیل تاثیر مستقیم بر سلامت دام و در نهایت سلامت انسان، مشمول نظارت بهداشتی هستند. حمل این اقلام از بنادر یا انبارهای مرکزی به کارخانجات خوراک یا مرغداری‌ها و دامداری‌ها مستلزم ثبت درخواست و دریافت گواهی حمل بهداشتی از سامانه قرنطینه است.

گواهی بهداشتی حمل یکپارچه، سندی الکترونیکی و دارای کد رهگیری یکتا است که توسط سامانه e.ivo.ir صادر می‌شود. این گواهی حاوی اطلاعات دقیق فرستنده، گیرنده، مشخصات راننده و خودرو، نوع و میزان محموله، و شرایط بهداشتی حمل است که اصالت آن در سراسر جاده‌های کشور توسط پلیس راهور و بازرسان دامپزشکی به صورت آنلاین قابل استعلام است.

برای استعلام اصالت گواهی حمل، نیازی به ورود به پنل کاربری نیست. کاربران و ضابطین قضایی می‌توانند با مراجعه به صفحه اصلی سامانه e.ivo.ir و وارد کردن کد رهگیری گواهی در بخش «استعلام گواهی حمل»، مشخصات کامل محموله، تاریخ صدور، وضعیت اعتبار و نام راننده را مشاهده کرده و از صحت آن اطمینان حاصل کنند.

ابتدا متقاضی باید وارد پنل خود در سامانه شده و گزینه ثبت درخواست جدید را انتخاب کند. سپس اطلاعات فرستنده (مبدا)، گیرنده (مقصد)، نوع محموله و مقدار آن را وارد نماید. در مرحله بعد، مشخصات خودروی حمل‌کننده و راننده ثبت می‌شود. پس از پرداخت الکترونیکی تعرفه، درخواست به کارشناس دامپزشکی ارجاع شده و پس از بازدید حضوری و تایید بهداشتی، گواهی صادر می‌گردد.

پس از رسیدن محموله به مقصد، گیرنده یا دکتر دامپزشک ناظر مقیم در واحد مقصد (مانند کشتارگاه یا کارخانه) باید به پنل خود در سامانه e.ivo.ir مراجعه کند. وی با وارد کردن کد رهگیری گواهی حمل، وضعیت ظاهری، دما و سلامت محموله را بررسی کرده و دکمه «تایید تخلیه» را ثبت می‌کند تا فرآیند حمل رسماً خاتمه یابد و ظرفیت واحد برای محموله‌های بعدی آزاد شود.

صادرکننده ابتدا باید مجوز بهداشتی صادرات (IP) را از سازمان دامپزشکی دریافت کند. سپس با ثبت اطلاعات محموله در سامانه e.ivo.ir، درخواست نمونه‌برداری و آزمایشات تخصصی را ارائه دهد. پس از صدور نتایج آزمایشگاهی مثبت و انطباق با استانداردهای کشور مقصد، گواهی بهداشتی بین‌المللی صادر شده و اطلاعات به صورت سیستمی به گمرک مرزی ارسال می‌شود.

پس از ورود محموله به گمرک مرزی، واردکننده سند ثبت سفارش را در سامانه قرنطینه بارگذاری می‌کند. کارشناس قرنطینه مرزی اقدام به بازدید، فک پلمب، نمونه‌برداری و ارسال به آزمایشگاه مرجع می‌نماید. در صورت تایید سلامت، مجوز ترخیص موقت جهت انتقال به قرنطینه داخل کشور یا ترخیص قطعی در سامانه صادر شده و به صورت الکترونیکی به گمرک ابلاغ می‌شود.

مالک خودرو ابتدا باید به اداره دامپزشکی شهرستان مراجعه کرده و پروانه بهداشتی خودرو را دریافت کند. سپس اطلاعات خودرو شامل شماره پلاک، نوع کاربری (یخچال‌دار، اتاق‌دار مخصوص دام و...) و مشخصات راننده در سامانه ثبت می‌شود. پس از تایید توسط کارشناس سیستم، این خودرو در لیست ناوگان مجاز قرار گرفته و امکان انتخاب آن در درخواست‌های حمل فراهم می‌شود.

در صورت خرابی خودرو یا تصادف، راننده یا فرستنده باید فوراً موضوع را به نزدیک‌ترین اداره دامپزشکی مسیر اطلاع دهد. کارشناس دامپزشکی پس از حضور در محل و بررسی سلامت محموله، مجوز انتقال بار به خودروی جایگزین (دارای پروانه بهداشتی) را صادر می‌کند. این تغییر خودرو و شماره پلاک جدید باید توسط کارشناس در سامانه ثبت و اصلاح شود تا گواهی جدید صادر گردد.

متقاضیان ترانزیت باید درخواست خود را همراه با موافقت‌نامه کشورهای مبدا و مقصد در سامانه e.ivo.ir ثبت کنند. پس از بررسی مسیر حرکت، زمان‌بندی عبور و تایید قرنطینه مبدا ورودی، گواهی ترانزیت صادر می‌شود. محموله در مرز ورودی پلمب شده و در مرز خروجی پس از بررسی صحت پلمب و سلامت محموله، خروج آن در سامانه تایید و ثبت نهایی می‌شود.

مدت اعتبار گواهی حمل بر اساس مسافت بین مبدا و مقصد، نوع محموله (دام زنده، فرآورده تازه یا منجمد) و نوع خودرو محاسبه می‌شود. این مدت معمولاً بین ۲۴ تا ۷۲ ساعت متغیر است. راننده موظف است در بازه زمانی تعیین‌شده محموله را به مقصد رسانده و تایید تخلیه را دریافت کند؛ در غیر این صورت گواهی منقضی شده و حمل بار تخلف محسوب می‌شود.

اگر تایید تخلیه در مقصد توسط گیرنده ثبت نشود، سامانه فرض را بر عدم رسیدن بار یا انحراف مسیر می‌گذارد. این امر باعث مسدود شدن موقت پنل فرستنده و راننده می‌شود و امکان ثبت درخواست حمل جدید برای آن‌ها وجود نخواهد داشت. همچنین ظرفیت پذیرش واحد مقصد نیز در سیستم پر باقی مانده و فرآیندهای بعدی آن دچار اختلال می‌گردد.

ورود به سامانه e.ivo.ir دیگر با نام کاربری محلی قدیمی انجام نمی‌شود. کاربران باید از طریق دکمه «ورود از طریق درگاه ملی خدمات دولت هوشمند» یا «پنجره واحد خدمات الکترونیک وزارت جهاد کشاورزی» اقدام کنند. با وارد کردن شماره همراه به نام خود شخص و دریافت رمز یکبار مصرف (OTP)، احراز هویت انجام شده و به پنل کاربری هدایت می‌شوید.

این خطا به دلیل قوانین امنیتی شاهکار (تطابق کدملی و مالکیت سیم‌کارت) رخ می‌دهد. برای حل این مشکل، کاربر حتماً باید با سیم‌کارتی اقدام به ورود کند که سند آن به نام کد ملی ثبت‌شده در سامانه باشد. در صورتی که کاربر حقوقی (شرکت) هستید، باید از طریق بخش ورود اشخاص حقوقی در درگاه دولت و با استفاده از شناسه ملی شرکت اقدام نمایید.

سامانه e.ivo.ir به صورت وب‌سرویس دوطرفه با سامانه سماصط (مدیریت یکپارچه تولید و نظارت بر بازار طیور) متصل است. برای صدور گواهی حمل جوجه یکروزه یا مرغ پایان دوره، ابتدا باید مجوز خروج و سهمیه مربوطه در سامانه سماصط تایید شود. پس از تایید در سماصط، اطلاعات به صورت خودکار به سامانه قرنطینه منتقل شده و امکان صدور گواهی حمل فراهم می‌گردد.

هر واحد دامداری، مرغداری، کشتارگاه یا انبار دارای یک ظرفیت بهداشتی مصوب در پروانه خود است که در سامانه ثبت شده است. اگر مجموع بارهای ارسالی تایید تخلیه نشده یا بارهای در حال حرکت به سمت آن واحد از ظرفیت مجاز بیشتر باشد، سامانه به صورت خودکار تا زمان تخلیه بارهای قبلی و ثبت تاییدیه آن‌ها، اجازه ثبت بار جدید به آن مقصد را نمی‌دهد.

اطلاعات پایه‌ای واحدها نظیر کد اپیدمیولوژیک، آدرس و ظرفیت از سامانه‌های مرجع سازمان دامپزشکی (مانند سامانه GIS) فراخوانی می‌شود. برای ویرایش این اطلاعات، کاربر نمی‌تواند مستقیماً در e.ivo.ir اقدام کند؛ بلکه باید به اداره دامپزشکی شهرستان محل فعالیت مراجعه کرده تا کارشناس مربوطه اطلاعات پایه را در سیستم GIS اصلاح و به‌روزرسانی کند.

در موارد نادر قطع سراسری یا بروز مشکلات فنی در سرورهای سازمان دامپزشکی، دستورالعمل پدافند غیرعامل اجرا می‌شود. فرستنده باید به اداره دامپزشکی شهرستان مراجعه کند تا پس از بررسی‌های بهداشتی، گواهی حمل دستی موقت با مهر و امضای زنده صادر شود. اطلاعات این گواهی‌ها پس از رفع نقص سیستم، فوراً توسط کارشناسان در سامانه ثبت خواهد شد.

بله، وب‌سایت سامانه به صورت کاملاً واکنش‌گرا (Responsive) طراحی شده و کاربران می‌توانند از طریق مرورگرهای گوشی هوشمند خود به تمامی امکانات آن دسترسی داشته باشند. همچنین برخی خدمات نظیر استعلام گواهی حمل و تایید تخلیه از طریق اپلیکیشن‌های موبایلی مورد تایید سازمان دامپزشکی نیز قابل انجام است.

کاربران در صورت بروز هرگونه مشکل فنی، خطا در پرداخت یا عدم صدور گواهی پس از کسر وجه، می‌توانند از طریق بخش «تیکت پشتیبانی» در داخل پنل کاربری خود اقدام به ثبت گزارش خطا نمایند. همچنین کارشناسان فناوری اطلاعات در ادارات کل دامپزشکی استان‌ها به صورت تلفنی و حضوری آماده رفع مشکلات کاربری هستند.

خیر، ثبت‌نام اولیه، ایجاد حساب کاربری، احراز هویت الکترونیکی و دسترسی به پنل کاربری در سامانه e.ivo.ir کاملاً رایگان است و هیچ‌گونه هزینه‌ای برای کاربران ندارد. هزینه‌ها صرفاً مربوط به تعرفه‌های قانونی صدور گواهی‌ها و خدمات آزمایشگاهی است که مصوب هیات وزیران می‌باشد.

تعرفه صدور گواهی حمل بر اساس نوع محموله (دام سبک، دام سنگین، طیور، فرآورده‌های خام، دارو و...) و حجم یا تعداد آن طبق جدول تعرفه‌های مصوب سالانه بخش دولتی محاسبه می‌شود. پرداخت این هزینه صرفاً به صورت الکترونیکی و از طریق درگاه پرداخت متصل به شتاب در داخل سامانه انجام می‌گیرد و دریافت هرگونه وجه نقد ممنوع است.

اگر گواهی حمل هنوز توسط کارشناس دامپزشکی تایید و صادر نشده باشد، امکان ابطال درخواست و عودت وجه به کیف پول الکترونیکی کاربر در سامانه وجود دارد. اما در صورتی که گواهی صادر شده باشد، هزینه تعرفه دولتی غیرقابل استرداد است، زیرا خدمت نظارتی و اداری مربوطه توسط سازمان ارائه گردیده است.

هزینه آزمایشات آزمایشگاهی بر اساس نوع تست‌های درخواستی کشور مقصد (مانند تست‌های میکروبی، باقیمانده‌های دارویی، سموم و فلزات سنگین) و تعرفه مصوب آزمایشگاه‌های مرجع دامپزشکی تعیین می‌شود. این هزینه‌ها به صورت جداگانه از هزینه صدور گواهی حمل، توسط متقاضی به حساب آزمایشگاه همکار یا مرجع واریز می‌گردد.

خیر، فرآیند ثبت و تایید تخلیه محموله در مقصد توسط گیرنده یا ناظر بهداشتی در سامانه e.ivo.ir کاملاً رایگان بوده و مشمول پرداخت هیچ‌گونه تعرفه یا مالیاتی نمی‌شود. این اقدام صرفاً جهت بستن پرونده حمل و آزاد شدن ظرفیت قرنطینه‌ای واحدها انجام می‌گیرد.

در صورت نیاز به اصلاح اطلاعات غیرحیاتی (مانند تغییر جزئی زمان حرکت) قبل از شروع سفر، اصلاحیه بدون هزینه در سیستم ثبت می‌شود. اما در صورت نیاز به تغییرات اساسی مانند تغییر راننده، خودرو یا مقصد که مستلزم ابطال گواهی قبلی و صدور گواهی جدید باشد، کاربر باید تعرفه صدور مجدد گواهی را پرداخت نماید.

رانندگان هزینه‌ای مستقیم به سامانه پرداخت نمی‌کنند؛ اما برای فعال ماندن وضعیت خودرو در سیستم، باید پروانه بهداشتی حمل خود را سالانه تایید و تمدید کنند. تمدید پروانه بهداشتی خودرو مستلزم بازدید فنی و بهداشتی توسط کارشناسان دامپزشکی شهرستان و پرداخت تعرفه نظارت بر سلامت خودرو است.

طبق ماده ۴ قانون سازمان دامپزشکی کشور و قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز، حمل هرگونه دام و فرآورده دامی بدون گواهی بهداشتی حمل، قاچاق محسوب می‌شود. جریمه آن شامل ضبط محموله به نفع دولت، جریمه نقدی معادل ۲ تا ۵ برابر ارزش کالا، و در صورت تکرار، توقیف خودروی حمل‌کننده به مدت مشخص خواهد بود.

مسئولیت حقوقی و کیفری صحت تمامی اطلاعات وارد شده در سامانه (شامل نوع بار، وزن، مشخصات مبدا و مقصد و سلامت ظاهری) مستقیماً بر عهده شخص ثبت‌کننده درخواست (فرستنده) است. در صورت کشف هرگونه مغایرت یا ارائه اطلاعات دروغین، حساب کاربری متخلف مسدود شده و پرونده به مراجع قضایی ارجاع می‌شود.

بله، طبق قانون تجارت الکترونیک ایران، اسناد الکترونیکی صادر شده توسط سامانه‌های دولتی که دارای امضای دیجیتال یا کد رهگیری معتبر هستند، در تمامی محاکم قضایی، تعزیرات حکومتی و نیروی انتظامی به عنوان سند رسمی و معتبر شناخته می‌شوند و ارزش اثباتی کامل دارند.

بر اساس آیین‌نامه اجرایی کنترل بهداشتی تردد دام، در صورتی که کارشناس قرنطینه در مرز به وجود بیماری در محموله وارداتی مشکوک شود، حق دارد محموله را تا زمان مشخص شدن نتایج آزمایشگاهی (حداکثر ۲۱ روز) در ایستگاه قرنطینه مرزی متوقف کند. هزینه‌های نگهداری و تغذیه در این مدت بر عهده واردکننده است.

فرستنده می‌تواند با ارائه اسناد تحویل بار (مانند بارنامه رسمی و رسید کتبی دریافت کالا) به اداره دامپزشکی شهرستان مقصد مراجعه کند. رئیس اداره دامپزشکی پس از بررسی مدارک و تایید حضوری کارشناس، دسترسی ثبت تایید تخلیه دستی را در سامانه اعمال کرده و با گیرنده متخلف برخورد قانونی خواهد کرد.

بله، طبق ضوابط بهداشتی سازمان دامپزشکی، صدور گواهی حمل برای دام زنده منوط به انجام واکسیناسیون‌های پیشگیرانه الزامی (مانند تب برفکی، بروسلوز و آبله) و ثبت اطلاعات آن در سامانه GIS دامپزشکی است. سیستم به صورت خودکار وضعیت واکسیناسیون گله مبدا را بررسی کرده و در صورت عدم تایید، اجازه صدور گواهی را نمی‌دهد.

طبق مقررات بین‌المللی سازمان بهداشت جهانی دام (WOAH) و قوانین داخلی ایران، ترانزیت هرگونه دام زنده یا فرآورده‌های دامی از کشورهایی که درگیر بیماری‌های فوق‌العاده خطرناک (مانند تب برفکی سویه‌های جدید یا آنفولانزای فوق حاد پرندگان) هستند، از خاک جمهوری اسلامی ایران مطلقاً ممنوع است و هیچ مجوزی در سامانه برای آن‌ها صادر نمی‌شود.

در صورتی که راننده دارای گواهی حمل معتبر و فعال از سامانه e.ivo.ir باشد و محموله وی توسط ضابطین توقیف شود، راننده می‌تواند با ارائه کد رهگیری آنلاین یا نسخه چاپی گواهی، رفع توقیف فوری بار را مطالبه کند. در صورت بروز خسارت به بار به دلیل توقیف غیرقانونی، راننده و مالک بار حق شکایت و مطالبه خسارت در مراجع قضایی را دارند.